Một căn cứ quân sự ở Alaska lâu nay dùng để đánh chặn máy bay Nga nay đang khẩn trương chuẩn bị đón một chiếc từ Nga.
Tổng thống Mỹ ông Donald Trump sẽ tiếp ông Vladimir Putin tại Căn cứ Liên hợp Elmendorf–Richardson, ngay phía bắc Anchorage, một quan chức Nhà Trắng xác nhận với Defense One.
Căn cứ liên hợp Không quân, Lục quân này hiện hỗ trợ tiêm kích F-22 Raptor, từng được sử dụng để đối phó Liên Xô và xuất kích đánh chặn máy bay Nga, Trung Quốc.
Cơ sở này đã nhiều lần đón các tổng thống Mỹ qua các thập kỷ, nhưng chưa từng tiếp một đối thủ của Mỹ ở tầm cỡ ông Putin ngay trong căn cứ.
Diễn biến trên đặt ra câu hỏi về công tác bảo đảm an ninh khu vực và khía cạnh hình ảnh của hội nghị. Giới chức căn cứ từ chối trả lời các câu hỏi này, chuyển đề nghị về công tác chuẩn bị cho Nhà Trắng. Nhà Trắng từ chối cung cấp thêm thông tin, viện dẫn lý do an ninh tác chiến.
Căn cứ lớn, có thể bố trí đối thoại xa khu vực nhạy cảm
Dù khía cạnh hình ảnh có thể gây tranh luận, các cựu quan chức Không quân cho rằng với biện pháp phù hợp, căn cứ này đủ điều kiện tổ chức sự kiện.
Ông David Nahom, người nghỉ hưu năm ngoái sau khi giữ chức Tư lệnh khu vực NORAD Alaska, Bộ Tư lệnh Alaska và Không quân số 11 từ năm 2022, cho biết Elmendorf–Richardson là căn cứ lớn và các cuộc trao đổi nhiều khả năng sẽ không diễn ra gần những khu vực an ninh phục vụ các hoạt động nhạy cảm.
“Chúng tôi luôn có khách đến căn cứ từ nhiều quốc gia, và rõ ràng không nhất thiết là công dân Nga, nhưng chúng tôi luôn rất thận trọng về điều đó. Tôi đoán các cuộc trao đổi này sẽ không diễn ra ở những khu vực cần cho nhiệm vụ hoặc có bất kỳ lo ngại an ninh nào,” ông Nahom nói.
Ông cho biết căn cứ đã nhiều lần phong tỏa khu vực nhạy cảm, và vẫn có nhiều cách để hoàn thành nhiệm vụ.
Dù quy trình cụ thể được bảo mật chặt chẽ, các căn cứ quân sự đều tuân thủ nghiêm ngặt biện pháp ngăn gián điệp trong các chuyến thăm cấp nguyên thủ, gồm bảo vệ trước nguy cơ tấn công mạng và ngăn tiếp cận trực tiếp các khu vực tài liệu mật.
Nhiều câu hỏi về đoàn tháp tùng và chương trình nghị sự
Nhiều câu hỏi còn bỏ ngỏ về thành phần đoàn tháp tùng của ông Putin. Vị tổng thống Nga hiếm khi di chuyển trong nước mà không có tiêm kích hộ tống, và một thỏa thuận chi tiết về những gì sẽ mang theo và bố trí ở đâu nhiều khả năng đang được thống nhất ở cấp bộ tham mưu liên quân.
“Về thành phần máy bay Nga bay vào, đi vào không phận Mỹ và hạ cánh xuống sân bay Elmendorf, do chuyến thăm này chưa có tiền lệ trong những năm gần đây, thực sự không chắc cái gì sẽ được cho phép và sẽ như thế nào,” ông Nahom nói.
Ông Ravi Chaudhary, cựu Trợ lý Bộ trưởng Không quân phụ trách cơ sở hạ tầng, bày tỏ tin tưởng căn cứ có thể bảo đảm môi trường an ninh, nhưng nêu quan ngại về những vấn đề của chính quyền này với các quy trình an ninh.
“Tôi biết họ đang chuẩn bị rất nhanh, và họ có đủ năng lực để làm mọi thứ cần thiết nhằm bảo đảm một cuộc gặp thành công, điều mà tất cả chúng ta đều kỳ vọng.
Tuy nhiên, khi tính tới xu hướng trước đây của chính quyền trong việc tuân thủ các quy trình an ninh, cộng với tầm quan trọng chiến lược của Căn cứ Elmendorf–Richardson, điều đó khiến tôi tự hỏi liệu đây có phải là một ý tưởng hay,” ông Chaudhary cảnh báo.
Chương trình nghị sự dự kiến tập trung vào chiến sự ở Ukraine, song không kỳ vọng có đại diện Ukraine tham dự. Người Ukraine và các lãnh đạo châu Âu lo ngại Nga sẽ giành được những nhượng bộ quá mức.
Gần đây, Nhà Trắng mô tả cuộc gặp là một “cuộc lắng nghe”, có thể mở đường cho một cuộc gặp sau đó giữa ông Putin và Tổng thống Ukraine ông Volodymyr Zelensky, qua đó hạ thấp kỳ vọng so với tuyên bố trước đây rằng một thỏa thuận hòa bình có thể sắp thành.
