Nam sinh giành giải Nhất Vật lý quốc gia: Từ lựa chọn rẽ ngang đến bước nhảy vọt

GD&TĐ - Bùi Anh Tú, học sinh lớp 11 chuyên Vật lý Trường THPT chuyên Biên Hòa (Ninh Bình), đã xuất sắc giành giải Nhất môn Vật lý tại kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia năm học 2025 - 2026, vượt qua nhiều thí sinh lớp 12 đến từ các trường THPT chuyên trên cả nước.

Bùi Anh Tú - học sinh lớp 11 chuyên Vật lý Trường THPT chuyên Biên Hòa.
Bùi Anh Tú - học sinh lớp 11 chuyên Vật lý Trường THPT chuyên Biên Hòa.

Kỳ thi năm nay tiếp tục ghi nhận dấu ấn của Trường THPT chuyên Biên Hòa khi có 58/74 học sinh dự thi đoạt giải, trong đó có 2 giải Nhất. Kết quả này cho thấy chất lượng đào tạo mũi nhọn ổn định của nhà trường, đồng thời phản ánh sự kế thừa và bứt lên mạnh mẽ của các thế hệ học sinh.

Trong thành tích chung ấy, Bùi Anh Tú trở thành gương mặt nổi bật của đoàn Ninh Bình. Với 28 điểm, nam sinh lớp 11 đã vượt qua nhiều thí sinh lớp 12 để giành giải Nhất môn Vật lý – một kết quả không thường gặp tại sân chơi có tính cạnh tranh cao như kỳ thi học sinh giỏi quốc gia.

Từ ngã rẽ ban đầu đến lựa chọn đam mê

Chia sẻ về cơ duyên đến với môn Vật lý, Bùi Anh Tú cho biết đây không phải là lựa chọn ban đầu. Trong những năm THCS, em từng dự định theo học chuyên Toán. Tuy nhiên, sau quá trình học tập và tự nhìn nhận năng lực, Tú nhận ra bản thân chưa phát huy hết thế mạnh ở môn Toán, trong khi Vật lý lại mang đến nhiều hứng thú và khơi gợi niềm đam mê rõ rệt hơn.

Qua các giờ học, thầy cô sớm nhận thấy Tú bộc lộ năng khiếu nổi bật với môn Vật lý, từ khả năng phân tích hiện tượng đến tư duy lập luận logic, chặt chẽ. Nhờ sự định hướng kịp thời, em mạnh dạn chuyển hướng theo đuổi môn học này. Càng tìm hiểu sâu, Tú càng nhận ra Vật lý không khô khan như suy nghĩ ban đầu, mà giúp lý giải nhiều vấn đề gần gũi trong tự nhiên và đời sống hằng ngày.

Từ năm lớp 9, Tú xác định Vật lý là hướng đi lâu dài, bắt đầu xây dựng nền tảng kiến thức bài bản và dành nhiều thời gian cho việc học chuyên sâu. Khi trúng tuyển vào lớp chuyên Vật lý Trường THPT chuyên Biên Hòa, em nhanh chóng khẳng định năng lực. Ngay năm lớp 10, Tú giành Huy chương Bạc tại kỳ thi học sinh giỏi các trường THPT chuyên khu vực Duyên hải và Đồng bằng Bắc Bộ, cùng Huy chương Vàng tại kỳ thi chọn học sinh giỏi Trại hè Hùng Vương của các trường THPT chuyên khu vực Trung du và miền núi phía Bắc.

Sau nhiều vòng kiểm tra, tuyển chọn khắt khe, Tú được lựa chọn vào đội tuyển học sinh giỏi quốc gia môn Vật lý. Tại kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia năm học 2025 - 2026, em đã vượt qua nhiều anh chị lớp trên để giành giải Nhất. Chia sẻ về kỳ thi, Tú cho biết không đặt nặng áp lực thành tích; với em, việc được tham gia đội tuyển quốc gia đã là cơ hội quý giá để học hỏi và cọ xát ở một sân chơi lớn.

“Em xác định đây là dịp để thử sức mình nên luôn cố gắng giữ tâm lý thoải mái, tập trung ôn luyện và củng cố những kiến thức cốt lõi. Khi biết mình giành giải Nhất, em rất vui và cũng khá bất ngờ”, Tú chia sẻ. Theo nam sinh, việc không tự tạo áp lực quá lớn giúp em giữ được sự bình tĩnh trong phòng thi, từ đó xử lý bài làm hiệu quả hơn.

Nhận xét về đề thi môn Vật lý năm nay, Tú cho rằng đề có độ khó cao, yêu cầu thí sinh nắm vững và rèn luyện đồng đều các mảng kiến thức. Trong đó, phần Cơ học là nội dung khiến em cảm thấy thử thách nhất. So với những năm trước, đề thi có dung lượng lớn hơn, mỗi câu hỏi dài và đòi hỏi nhiều bước lập luận.

Chính vì vậy, theo Tú, yếu tố quan trọng trong quá trình học tập không chỉ nằm ở kiến thức, mà còn là việc giữ được tinh thần ổn định và niềm hứng thú với môn học. “Khi mình thấy thích, thấy tò mò và muốn tìm hiểu, việc học sẽ không còn là áp lực”, em nói.

Từ quan điểm đó, ngoài thời gian học trên lớp, Tú dành phần lớn thời gian cho việc tự học. Buổi tối, sau khi hoàn thành sinh hoạt cá nhân, em thường học đến khuya; sáng hôm sau lại dậy sớm để hệ thống lại kiến thức trước khi bắt đầu ngày mới. Bên cạnh đó, Tú tham gia các lớp học trực tuyến và chủ động tìm đọc giáo trình nước ngoài để mở rộng hiểu biết. Việc tiếp cận nhiều nguồn tài liệu giúp em hình thành tư duy độc lập, không bị bó hẹp trong khuôn khổ sách giáo khoa.

nam-sinh-lop-11-gianh-giai-nhat-vat-ly-quoc-gia-2.jpg
Bùi Anh Tú và cô giáo phụ trách đội tuyển học sinh giỏi Vật lý Trường THPT chuyên Biên Hòa.

“Bước nhảy vọt” vượt kỳ vọng của thầy cô

Ở góc độ chuyên môn, cô Phạm Thị Trang Nhung – giáo viên phụ trách đội tuyển học sinh giỏi Vật lý Trường THPT chuyên Biên Hòa, cho rằng kết quả của Tú là một “bước nhảy vọt” so với dự tính ban đầu. Với học sinh lớp 11, tổ chuyên môn thường chỉ đặt mục tiêu đạt giải để tạo nền tảng cho năm lớp 12. Riêng với Tú, kỳ vọng ban đầu là giải Nhì, nhưng kết quả cuối cùng cho thấy em đã vượt xa dự đoán.

Theo cô Nhung, ngay từ khi tham gia đội tuyển, Tú đã được đánh giá là học sinh có nền tảng kiến thức tốt, tư duy rõ ràng và khả năng tiếp thu nhanh. Tuy nhiên, tốc độ tiến bộ của em trong quá trình bồi dưỡng đã khiến nhiều thầy cô bất ngờ. “Tú là nhân tố tốt trong các nhân tố tốt. Bài làm của em thể hiện khả năng vận dụng kiến thức rất linh hoạt, thậm chí có những nội dung ở trình độ đại học. Em đặc biệt mạnh ở các phần kiến thức chuyên sâu, đòi hỏi tư duy tổng hợp cao”, cô Nhung nhận xét.

Chia sẻ thêm về kỳ thi năm nay, cô Nguyễn Thị Bích Hằng – Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Biên Hòa, cho biết đây tiếp tục là một mùa thi thành công của nhà trường. Trong đó, thành tích của Bùi Anh Tú mang ý nghĩa đặc biệt, bởi tại sân chơi có tính cạnh tranh cao như kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia, việc một học sinh lớp 11 giành giải cao là điều không dễ dàng.

Hiệu trưởng nhà trường cũng cho biết Tú có hoàn cảnh khá đặc biệt khi từ nhỏ đã sống xa bố mẹ, được ông bà ngoại chăm sóc, nuôi dưỡng. Ngay sau khi biết kết quả, lãnh đạo nhà trường đã trực tiếp tới thăm gia đình để chia vui, động viên và ghi nhận những nỗ lực bền bỉ của em trong suốt quá trình học tập.

Dù sống xa bố mẹ, Tú vẫn duy trì tinh thần tự học và kỷ luật học tập nghiêm túc từ sớm. Sự bền bỉ ấy trở thành nền tảng quan trọng giúp em từng bước khẳng định năng lực và chinh phục những cột mốc mới trên hành trình học tập.

Với giải Nhất quốc gia, Bùi Anh Tú được triệu tập tham dự kỳ thi chọn đội tuyển Olympic khu vực và quốc tế năm 2026. Đây vừa là cơ hội lớn, vừa đặt ra những yêu cầu cao hơn về chuyên môn cũng như điều kiện học tập, rèn luyện.

Theo cô Nguyễn Thị Bích Hằng, để có thể cạnh tranh ở các sân chơi lớn, bên cạnh nền tảng kiến thức từ nhà trường và nỗ lực tự học của bản thân, Tú cần thêm cơ hội tham gia các chương trình bồi dưỡng chuyên sâu, được tiếp cận và học hỏi từ các chuyên gia. Đây là quá trình dài hơi, đòi hỏi nguồn kinh phí đáng kể.

Vì vậy, với hoàn cảnh của Tú, nhà trường mong muốn nhận được sự quan tâm, đồng hành của các tổ chức, cá nhân nhằm tạo điều kiện để em tiếp tục phát huy năng lực và sẵn sàng chinh phục những sân chơi học thuật tầm khu vực, quốc tế trong thời gian tới.

Thành tích của Bùi Anh Tú một lần nữa cho thấy vai trò quan trọng của việc phát hiện sớm năng khiếu, định hướng đúng và kiên trì bồi dưỡng trong quá trình đào tạo học sinh giỏi. Đồng thời, đây cũng là minh chứng cho sự nỗ lực bền bỉ của những học sinh vượt qua hoàn cảnh để theo đuổi và chinh phục tri thức.

Tin tiêu điểm

Đừng bỏ lỡ