Khuôn mặt "sống lại" từ 10.500 năm trước
Thoạt nhìn, bức tượng trông như một người hiện đại thuộc bộ tộc bản địa, đội mũ lông vũ cầu kỳ và ánh mắt đầy suy tư.
Thế nhưng, đây là hình ảnh tái hiện đầy ám ảnh của người phụ nữ sống cách đây 10.500 năm tại thung lũng sông Meuse, Bỉ – được đặt tên tạm thời là "người phụ nữ Margaux", theo tên hang động nơi tìm thấy hài cốt.
Bức tượng thể hiện một người có làn da "trung bình", sáng hơn dự đoán trước đây, với đôi mắt xanh xám nhạt. Bà có đầu cạo trọc, đeo băng đầu bằng da gắn lông vũ và mang các họa tiết trang trí bằng đất son đỏ và than trên vai.
Theo Giáo sư Isabelle De Groote, trưởng nhóm nghiên cứu về nguồn gốc con người tại Đại học Ghent, người phụ nữ này sống vào thời hậu Kỷ Băng Hà và thuộc nhóm người săn bắt hái lượm tại Tây Âu, giống như "Người Cheddar" nổi tiếng từ hang Gough tại Somerset, Anh.
DNA tiết lộ vẻ ngoài và nguồn gốc
Hài cốt của bà được phát hiện năm 1988 tại hang Margaux gần thành phố Dinant, Bỉ. Gần 35 năm sau, các nhà nghiên cứu đã chiết xuất được DNA còn khá nguyên vẹn từ hộp sọ, qua đó tái hiện được màu da và mắt.
Theo bà Maite Rivollat, trưởng nhóm di truyền học của dự án, người phụ nữ này có đôi mắt xanh như "Người Cheddar" nhưng da sáng hơn phần lớn những người cùng thời. “Điều này cho thấy sự đa dạng sắc tố da lớn hơn chúng ta từng nghĩ,” bà nói trên MailOnline.
Hai anh em sinh đôi người Hà Lan – ông Adrie và Alfons Kennis, được mô tả là "nghệ sĩ cổ nhân học", đã sử dụng thông tin di truyền để tạo nên bức tượng bằng nhựa resin và silicon. Trước đó, họ từng phục dựng hình ảnh người Neanderthal và "Người băng Otzi" nổi tiếng.
Giáo sư De Groote cho biết người phụ nữ này chết khi khoảng từ 35 đến 60 tuổi. Tuy nhiên, nguyên nhân cái chết vẫn chưa rõ vì hộp sọ không có dấu hiệu bị tổn thương. “Phần lớn nguyên nhân tử vong không để lại dấu vết trên xương và bà không bị chấn thương sọ não,” bà nói.
Cuộc sống của người săn bắt hậu Kỷ Băng Hà
Khoảng 10.000 năm trước, châu Âu khác xa hiện tại. Tại Bỉ, người thời kỳ Trung kỳ đồ đá sống thành từng nhóm nhỏ trong rừng, di chuyển liên tục để tìm kiếm thức ăn. Họ dựng lều trại tại những điểm như Abri du Pape, nơi họ nhóm lửa và chế tạo công cụ bằng đá lửa.
“Họ ăn thịt thú rừng như hươu, lợn rừng, cá, chim và các loại hạt như hạt phỉ – một nguồn dinh dưỡng chính. Họ dùng bộ phận động vật để làm quần áo, dụng cụ và dây buộc, có thể đã thuần hóa chó” - Giáo sư De Groote nói thêm.
Theo giáo sư De Groote, họ thường xuyên di chuyển nhưng sẽ quay lại các trại quen thuộc và các hang động chôn cất người thân.
Công chúng được mời chọn tên cho người phụ nữ cổ
Hiện tại, công chúng được mời chọn tên cho người phụ nữ này qua một cuộc bình chọn trực tuyến. Ba lựa chọn gồm Margo (liên quan tới tên hang Margaux), Freya (theo tên vùng đồi nơi tìm thấy hang) và Mos’anne (gợi đến lưu vực sông Meuse).
Cuộc bình chọn kéo dài đến cuối tháng 6. Từ tháng 9, bức tượng sẽ được trưng bày tại các bảo tàng ở Bỉ như Đại học Ghent, Trung tâm triển lãm Andenne và Bảo tàng Gallo-Romeins ở Tongeren.
