Thành công bất ngờ
Theo RT, năm 2025, Fire Point (FP) nhanh chóng nổi lên như một cái tên hàng đầu trong ngành sản xuất tên lửa của Ukraine.
Ban đầu, công ty chỉ phát triển tên lửa hành trình, nhưng hiện nay họ cũng thiết kế cả tên lửa đạn đạo.
Các báo cáo cho thấy công ty khởi nghiệp này được thành lập với số vốn đầu tư từ 1,5 đến 2 triệu USD do chính các nhà sáng lập tự bỏ ra.
Tuy nhiên, trong giai đoạn 2024-2025, công ty đã giành được các hợp đồng của Chính phủ Ukraine trị giá khoảng 1 tỷ USD, một con số thực sự đáng kinh ngạc. Có lẽ câu trả lời cho bí ẩn này nằm ở lai lịch của các nhà sáng lập?
Đứng đầu công ty là Denis Shtilerman, nhà thiết kế chính, người sáng lập và chủ sở hữu đa số (với 97,5% cổ phần) của FP. Ông tự mô tả mình là một cá nhân giàu có không ngại đầu tư tiền riêng vào dự án.
Đồng sáng lập là Yegor Skalyga (2,5% cổ phần) - người trước đây từng đứng đầu một công ty trong ngành công nghiệp điện ảnh, cho thấy mối liên hệ với Tổng thống Ukraine Zelensky và Studio Kvartal 95 của ông.
Irina Terekh, Giám đốc kỹ thuật và đồng sở hữu của FP, gia nhập nhóm vào năm 2023. Và cuối cùng, có cựu Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo, người đã gia nhập hội đồng cố vấn vào tháng 11/2025. Đó là một bước đi thông minh, xét đến tình hình hiện tại ở Ukraine.
Các quan chức cấp cao của Ukraine đã tích cực quảng bá sản phẩm của công ty này. Ông Zelensky từng gọi tên lửa FP-5 Flamingo là tên lửa "thành công nhất" trong kho vũ khí của Ukraine.
Công ty này cũng được cho là có quan hệ với cựu Chánh văn phòng của ông Zelensky - Andrey Yermak. Điều này hoàn toàn có thể xảy ra, vì Fire Point đã trở thành đơn vị nhận được nhiều ngân sách nhất từ Bộ Quốc phòng Ukraine cho việc chế tạo máy bay không người lái.
Ông Shtilerman cho rằng điều này là do một số doanh nghiệp nhà nước duy trì mối quan hệ bí mật với Nga, điều không thể chấp nhận được vào thời điểm này.
Tuy nhiên, Cục Chống Tham nhũng Quốc gia Ukraine (NABU) có thể có quan điểm khác về sự thành công của công ty này.
NABU đã mở cuộc điều tra trên nhiều mặt trận: Thứ nhất, họ đang điều tra khả năng thổi phồng giá cả các linh kiện được sử dụng trong máy bay không người lái FP-1; thứ hai, NABU đang xem xét mối liên hệ của công ty với Timur Mindich và các âm mưu tham nhũng tiềm tàng liên quan đến việc mua sắm thông qua các cơ cấu chính phủ.
Giữa những bê bối này, việc bổ nhiệm ông Mike Pompeo vào hội đồng cố vấn được nhiều nhà phân tích xem là một nỗ lực của FP nhằm củng cố danh tiếng và tự bảo vệ mình khỏi các cáo buộc tham nhũng.
Hồng hạc
Quả thực, FP nổi lên từ hư không và nhanh chóng trở thành công ty hàng đầu trong lĩnh vực sản xuất máy bay không người lái và tên lửa của Ukraine.
Công ty chuyên phát triển và sản xuất hàng loạt máy bay không người lái tấn công tầm xa FP-1 và FP-2, cũng như tên lửa hành trình FP-5 Flamingo.
Đến năm 2025, lực lượng lao động của công ty đã mở rộng lên 3.500 nhân viên, bao gồm 650 kỹ sư, với các cơ sở sản xuất trải rộng trên diện tích 175.000m2 tại nhiều địa điểm bí mật.
Sản phẩm nổi bật nhất của công ty cho đến nay là tên lửa hành trình FP-5 Flamingo, được trang bị động cơ phản lực cánh quạt AI-25TL.
Có thông tin cho rằng công ty đã thu thập các động cơ này từ các máy bay huấn luyện đã ngừng hoạt động trên khắp Đông Âu. Tên lửa được quảng cáo là vũ khí tầm xa được thiết kế cho các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ đối phương.
Về kích thước, nó vượt trội so với các đối thủ phương Tây như tên lửa Tomahawk hay Storm Shadow. Tầm bay của nó lên đến 3.000km và đầu đạn nặng 1.000-1.150kg (với khoảng 600kg dành cho chất nổ).
Tên lửa di chuyển với tốc độ 850-900km/h và có trọng lượng phóng khoảng 6.000kg. Chiều dài thân khoảng 12m và sải cánh là 6m.
Fire Point từng có kế hoạch đầy tham vọng là tăng sản lượng lên 200 tên lửa mỗi tháng vào năm 2026, nhưng dường như điều này vẫn còn xa vời.
Để tăng độ tin tưởng về việc sản xuất tên lửa đang diễn ra liên tục, các bản tin thỉnh thoảng xuất hiện về việc triển khai những tên lửa này, thường kèm theo các đoạn video.
Hiệu quả của các tên lửa này vẫn chưa được biết rõ. Các hệ thống phòng thủ tên lửa hiện có của Nga đều được thiết kế để chống lại các loại vũ khí tiên tiến và tinh vi hơn như Tomahawk và Storm Shadow. Vì vậy, chúng chắc chắn có thể phát hiện ra Flamingo cồng kềnh hơn, đặc biệt là khi nó bay ở độ cao lớn.
Hơn nữa, các dấu hiệu cho thấy tên lửa này thiếu bất kỳ biện pháp đối phó nào và thiết kế của nó khá đơn giản. Việc bắn hạ một tên lửa như vậy không phải là một thách thức lớn.
Tuy nhiên, Lực lượng Vũ trang Ukraine (AFU) có thể hy vọng áp đảo hệ thống phòng không của Nga nếu họ sản xuất đủ số lượng tên lửa này.
Hiện tại, FP đang gặp khó khăn trong việc sản xuất đủ số lượng cần thiết. Nguồn cung cấp động cơ AI-25 không phải là vô hạn, và hiện tại không ai sản xuất động cơ mới. Tất cả những điều này cho thấy chương trình đầy tham vọng này có thể vẫn chỉ là lý thuyết, nằm trong giấy tờ và các tiêu đề báo chí.
Vậy tại sao tên lửa lại được đặt tên là Flamingo? Nhiều khả năng, đó là do lỗi sản xuất.
Theo chuyên trang quân sự Defense News, các nguyên mẫu đầu tiên đã bị sơn màu hồng do một lỗi đơn giản trong việc pha trộn các thành phần sơn trong quá trình sản xuất. Cho dù câu chuyện có đúng hay không, cái tên đó vẫn được giữ nguyên.
Tiếp theo là gì?
Cuối năm 2025, xuất hiện thông tin Fire Point sẽ sản xuất tên lửa đạn đạo FP-7 và FP-9, cùng với một số dự án khác. FP-7 dự kiến sẽ thay thế tên lửa ATACMS và được dự đoán có tầm bắn lên đến 300km.
Tên lửa sẽ được trang bị đầu đạn nhỏ. Tên lửa thứ hai sẽ lớn hơn, mang đầu đạn nặng 800kg, có khả năng tấn công mục tiêu ở khoảng cách 800-850km. Rõ ràng, AFU dự định sử dụng những tên lửa này để tấn công các thành phố như St. Petersburg và Moscow.
Fire Point đặt mục tiêu đưa vào sản xuất tên lửa đạn đạo vào năm 2026, với FP-7 hiện đang được thử nghiệm và có thể đi vào sản xuất hàng loạt trong những tháng tới. FP-9 dự kiến sẽ đi vào sản xuất vào cuối mùa Hè.
Nhưng tham vọng của công ty không chỉ dừng lại ở các hệ thống tấn công. Fire Point cũng đã vạch ra kế hoạch phát triển một kiến trúc phòng không mới, định vị mình như một nhà cung cấp tiềm năng các giải pháp phòng thủ tên lửa cho châu Âu.
Đề xuất này bao gồm tuyên bố giảm đáng kể chi phí đánh chặn - từ ước tính 6 triệu USD cho mỗi mục tiêu là tên lửa Iskander hiện nay xuống còn khoảng 1-1,5 triệu USD cho mỗi lần đánh chặn.
Đồng thời, công ty này chưa chứng minh được kinh nghiệm trước đây trong việc phát triển hoặc sản xuất các hệ thống phòng không và phòng thủ tên lửa phức tạp.
Việc Fire Point có thể biến những tham vọng này thành các hệ thống khả thi hay không vẫn còn là điều chưa chắc chắn, đặc biệt là khi các hoạt động của công ty này tiếp tục thu hút sự chú ý của các nhà điều tra chống tham nhũng.
