Trao cơ hội nghề cho lao động khó khăn
Với những gia đình còn nhiều khó khăn, học được một nghề phù hợp để phát triển kinh tế là mong muốn thiết thực.
Tại xóm Kim Bảng, xã Độc Lập, lớp đào tạo nghề trồng và nhân giống nấm do Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên (GDNN - GDTX) Quảng Uyên tổ chức đã mở ra cơ hội cho 35 lao động nông thôn, phần lớn thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo, mới thoát nghèo và hộ thu nhập thấp là người dân tộc thiểu số. Không chỉ trang bị kỹ thuật sản xuất, lớp học còn giúp người dân có thêm lựa chọn phát triển sinh kế tại địa phương.
Gia đình chị Bế Thị Liễu, xóm Kim Bảng, có hoàn cảnh kinh tế khó khăn. Thu nhập còn hạn chế nên việc tìm kiếm hướng phát triển kinh tế phù hợp luôn là trăn trở của gia đình. Khi địa phương tổ chức lớp đào tạo nghề trồng nấm ngay tại xóm, chị đăng ký tham gia với mong muốn học thêm nghề mới, tìm cơ hội cải thiện cuộc sống.
Qua quá trình học tập, chị được tiếp cận kiến thức về đặc điểm sinh trưởng của nấm, cách lựa chọn nguyên liệu, làm giá thể, cấy giống, chăm sóc và thu hoạch. Những công đoạn kỹ thuật được giáo viên hướng dẫn cụ thể, kết hợp thực hành giúp học viên từng bước nắm bắt quy trình sản xuất.
Chị Bế Thị Liễu chia sẻ: “Sau khi học, tôi đã nắm được những kiến thức, kỹ thuật cần thiết và tin tưởng mình có thể trồng nấm thành công. Thời gian tới, tôi sẽ tiếp tục nghiên cứu, tìm hiểu thêm để phát triển nghề này, tạo hướng đi mới cho kinh tế gia đình”.
Cùng xóm Kim Bảng, chị Hà Thị Tin cũng có hoàn cảnh kinh tế khó khăn. Với chị, tham gia lớp học nghề là cơ hội trang bị kiến thức, kỹ năng để chủ động tìm kiếm sinh kế. Những điều được học giúp chị có thêm cơ sở lựa chọn loại nấm phù hợp, tính toán quy mô sản xuất và từng bước hiện thực hóa dự định phát triển kinh tế gia đình.
Bế Thị Liễu và Hà Thị Tin là hai trong số 35 học viên tham gia lớp đào tạo nghề tại địa phương. Mỗi người có hoàn cảnh và điều kiện khác nhau, nhưng đều chung mong muốn học thêm một nghề, nâng cao khả năng lao động, tìm hướng cải thiện thu nhập.
Chú trọng thực hành, hướng đến sản xuất hiệu quả
Lớp đào tạo nghề trồng và nhân giống nấm được tổ chức theo chương trình sơ cấp nghề, từ ngày 10/8 đến 11/11/2026, với tổng thời lượng 480 giờ. Trong đó, thực hành chiếm 296 giờ, lý thuyết 100 giờ và kiểm tra 84 giờ. Chương trình gồm 6 mô đun: Nhân giống nấm; trồng nấm rơm, nấm sò, nấm mộc nhĩ, nấm linh chi và khởi nghiệp kinh doanh.
Trong quá trình giảng dạy, cô giáo Đinh Thị Ly, giáo viên Trung tâm GDNN – GDTX Quảng Uyên, chú trọng truyền đạt kiến thức gắn với từng công đoạn sản xuất. Học viên được hướng dẫn cách bố trí nhà xưởng, lựa chọn và xử lý nguyên liệu, làm giá thể, cấy giống, nuôi sợi, chăm sóc, thu hái, sơ chế và bảo quản nấm. Bên cạnh đó, kỹ năng nhận biết bệnh sinh lý, bệnh nhiễm và biện pháp khắc phục cũng được chú trọng.
Giáo viên Đinh Thị Ly cho biết: Trồng nấm đòi hỏi người sản xuất phải nắm chắc quy trình kỹ thuật, nhất là khâu vệ sinh môi trường, xử lý nguyên liệu và kiểm soát điều kiện sinh trưởng. Chỉ một công đoạn không bảo đảm yêu cầu cũng có thể ảnh hưởng đến năng suất, chất lượng sản phẩm. Vì vậy, quá trình đào tạo tập trung hướng dẫn cụ thể từng bước, giúp học viên hiểu và có thể tự thực hiện khi áp dụng vào sản xuất tại gia đình.
Không chỉ dừng ở kỹ thuật trồng nấm, chương trình còn trang bị kiến thức về lập kế hoạch sản xuất, tổ chức kinh doanh và tính toán hiệu quả kinh tế. Đây là nội dung quan trọng, giúp người học có tư duy từ khâu tạo ra sản phẩm đến tổ chức tiêu thụ, từng bước hình thành mô hình sản xuất phù hợp với điều kiện gia đình.
Với vai trò giáo viên chủ nhiệm, cô giáo Chu Khánh Linh, giáo viên Trung tâm GDNN – GDTX Quảng Uyên, luôn đồng hành, theo dõi quá trình học tập của 35 học viên, kịp thời nắm bắt những khó khăn, vướng mắc để phối hợp hỗ trợ.
Theo cô Linh, việc tổ chức lớp học ngay tại nhà văn hóa xóm tạo thuận lợi cho người dân tham gia, tiết kiệm thời gian và chi phí đi lại. Qua đó, lao động có hoàn cảnh khó khăn cũng có thêm cơ hội tiếp cận kiến thức, kỹ năng nghề nghiệp.
Sau 12 tuần học tập, các học viên được trang bị những kiến thức và kỹ năng cơ bản để có thể bắt đầu sản xuất. Tuy nhiên, để hình thành mô hình mang lại thu nhập ổn định, người dân vẫn cần tiếp tục tích lũy kinh nghiệm, lựa chọn quy mô đầu tư phù hợp và tìm kiếm thị trường tiêu thụ.
Với nghề trồng nấm, người dân có thể bắt đầu từ quy mô nhỏ, tận dụng điều kiện sẵn có, từng bước mở rộng khi đã làm chủ kỹ thuật và có đầu ra ổn định. Cách làm này giúp hạn chế rủi ro, tránh đầu tư vượt quá khả năng kinh tế của gia đình.
Lớp học tại Kim Bảng khép lại, nhưng hành trình lập nghiệp của các học viên mới chỉ bắt đầu. Những kiến thức được trang bị là hành trang để người dân chủ động lựa chọn sinh kế, từng bước đưa kỹ thuật vào sản xuất. Khi được vận dụng phù hợp với điều kiện thực tế và gắn với nhu cầu thị trường, nghề trồng nấm có thể trở thành hướng phát triển kinh tế thiết thực, góp phần cải thiện thu nhập và tạo nền tảng giảm nghèo bền vững tại địa phương.
