Ngày 30/9/2026, Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư số 85/2026/TT-BGDĐT quy định về tổ chức hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học tại các cơ sở giáo dục phổ thông. Văn bản xác định rõ hai nhóm hoạt động với mục tiêu, nguyên tắc tổ chức và cơ chế kinh phí khác nhau.
Đây là cơ sở để các nhà trường triển khai hoạt động giáo dục ngoài chương trình chính khóa đúng tính chất, bảo đảm quyền lợi của người học.
Hoạt động giáo dục tăng cường nhằm bổ sung những nội dung giáo dục cần thiết, tăng cơ hội thực hành, trải nghiệm, vận dụng kiến thức và phát triển phẩm chất, năng lực theo mục tiêu Chương trình giáo dục phổ thông.
Hoạt động này không làm phát sinh môn học mới, không nâng yêu cầu cần đạt của chương trình; không dạy trước, dạy lại nội dung các môn học, không tổ chức ôn tập, luyện thi hoặc biến tướng thành dạy thêm, học thêm. Đặc biệt, nhà trường không thu tiền người học đối với hoạt động giáo dục tăng cường.
Trong khi đó, hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học đáp ứng sở thích, năng khiếu và định hướng phát triển cá nhân, có thể bao gồm các nội dung mở rộng về văn hóa, nghệ thuật, thể thao, ngoại ngữ, hướng nghiệp, năng lực số, trí tuệ nhân tạo và những lĩnh vực phù hợp khác. Việc tham gia dựa trên sự tự nguyện của học sinh và gia đình. Đối với cơ sở giáo dục công lập, việc thu kinh phí phải tuân thủ danh mục, mức thu do UBND cấp tỉnh quy định và bảo đảm công khai, minh bạch theo quy định pháp luật.
Sự phân định này gắn với hai yêu cầu cần được thực hiện đồng thời: bảo đảm những nội dung giáo dục chung và tôn trọng nhu cầu phát triển riêng của mỗi học sinh. Các nội dung thuộc trách nhiệm bảo đảm của Nhà nước không thể chuyển sang hoạt động theo nhu cầu để thu phí.
Trong khi đó, hoạt động mở rộng theo sở thích, năng khiếu cần tạo điều kiện để học sinh lựa chọn phù hợp, không trở thành khoản chi mà phụ huynh buộc phải chấp nhận.
Công bằng trong tiếp cận giáo dục vì thế không chỉ nằm ở việc bảo đảm các nội dung thiết yếu cho mọi học sinh, mà còn ở việc tôn trọng quyền lựa chọn và không tạo ra sức ép tham gia đối với các hoạt động có thu phí.
Để thực hiện đúng tinh thần này, việc xác định từng loại hình hoạt động phải căn cứ vào mục tiêu, nội dung, mức độ yêu cầu, thời gian và cách thức tổ chức thực tế. Trên cơ sở đó, nhà trường xây dựng kế hoạch phù hợp, xác định rõ phạm vi hoạt động và trách nhiệm tổ chức; cơ quan quản lý hướng dẫn thống nhất, kiểm tra việc thực hiện.
Cách tiếp cận này giúp hạn chế sự nhầm lẫn giữa hoạt động giáo dục tăng cường, hoạt động theo nhu cầu người học và dạy thêm, học thêm, đồng thời bảo đảm các quy định được vận dụng đúng trong từng điều kiện cụ thể.
Cùng với yêu cầu chuyên môn, nguồn lực tổ chức cần được tính toán đồng bộ. Hoạt động giáo dục tăng cường không thu tiền học sinh nhưng vẫn cần kinh phí, cơ sở vật chất, học liệu và thời gian lao động của giáo viên.
Vì vậy, trách nhiệm bảo đảm kinh phí và điều kiện tổ chức phải được thực hiện theo quy định; không thể chuyển gánh nặng sang phụ huynh hoặc trông chờ vào nỗ lực tự xoay xở của nhà trường, giáo viên. Đây cũng là yêu cầu đặt ra từ góc độ công bằng trong tiếp cận giáo dục - một trong những yêu cầu xuyên suốt của quy định mới này.
