Sự trở lại của dòng văn học thị trường

GD&TĐ - Hiện nay, nổi lên một xu hướng mới trong văn học đó là dòng văn học thị trường - những tác phẩm mang nặng tính giải trí. Điều đặc biệt là dòng văn học này thu hút nhiều cây bút trẻ.

Sự trở lại của dòng văn học thị trường

Cánh cửa mở rộng

Những năm qua, không ít gương mặt viết trẻ nổi lên, được bạn đọc yêu mến, đón nhận. Có thể kể đến những cây viết trẻ gặt hái được những thành công ở thể loại này như Hân Như với Chỉ có thể là yêu, Điều bí mật; hay Born với Nếu như yêu, 7 ngày để nói anh yêu em, Tìm lại yêu thương ngày xưa... Các tác phẩm này đều có sự hấp dẫn, lôi cuốn, được đông đảo bạn đọc yêu thích; một số còn được dựng thành phim truyền hình với lượng rating cao, như phim chuyển thể từ Chỉ có thể là yêu tạo được hiệu ứng tốt khi phát sóng trên VTV3.

Bên cạnh đó còn có các tác giả trẻ với những tản văn, truyện ngắn được ưa thích như Gào, Anh Khang, Iris Cao... góp phần phong phú thêm cho thị trường xuất bản bằng tác phẩm văn học giải trí. Chẳng hạn Anh Khang là tác giả có lượng sách phát hành lớn, với Buồn làm sao buông (70.000 bản), Đường hai ngả người thương thành lạ (55.000 bản), Đi đâu cũng nhớ Sài Gòn và em (phát hành lần đầu 50.000 bản).

Theo thống kê của Công ty sách Văn Việt, hầu hết đầu sách xuất bản ra thị trường đều được độc giả đón nhận với trung bình khoảng 5.000 bản in/đầu sách. Nhiều cuốn thậm chí còn đạt số phát hành ấn tượng với hơn 10 nghìn bản in/đầu sách. Trong khi các đầu sách của dòng hàn lâm, các tác phẩm khó đọc thường được in với con số khiêm tốn là 2.000 bản.

Với sự xuất hiện và lan rộng của Internet, văn học mạng cũng ra đời như một hình thức xuất bản mới, cũng tạo nên một không gian rộng mở và môi trường tự do cho việc sáng tác, công bố tác phẩm và thể hiện quan điểm cá nhân. Đó cũng là lý do phát triển mạnh mẽ dòng văn học thị trường để đáp ứng thị hiếu của khán giả.

Cần được định hướng

Nhà văn Phan Việt là người đồng sáng lập, thực hiện “Cánh cửa mở rộng” - tủ sách chọn dịch nhiều tác phẩm có giá trị trên thế giới nhận định rằng, ở Việt Nam, những tác phẩm văn học mang nặng tính giải trí dần chiếm lĩnh thị trường và thu hút ngày càng nhiều cây bút trẻ. Độc giả trẻ hiện nay thường chọn những lối dễ đi: Tác phẩm viết về những điều đơn giản trong cuộc sống với cách viết nhẹ nhàng, giải trí. Tuy nhiên, dòng văn học trẻ muốn tồn tại và phát triển và mang giá trị lâu dài cần phải gắn với các vấn đề lớn lao của xã hội, của thời đại.

Đứng trước sự phát triển của dòng văn học thị trường có nhiều ý kiến khác nhau, có bênh vực, có bình thản chấp nhận và có cả sự lo lắng, hoang mang cho rằng văn hóa đọc đang xuống cấp, thị hiếu văn học thiếu lành mạnh. Văn học thị trường chưa biết có trụ lại được hay không, nhưng chắc chắn nó đáp ứng được nhu cầu của người đọc hiện tại.

Cây bút trẻ Lê Xuân Khoa cho rằng, ngày nay với sự phát triển của mạng lưới thông tin, chúng ta có cơ hội cập nhật đầy đủ các trào lưu, xu hướng phát triển trên toàn cầu. Một thị trường văn học sôi động (cả trên mạng Internet lẫn hình thức truyền thống), các sản phẩm văn học phong phú, đa dạng hơn, độc giả có thể tự do lựa chọn nhiều sản phẩm theo nhu cầu, sở thích của mình. Dẫu vậy, sự phát triển của thị trường văn học hiện nay không phải chỉ có những mặt tốt, tích cực, mà cũng có những mặt tiêu cực, hạn chế, tác động xấu đến nhiều khâu, nhiều chủ thể hoạt động thị trường. Văn học thị trường nếu số lượng quá nhiều và ngày càng lớn mạnh sẽ lấn át các tác phẩm văn học lớn, có giá trị cao. Cần có một sự định hướng trong cả người viết lẫn người tiếp nhận

Vì thế với nhà văn, để tạo ra những tác phẩm hay, ngoài những yếu tố năng khiếu và kỹ thuật, người viết cần có tư tưởng và phong cách riêng biệt. Điều đó đòi hỏi người viết phải tích lũy thật nhiều tri thức, văn hóa, không ngừng tìm tòi, quăng mình vào đời sống để thẩm thấu những tinh thần đương đại và tiên phong.

TS Đỗ Hải Ninh - Viện Văn học cho rằng, trong điều kiện kinh tế thị trường, văn học buộc phải vận hành theo quy luật thị trường. Tuy nhiên, để sách hay đến được với nhiều bạn đọc và qua đó, góp phần tác động tích cực vào văn hóa đọc của cộng đồng thì ngoài sự chủ động quảng bá tác phẩm của các nhà văn, rất cần có sự giúp sức của các nhà phê bình thông qua việc phân tích, định hướng dư luận về chất lượng tác phẩm.

Tin tiêu điểm

Đừng bỏ lỡ