Canada ngày càng thu hút đông đảo du học sinh từ khắp nơi trên thế giới, trở thành điểm đến lý tưởng cho những ai muốn theo đuổi con đường học vấn tại nước ngoài.
Tuy nhiên, báo cáo mới đây từ Cơ quan thống kê quốc gia Canada (Statistics Canada) chỉ ra thực tế đáng lo ngại về tình hình việc làm và tiền lương của du học sinh sau khi tốt nghiệp, đặc biệt là nhóm tốt nghiệp vào năm 2020.
Theo dữ liệu được công bố vào đầu tháng 2/2025, mức thu nhập của cử nhân quốc tế thấp hơn đáng kể so với sinh viên trong nước. Cử nhân du học sinh có thu nhập trung bình khoảng 52 nghìn AUD mỗi năm, ít hơn 20% so với sinh viên Canada.
Con số này cho thấy sự chênh lệch rõ rệt trong tiền lương mà du học sinh nhận được so với sinh viên trong nước, dù họ cũng đã trải qua các chương trình đào tạo và tốt nghiệp từ các trường học uy tín tại Canada.
Sự chênh lệch này không chỉ xảy ra ở bậc đại học mà còn kéo dài đến bậc thạc sĩ và tiến sĩ, dù mức độ thấp hơn. Điều này đặc biệt đáng lo ngại vì các nghiên cứu trước đây cho thấy, sự khác biệt về thu nhập giữa sinh viên quốc tế và bản địa chủ yếu phụ thuộc vào lĩnh vực nghề nghiệp mà họ theo đuổi, chứ không phải chỉ là vấn đề về quốc tịch hay tình trạng du học.
Thực tế, gần một nửa số du học sinh có bằng tiến sĩ hoặc thạc sĩ làm việc trong các lĩnh vực khoa học tự nhiên và ứng dụng, vốn có mức thu nhập cao, so với chỉ khoảng 1/5 sinh viên bản địa cùng trình độ. Các chuyên gia cho biết, nếu tốt nghiệp từ cùng một trường, thu nhập trung bình của sinh viên quốc tế và trong nước khá tương đồng. Sự chênh lệch có thể là do dữ liệu được lấy cả từ các trường chỉ tuyển du học sinh.
Một yếu tố quan trọng khác cần được xem xét là những ảnh hưởng của đại dịch Covid-19. Năm 2020, đại dịch đã gây ra những biến động lớn trên thị trường lao động toàn cầu, và du học sinh Canada không phải là ngoại lệ.
Hơn một nửa số sinh viên quốc tế đã thay đổi tình trạng hoặc kế hoạch việc làm của họ, trong khi gần 1/3 người mất việc trong năm 2020. Những thay đổi này đã tạo ra một môi trường không thuận lợi cho du học sinh khi họ bước vào thị trường lao động, khiến họ gặp nhiều khó khăn trong việc tìm kiếm công việc phù hợp và có mức lương tốt.
Ngoài ra, sự gia tăng số lượng sinh viên quốc tế ở Canada trong những năm qua cũng đã tạo ra sự cạnh tranh lớn trong thị trường lao động. Từ năm 2010 đến 2019, số lượng sinh viên quốc tế tại Canada đã tăng gấp đôi, lên hơn 640 nghìn người. Sau đại dịch, Canada tiếp tục mở cửa đón lao động nước ngoài, với mục tiêu nâng số lượng sinh viên quốc tế lên hơn một triệu vào năm ngoái.
Chính phủ Canada, trong nỗ lực hỗ trợ du học sinh, cần xem xét các chính sách và giải pháp để giảm bớt sự bất công trong thị trường lao động, giúp các sinh viên quốc tế có cơ hội phát triển nghề nghiệp bình đẳng với sinh viên bản địa.
Những thay đổi trong chính sách cấp giấy phép du học và việc làm sau tốt nghiệp là một phần trong nỗ lực này, nhưng vẫn cần nhiều cải cách hơn để đảm bảo rằng du học sinh không bị lép vế trong cuộc đua nghề nghiệp tại Canada.
Bà Brittany Emanski, tác giả của báo cáo, nhận định: “Một phần lý do khiến du học sinh có thu nhập thấp hơn là do họ lựa chọn các công việc như bán hàng, tiếp thị hoặc dịch vụ, các ngành vốn có mức lương trung bình thấp hơn nhiều so với các ngành nghề khác. Tuy nhiên, sự khác biệt này không hoàn toàn giải thích được mức lương thấp của du học sinh, đặc biệt là ở các bậc học cao hơn như thạc sĩ và tiến sĩ”.
