Bộ GD&ĐT dự thảo Thông tư quy định về tổ chức các hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học tại các cơ sở giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên .
Các nội dung được quy định gồm: nguyên tắc hoạt động; nội dung và hình thức tổ chức; điều kiện tổ chức hoạt động; trách nhiệm quản lý; thanh tra, kiểm tra, khen thưởng và xử lý vi phạm.
Hoạt động dạy thêm, học thêm không thuộc phạm vi điều chỉnh của Thông tư này và được thực hiện theo quy định của pháp luật về dạy thêm, học thêm.
Phân biệt hoạt động giáo dục chính khóa, tăng cường, theo nhu cầu người học
Theo dự thảo Thông tư, hoạt động giáo dục chính khóa là các môn học và hoạt động giáo dục được tổ chức theo Chương trình giáo dục phổ thông hoặc Chương trình giáo dục thường xuyên do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành, được thực hiện theo kế hoạch giáo dục của nhà trường trong thời lượng và khung thời gian năm học theo quy định.
Hoạt động giáo dục tăng cường là các hoạt động giáo dục được cơ sở giáo dục tổ chức nhằm củng cố, mở rộng kiến thức, kỹ năng, phát triển năng lực và phẩm chất cho người học, góp phần thực hiện mục tiêu Chương trình giáo dục phổ thông, Chương trình giáo dục thường xuyên nhưng không thuộc nội dung Chương trình giáo dục phổ thông hoặc Chương trình giáo dục thường xuyên.
Hoạt động này được thực hiện trong khung thời gian tổ chức các hoạt động giáo dục của nhà trường và được quản lý như hoạt động giáo dục chính khóa.
Hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học là các hoạt động giáo dục do cơ sở giáo dục tổ chức, quản lý trực tiếp trên cơ sở sự tự nguyện đăng ký tham gia của người học và cha mẹ hoặc người giám hộ người học, nhằm phát triển năng khiếu, sở thích cá nhân hoặc rèn luyện kỹ năng sống ngoài các nội dung giáo dục bắt buộc.
Hoạt động này được thực hiện ngoài thời gian tổ chức hoạt động giáo dục chính khóa theo quy định của Chương trình giáo dục phổ thông, Chương trình giáo dục thường xuyên.
Hoạt động giáo dục tăng cường và giáo dục theo nhu cầu được tổ chức nhằm hình thành, phát triển phẩm chất chủ yếu và năng lực cốt lõi của người học; bảo đảm phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý, lứa tuổi và trình độ phát triển của người học.
Trong đó, hoạt động giáo dục tăng cường bảo đảm phù hợp với mục tiêu, yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông, Chương trình giáo dục thường xuyên; là một bộ phận thuộc kế hoạch giáo dục của nhà trường; không thay thế, không trùng lặp hoặc làm phát sinh nội dung tương đương với nội dung giáo dục bắt buộc và không gây quá tải cho người học.
Hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học được tổ chức trên cơ sở tự nguyện tham gia của người học và cha mẹ hoặc người giám hộ của người học; bảo đảm quyền lựa chọn nội dung phù hợp với nhu cầu, sở thích, năng khiếu và định hướng nghề nghiệp của người học.
Đặc biệt, cơ sở giáo dục không sử dụng kết quả tham gia các hoạt động giáo dục quy định tại Thông tư này để thay thế cho kết quả đánh giá học tập các môn học và hoạt động giáo dục trong Chương trình Giáo dục phổ thông.
Việc xã hội hóa, huy động và sử dụng các nguồn lực tài chính thực hiện theo quy định của pháp luật, bảo đảm công khai, minh bạch và phù hợp với điều kiện thực tiễn.
Nội dung hoạt động giáo dục tăng cường, theo nhu cầu người học
Dự thảo quy định nội dung hoạt động giáo dục tăng cường bao gồm:
Giáo dục lý tưởng, đạo đức, lối sống văn hóa, truyền thống lịch sử, chính trị, tư tưởng, pháp luật, quốc phòng và an ninh; bồi dưỡng trách nhiệm xã hội, hệ giá trị con người Việt Nam và bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, tiếng nói, chữ viết của các dân tộc phù hợp với đặc điểm địa phương;
Giáo dục thể chất, thẩm mỹ, hướng nghiệp, khởi nghiệp; giáo dục tài chính; rèn luyện kỹ năng mềm, năng lực tự học, tư duy độc lập, kỹ năng giải quyết vấn đề; giáo dục ý thức bảo vệ môi trường, kỹ năng sinh tồn, ứng phó với thiên tai, tai nạn thương tích và phòng, tránh xâm hại trẻ em;
Phát triển năng lực số, kiến thức về trí tuệ nhân tạo (AI), kỹ năng an toàn trên không gian mạng; tăng cường giáo dục STEM/STEAM, khoa học, công nghệ, tin học và năng lực sử dụng ngoại ngữ phù hợp với mục tiêu giáo dục từng cấp học.
Nội dung và yêu cầu của hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học bao gồm:
Bồi dưỡng nâng cao và phát triển năng khiếu về nghệ thuật, thể dục, thể thao nhằm phát huy tài năng, tố chất đặc thù của người học;
Tổ chức các chương trình ngoại ngữ nâng cao hoặc ngoại ngữ khác ngoài chương trình giáo dục bắt buộc;
Tổ chức các câu lạc bộ sở thích, dự án học tập, hoạt động giao lưu văn hóa và trải nghiệm sáng tạo nhằm phát huy sở trường, tiềm năng riêng biệt của người học;
Tổ chức các hoạt động giáo dục kỹ năng bổ trợ theo nguyện vọng, phù hợp với nhu cầu phát triển cá nhân và định hướng phát triển toàn diện của người học.
Hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học được tổ chức linh hoạt thông qua các hình thức: học lý thuyết, thực hành, thí nghiệm, thảo luận, dự án nghiên cứu; tham quan, dã ngoại, cắm trại, hoạt động phục vụ cộng đồng, câu lạc bộ học thuật và các câu lạc bộ sở thích.
Cụ thể, hoạt động giáo dục tăng cường ưu tiên thực hiện tại lớp học, phòng thí nghiệm, phòng học bộ môn hoặc các không gian giáo dục trong nhà trường; tích hợp công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ quá trình học tập tự chủ của người học.
Hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học tập trung vào hình thức câu lạc bộ (văn hóa, nghệ thuật, thể thao, năng khiếu), các diễn đàn giao lưu, hội thảo chuyên đề và các hoạt động trải nghiệm thực tiễn ngoài nhà trường.
Dự thảo Thông tư đồng thời quy định cụ thể điều kiện tổ chức hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học (đội ngũ nhân sự thực hiện; học liệu, tài liệu; cơ sở vật chất; kinh phí); trách nhiệm quản lý hoạt động giáo dục này của UBND cấp tỉnh, Sở GD&ĐT, UBND cấp xã, cơ sở giáo dục; tổ chức, cá nhân tham gia tổ chức hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học; thanh tra, kiểm tra, khen thưởng và xử lý vi phạm.
Đối với các hoạt động giáo dục kỹ năng sống và hoạt động giáo dục ngoài giờ chính khóa đã được phê duyệt nội dung hoặc đang triển khai thực hiện theo các văn bản, hợp đồng đã ký kết trước ngày Thông tư này có hiệu lực, cơ sở giáo dục được tiếp tục thực hiện cho đến khi kết thúc năm học hiện hành để bảo đảm quyền lợi của người học và tính ổn định của kế hoạch giáo dục.
Kể từ năm học tiếp theo, các hoạt động giáo dục quy định tại Thông tư này phải được rà soát, điều chỉnh nội dung và thực hiện theo đúng các yêu cầu về trách nhiệm quản lý, tổ chức và tiêu chuẩn chuyên môn quy định tại Thông tư này.
