Đối với Trung Quốc, máy bay chiến đấu Chengdu J-20 trở thành đại diện đầu tiên của thế hệ máy bay thứ năm được đầu tư nguồn lực đáng kể vào quá trình phát triển và sản xuất hàng loạt.
Quá trình chế tạo diễn ra từ cuối những năm 1990 cho đến năm 2015 khi bắt đầu sản xuất với số lượng nhỏ, với hơn 300 chiếc được sản xuất trong hơn 10 năm.
Tuy nhiên, tên của nhà thiết kế chính của loại máy bay chiến đấu này - ông Yang Wei, đã bị xóa khỏi các nguồn thông tin chính thức.
Một năm trước, ông đã bị loại khỏi danh sách lãnh đạo của Tập đoàn Công nghiệp Hàng không Trung Quốc (AVIC).
Giờ đây ông cũng bị xóa khỏi danh sách viện sĩ của Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, theo tờ South China Morning Post đã ghi nhận và mô tả các lời giải thích khả thi.
Yang Wei là một nhân vật nổi bật trong lịch sử hàng không Trung Quốc. Ông có sự nghiệp thăng tiến rất nhanh, bắt đầu làm việc tại Tập đoàn Công nghiệp Máy bay Thành Đô (CAIG) vào giữa những năm 1980.
Đến năm 2001, ở tuổi 38, ông đã đứng đầu tập đoàn này. Trước khi có J-20, ông đã quản lý việc chế tạo FC-1 Xiaolong, sau này trở thành JF-17 hợp tác giữa Trung Quốc và Pakistan. Ông cũng tham gia vào quá trình phát triển Chengdu J-10.
Cuối cùng, Yang Wei, với vai trò là nhà thiết kế và người tổ chức chính, được giao nhiệm vụ phát triển máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm đầu tiên của Trung Quốc, J-20.
Chiếc máy bay này đã thực hiện chuyến bay thử nghiệm đầu tiên vào năm 2011, sau khoảng 10 làm việc.
Lý do đầu tiên cho việc Yang Wei biến mất vào khoảng mùa đông năm 2024-2025 có thể là do những thiếu sót trong thiết kế của chính J-20, mà họ không chỉ không che giấu được với lãnh đạo cấp cao, mà còn không khắc phục được.
Một giả thuyết khá phổ biến là khả năng tàng hình thấp của J-20 còn xa so với các yêu cầu thực sự của một máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm.
Theo nguồn tin, thông số J-20 này đã trở thành chủ đề của nhiều cuộc thảo luận.
Thật vậy, J-20 hiện là máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm duy nhất có cánh đuôi ngang phía trước, trong khi vẫn sở hữu đầy đủ các giải pháp được sử dụng trong máy bay tàng hình.
Đồng thời, việc tăng cường số lượng J-20 trong không quân Trung Quốc được xem là lý do để kích hoạt chương trình tái vũ trang bằng máy bay AWACS E-7 Wedgetail mới, nhưng cuối cùng chương trình này không mang lại kết quả gì.
Một lý do khác và rất có thể là nguyên nhân dẫn đến sự biến mất của Yang Wei không phải là những thiếu sót trong thiết kế máy bay chiến đấu mà là tham nhũng.
Bắc Kinh đang cố gắng chống lại điều này, và rất có thể sẽ sử dụng nó như một cái cớ để thanh toán những mâu thuẫn trong cuộc đấu tranh nội bộ đảng.
