Đặt nền tảng ngoại ngữ từ bậc học đầu tiên
Thực hiện các chủ trương của Chính phủ về phát triển giáo dục ngoại ngữ, tỉnh Thái Nguyên đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ trong các cơ sở giáo dục. Theo Kế hoạch thực hiện nhiệm vụ năm 2027 của Đề án dạy và học ngoại ngữ giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2045, tỉnh đặt mục tiêu từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.
Đây không chỉ là nhiệm vụ nâng cao chất lượng một môn học mà còn là định hướng quan trọng nhằm đổi mới giáo dục, hình thành năng lực hội nhập cho thế hệ trẻ, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi số.
Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở các quyết định của Thủ tướng Chính phủ về phát triển ngoại ngữ trong trường học cùng các nghị quyết, đề án của tỉnh. Mục tiêu xuyên suốt là củng cố, nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ ở tất cả các cấp học; xây dựng môi trường học tập và sử dụng ngoại ngữ hiệu quả; phát triển năng lực giao tiếp cho người học, tạo nền tảng để tiếng Anh từng bước trở thành ngôn ngữ thứ hai trong hệ thống giáo dục.
Đáng chú ý, Thái Nguyên chú trọng đưa hoạt động làm quen với ngoại ngữ đến trẻ ngay từ bậc học mầm non. Năm 2027, tỉnh phấn đấu có 70% cơ sở giáo dục mầm non tổ chức cho trẻ làm quen với tiếng Anh, 52% trẻ mẫu giáo được tiếp cận chương trình này.
Việc tiếp cận ngoại ngữ từ sớm giúp trẻ hình thành phản xạ ngôn ngữ tự nhiên, phát triển khả năng nghe, nói và sự tự tin trong giao tiếp. Đây cũng là bước chuẩn bị cần thiết để trẻ có thể tiếp thu thuận lợi hơn khi bước vào các cấp học tiếp theo.
Tại Trường Mầm non 19/5 Thành phố Thái Nguyên (phường Phan Đình Phùng, tỉnh Thái Nguyên), hoạt động làm quen với tiếng Anh được tổ chức thông qua nhiều hình thức sinh động. Bà Trần Thị Hương Giang, Phó Hiệu trưởng nhà trường cho biết, trong năm học vừa qua, trường đã tổ chức chương trình “Ngày hội Tiếng Anh”, tạo sân chơi bổ ích để trẻ tiếp cận ngoại ngữ một cách tự nhiên, vui vẻ.
Thông qua các trò chơi tập thể, hoạt động vận động theo bài hát và các trạm trải nghiệm ngôn ngữ, trẻ được rèn luyện kỹ năng nghe – nói, mở rộng vốn từ và hình thành sự tự tin khi giao tiếp bằng tiếng Anh. Hoạt động còn góp phần tăng cường sự phối hợp giữa giáo viên, học sinh và phụ huynh trong xây dựng môi trường học ngoại ngữ thân thiện.
“Trẻ rất hào hứng khi được tham gia các hoạt động. Nhiều bé mạnh dạn hát, múa, trả lời câu hỏi bằng tiếng Anh và tự tin hơn khi giao tiếp với cô giáo cũng như bạn bè. Không khí ngày hội luôn tràn ngập tiếng cười và sự phấn khởi”, Phó Hiệu trưởng Trần Thị Hương Giang chia sẻ.
Cùng với đó, Trường Mầm non Hợp Thành (xã Hợp Thành, tỉnh Thái Nguyên) cũng chú trọng triển khai hoạt động làm quen với tiếng Anh cho trẻ từ 3-5 tuổi. Theo cô Nguyễn Thị Minh Luân, Phó Hiệu trưởng nhà trường, trường đẩy mạnh phối hợp, liên kết với các trung tâm tiếng Anh để tổ chức hoạt động giảng dạy, giúp trẻ có thêm cơ hội tiếp cận ngoại ngữ phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi.
Nâng cao chất lượng, đa dạng hóa môi trường ngoại ngữ
Ở cấp giáo dục phổ thông, Thái Nguyên tiếp tục duy trì trên 85% trường tiểu học tổ chức dạy tiếng Anh tự chọn cho học sinh lớp 1 và lớp 2. Bên cạnh chương trình chính khóa, các nhà trường được khuyến khích xây dựng môi trường sử dụng tiếng Anh thông qua câu lạc bộ, ngày hội ngoại ngữ, hoạt động trải nghiệm và giao lưu.
Mục tiêu là đưa tiếng Anh dần trở thành công cụ giao tiếp, học tập trong nhà trường thay vì chỉ giới hạn trong các giờ học trên lớp.
Cùng với mở rộng cơ hội tiếp cận, ngành Giáo dục và Đào tạo tỉnh đặt ra những chỉ tiêu cụ thể về chất lượng. Theo kế hoạch, điểm trung bình môn Tiếng Anh trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 và kỳ thi tốt nghiệp THPT của toàn tỉnh phấn đấu đạt từ 5,5 điểm trở lên. Tỉnh cũng hướng tới có khoảng 1.500 học sinh đạt chứng chỉ IELTS từ 5.0 hoặc tương đương và ít nhất 12 giải học sinh giỏi quốc gia môn Tiếng Anh.
Để hiện thực hóa các mục tiêu, ngành giáo dục tập trung đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng phát triển năng lực người học; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, khai thác học liệu số; đẩy mạnh sinh hoạt chuyên môn và chia sẻ tài nguyên giữa các nhà trường. Công tác bồi dưỡng, phụ đạo cũng được chú trọng nhằm hỗ trợ phù hợp với năng lực và nhu cầu của từng nhóm học sinh.
Việc đa dạng hóa ngoại ngữ góp phần mở rộng cơ hội học tập, việc làm và giao lưu quốc tế cho người học, đồng thời đáp ứng nhu cầu nhân lực trong các lĩnh vực kinh tế, thương mại, dịch vụ và hợp tác quốc tế.
Với định hướng triển khai đồng bộ từ bậc mầm non đến giáo dục phổ thông và giáo dục nghề nghiệp, Thái Nguyên đang từng bước xây dựng nền tảng ngoại ngữ cho thế hệ trẻ. Trong đó, việc tạo môi trường sử dụng ngoại ngữ thường xuyên, đổi mới phương pháp dạy học và nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên được xác định là những yếu tố quan trọng.