Không chỉ vậy, nếu bát bị nứt mà vẫn tiếp tục sử dụng, nguy hại cho sức khỏe sẽ còn lớn hơn.
Bát, đũa, thìa, dĩa cũng có hạn sử dụng
Khi đi siêu thị, bạn có thể quan sát kỹ các loại thìa và đũa đang bày bán. Phần lớn trên bao bì thường dán kèm hướng dẫn sử dụng, ghi chú “Sau một thời gian dài sử dụng, nếu lớp sơn trên bề mặt bong ra hoặc phần miệng bị hỏng, hãy thay thế kịp thời, thời gian khuyến nghị sử dụng là 3-6 tháng”, một số cửa hàng còn trình bày chi tiết các lưu ý khi rửa và khử trùng đũa.
Còn về hạn sử dụng của bát, thông thường bát inox cách nhiệt có ghi thời hạn sử dụng là 5 năm. Bát sứ thường không có ghi hạn sử dụng, theo chuyên gia, bát sứ miễn là không có vết nứt thì có thể sử dụng lâu dài, nếu có vết nứt thì cần thay thế kịp thời.
Trong một nghiên cứu, hơn 20 cư dân đã được phỏng vấn một cách ngẫu nhiên. Trong đó, 17 người cho biết, khi bát đũa chưa hỏng, họ chưa từng nghĩ đến việc thay thế bát đũa trong nhà. Nhưng có 10 người trong buổi phỏng vấn cho biết, họ sẽ định kỳ khử trùng bát đũa để giữ sạch sẽ
Chị Lý (42 tuổi) cho biết, một số bát đũa ở nhà đã dùng hơn hai năm. Chị chưa từng nghe nói bát đũa cũng có hạn sử dụng. “Chỉ cần bát đũa chưa hỏng, tại sao phải thay?”, chị nói. Chị cũng nhấn mạnh, bát đũa trong nhà thường được khử trùng và rất chú ý đến vệ sinh.
Bát có vết nứt, tốt nhất không nên dùng
Về vấn đề này, các chuyên gia bệnh viện cho biết, khi sử dụng đũa trong thời gian dài, phần đầu thường xuyên tiếp xúc với miệng sẽ xuất hiện các vết gãy; trong khi hầu hết các hộ gia đình không có tủ tiệt trùng, sau khi rửa, đũa được cất vào tủ, dẫn đến việc đũa lâu ngày ở trong môi trường ẩm ướt, theo thời gian rất dễ sinh ra vi khuẩn E.coli, độc tố aflatoxin và các loại nấm mốc khác trên vết gãy, những loại nấm mốc này rất có hại cho cơ thể.
Do đó, tốt nhất nên thay đũa trong gia đình khoảng nửa năm một lần và thường xuyên khử trùng, làm khô đũa để giảm sự sinh sôi của vi khuẩn.
Ngoài ra, chúng ta nên chọn đũa tre hoặc đũa gỗ, cố gắng không chọn đũa sơn màu. Đũa nhựa cũng nên hạn chế sử dụng vì nhựa không đạt tiêu chuẩn có thể sinh ra chất độc hại khi gặp nhiệt độ cao. Đũa bằng thép không gỉ có thể chứa kim loại nặng, người dân cũng cần lưu ý nên hạn chế dùng.
Còn về các đĩa ăn và bát trong gia đình, chủ yếu là sản phẩm bằng gốm sứ. Các sản phẩm gốm sứ có chất liệu an toàn và chịu được nhiệt độ cao, có thể yên tâm sử dụng. Nhưng nếu đồ gốm sứ xuất hiện biến dạng, bong men, nứt vỡ... thì cần chú ý.
Bởi vì men sứ có chứa chì, khi xuất hiện vết nứt, chì có thể tiết ra và lẫn vào thức ăn. Quan trọng hơn, những bát, đĩa có vết nứt sẽ là nơi vi khuẩn sinh sôi trong các khe hở, rất khó làm sạch khi rửa bình thường.
Chuyên gia khuyến nghị nếu bát có vết nứt thì tốt nhất nên thay, một là vì sức khỏe, hai là đảm bảo an toàn, bởi vì dưới nhiệt độ cao rất có khả năng khiến vết nứt bị vỡ.
Những điều cần lưu ý
Cần tránh sử dụng các sản phẩm nhựa khác, đặc biệt là những loại nhựa có chứa nhiều chất tạo dẻo để chứa dầu hoặc rượu và các chất tương tự, vì lúc này sẽ có một mức độ nguy hại nhất định. Chất tạo dẻo trong sản phẩm nhựa có thể hòa tan vào dầu hoặc rượu, trực tiếp đi vào cơ thể chúng ta.
Dầu được chứa trong thùng nhựa bày bán ở siêu thị đều phải tuân thủ các yêu cầu kiểm tra vệ sinh cơ bản. Những thùng này đều có hạn sử dụng. Ngoài ra, loại thùng này còn có các yêu cầu vệ sinh thực phẩm cơ bản, lượng các chất phân tử nhỏ, đặc biệt là các chất tạo dẻo, hoặc không có hoặc rất ít, vì vậy không cần lo lắng.
Một số nhà hàng sử dụng đũa hơn 3 năm, số lượng vi khuẩn có thể lên đến khoảng 100.000. Đũa sử dụng càng lâu, số lượng vi khuẩn càng cao. Đặc biệt là khi đũa được sử dụng lặp đi lặp lại và chà rửa, bề mặt sẽ hình thành các vân nhỏ, dễ lưu lại vi khuẩn và chất tẩy rửa, do đó nên chú ý thay đũa theo định kỳ. Một khi phát hiện đũa bị trầy xước, mòn hoặc biến dạng, cũng nhất định phải thay.