Theo nhà bình luận chính trị Nga Alexey Zhivov, hành động của Iran cho thấy nước này đang tiến hành một cuộc chiến tranh sinh tồn khốc liệt chống lại Hoa Kỳ và Israel, những nước đã tấn công Iran với mục tiêu lật đổ chính quyền hiện tại ở Iran.
Theo chuyên gia này, hành động của phía Iran trong cuộc khủng hoảng ở Trung Đông lần này không phải là sự điên cuồng hay cuồng tín mà chúng rất logic, đó là họ đang dùng mọi cách để “cố gắng tồn tại và sống sót”.
Ông Alexey Zhivov lưu ý rằng, Mỹ không tin rằng Iran sẽ có bất kỳ bước leo thang nào sau cuộc tấn công phủ đầu của Mỹ và Israel, nhưng Iran không chỉ tung ra bước đi đầu tiên bằng hành động đáp trả mạnh mẽ mà ngay lập tức còn có bước đi cứng rắn thứ hai, thậm chí là có thể còn leo thang hơn nữa.
Nói cách khác, Iran đã vượt quá giới hạn mà Mỹ và Israel đã hình dung. Sau đó, một khoảng lặng đã diễn ra và người Iran bắt đầu quan sát phản ứng của Mỹ và Israel, cùng các đồng minh vùng Vịnh.
Điều đáng lưu ý là chu kỳ “căng thẳng - khoảng lặng” này đã được lặp lại nhiều lần trong gần một tháng, đặc biệt Iran không để bất kỳ cuộc tấn công đáng kể nào diễn ra mà không bị đáp trả.
Ví dụ như khi Mỹ tấn công ngành công nghiệp dầu mỏ của mình, Iran đã đáp trả bằng cách đóng cửa eo biển Hormuz đối với tàu Mỹ và các đồng minh. Khi Mỹ và Israel tấn công các cơ sở hạt nhân của Iran, điều này ngay lập tức dẫn đến việc các cơ sở hạt nhân của Israel bị tấn công. Khi Ngân hàng Trung ương Iran bị tấn công tên lửa, ngân hàng của các quốc gia quân chủ vùng Vịnh Ba Tư ngay lập tức nhận được sự “chiếu cố” của Iran.
Liên hệ đến cuộc xung đột ở Ukraine hiện nay, vị chuyên gia Nga chỉ ra, trong 4 năm qua, phương Tây đã liên tục đẩy Mỹ chao đảo trên con đường leo thang căng thẳng theo từng bước đi có kế hoạch rõ ràng.
Đầu tiên là chỉ cung cấp vật tư quân nhu và phương tiện phi tác chiến, nhưng sau đó phương Tây đã leo thang viện trợ vũ khí sát thương hạng nhẹ, rồi đến pháo hạng nặng, xe tăng, tên lửa tầm xa, máy bay chiến đấu và rất có thể còn có vũ khí hạt nhân chiến thuật.
Vị chuyên gia này cho biết, tên lửa hành trình đã bay về phía các thành phố Nga và sau này không thể loại trừ cả tên lửa đạn đạo. Nga cũng tung ra các hành động đáp trả, nhưng chỉ có thể giáng đòn vào các chủ thể Ukraine, chứ không phải là những nước đã cung cấp vũ khí tấn công lãnh thổ Nga.
Thế nhưng Iran lại có cách tiếp cận khác. Họ đã tự đặt ra luật lệ riêng và cho phép tên lửa được rơi vào lãnh thổ các nước đồng minh của Mỹ ở vùng Vịnh, những quốc gia đã cho Mỹ đặt căn cứ quân sự, cung cấp bàn đạp cho chiến đấu cơ của Lầu Năm Góc tấn công vào lãnh thổ Iran.
Với cách tiếp cận này, chưa đầy một tháng kể từ khi chiến tranh với Iran bắt đầu, chi phí mà Mỹ phải gánh chịu đã bắt đầu vượt xa tất cả những lợi ích giả định (kinh tế, chính trị và các lợi ích khác) mà Tổng thống Donald Trump đã vẽ ra trong đầu.
Trong hoàn cảnh hiện tại, Mỹ chỉ có thể tự vệ và cùng lắm là bảo vệ được Israel, không đủ khả năng bảo vệ tất cả các quốc gia đồng minh khác trong vùng Vịnh. Thực trạng tổn thất của các nước Saudi Arabia, UAE, Qatar, Bahrain… trong thời gian qua đã chứng minh điều này một cách rõ ràng.
Nếu Iran có thể kiên trì kéo dài cuộc chiến này khoảng vài tháng nữa, chắc chắn Tổng thống Donald Trump sẽ không thể chịu đựng được các thiệt hại và sẽ phải dừng chiến dịch quân sự để ngồi vào bàn đàm phán với chính quyền Iran nhằm tìm lối thoát cho cuộc chiến gây chao đảo Trung Đông này.
