UBND TPHCM vừa chính thức ban hành văn bản chấp thuận giao nhiệm vụ cho Công ty CP đầu tư và kinh doanh nhà Khang Điền nghiên cứu, lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án chỉnh trang đô thị hai khu vực Mả Lạng và chợ Gà - Gạo theo phương thức đối tác công tư (PPP).
Ý tưởng sáp nhập táo bạo
Khu Mả Lạng (phường Cầu Ông Lãnh) và Chợ Gà - Gạo (phường Bến Thành) từ lâu đã là những cái tên đầy trăn trở đối với các nhà quản lý đô thị.
Nằm tại những vị trí "kim cương" thuộc trung tâm hiện hữu, cả hai khu vực lại có một điểm chung đầy nhức nhối: Mật độ dân cư đông đúc, nhà ở xuống cấp nghiêm trọng, hệ thống hạ tầng kỹ thuật quá tải và luôn đặt trong tình trạng báo động về an toàn phòng cháy chữa cháy, thoát nạn.
Trước đây, dự án từng được giao cho Tập đoàn Bitexco phối hợp triển khai nhưng trải qua nhiều năm, công tác bồi thường giải phóng mặt bằng vẫn rơi vào cảnh dậm chân tại chỗ. Các văn bản cũ không còn đủ cơ sở pháp lý để đơn vị này tiếp tục thực hiện.
Vì vậy, Sở Xây dựng đã đề xuất một phương án chưa từng có: Gộp hai khu vực thành một dự án duy nhất. Ý tưởng này nhanh chóng nhận được sự đồng thuận cao từ lãnh đạo Thành ủy và các sở, ngành liên quan nhờ tính liên kết hoàn hảo qua 3 yếu tố.
Thứ nhất là tính chất tương đồng: Cả hai khu đất nằm liền kề nhau, cùng thuộc quy hoạch phân khu Khu trung tâm hiện hữu 930ha và cùng định hướng phát triển theo mô hình TOD gắn liền với tuyến Metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương).
Thứ hai, giải pháp tái định cư thông minh: Dự án chợ Gà - Gạo sẽ dành một phần quỹ nhà để bố trí tái định cư cho các hộ dân tại khu Mả Lạng.
Thứ ba là lợi ích kép cho cộng đồng: Nhờ việc san sẻ áp lực tái định cư, phần lớn diện tích đất tại khu Mả Lạng sau giải tỏa sẽ được dành để xây dựng một công viên tập trung quy mô lớn phục vụ không gian công cộng cho người dân toàn khu vực.
"Siêu dự án" 3.100 tỷ đồng không vì mục tiêu thương mại
Theo báo cáo tổng hợp từ Sở Tài chính, siêu dự án gộp này mang tên chính thức là: "Chỉnh trang đô thị khu Mả Lạng và chợ Gà - Gạo trên địa bàn phường Cầu Ông Lãnh và phường Bến Thành". Quy mô dự kiến triển khai trên tổng diện tích đất khoảng 4,01ha với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 3.100 tỷ đồng, chưa bao gồm chi phí bồi thường, giải phóng mặt bằng và hỗ trợ tái định cư.
Thông tin sơ bộ về cấu trúc dự án được "bật mí" khá bài bản, với 2 phân khu, gồm:
Phân khu Mả Lạng: Ranh nghiên cứu thuộc các đường Nguyễn Trãi, Trần Đình Xu và Nguyễn Cư Trinh với quy mô khoảng 3,61ha. Hiện trạng ảnh hưởng tới 1.070 trường hợp, gồm 943 nhà, đất và 127 căn hộ chung cư 269F Nguyễn Trãi, phần lớn là các căn nhà siêu nhỏ dưới 25m2.
Khu vực này cũng bao gồm một số quỹ đất công lớn như Rạp Quốc Thanh, Trường vừa học vừa làm 15/5...
Phân khu chợ Gà - Gạo: Phạm vi nghiên cứu giới hạn bởi các đường Nguyễn Thái Học, Võ Văn Kiệt, Yersin, Hẻm số 3 Yersin với quy mô khoảng 0,4ha. Khu vực ảnh hưởng khoảng 238 hộ dân, 224 sạp chợ và các căn nhà phố.
Điểm đặc biệt và nhân văn nhất của siêu dự án này nằm ở mục tiêu cốt lõi. Tiếp thu ý kiến chỉ đạo của Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang, TPHCM xác định rõ đây là dự án an sinh xã hội, không vì mục tiêu kinh doanh thương mại.
Toàn bộ dự án hướng tới việc xây dựng chung cư nhà ở xã hội cao tầng kết hợp nhà ở thấp tầng nhằm phục vụ tái định cư tại chỗ cho chính những người dân đang sinh sống chật chội trong khu vực.
Để hiện thực hóa dự án khổng lồ này, TPHCM dự kiến áp dụng loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT) thế hệ mới , thanh toán bằng quỹ đất kết hợp thanh toán bằng ngân sách nhà nước theo các nghị định và luật PPP mới nhất.
Sở Tài chính chỉ ra hình thức đầu tư này sở hữu những lợi thế vượt trội hoàn toàn so với đầu tư công truyền thống hay các mô hình PPP thông thường khác.
Dự kiến, siêu dự án này sẽ được khởi công vào dịp lễ Quốc khánh 2/9 tới. UBND thành phố đã đặt ra thời hạn cực kỳ nghiêm ngặt: Nhà đầu tư chỉ có đúng 1 tháng kể từ ngày ban hành văn bản để hoàn thành báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư trình cấp có thẩm quyền.
Nếu quá thời hạn hoặc hồ sơ không đạt yêu cầu sau thẩm định, văn bản giao nhiệm vụ sẽ lập tức chấm dứt hiệu lực.
Nhà đầu tư phải tự chịu mọi chi phí và rủi ro phát sinh mà không được hoàn trả. Đồng thời, thành phố khẳng định việc giao nghiên cứu này hoàn toàn không làm phát sinh quyền ưu tiên hay chỉ định thầu, mọi bước chọn nhà đầu tư chính thức về sau vẫn phải tuân thủ nghiêm ngặt theo pháp luật PPP.
Để hỗ trợ tối đa cho mục tiêu thần tốc này, một tổ công tác đặc biệt do Sở Nội vụ phối hợp tham mưu sẽ sớm được thành lập dưới sự chỉ đạo trực tiếp từ UBND thành phố. Tổ công tác này có nhiệm vụ điều phối, đôn đốc và tháo gỡ tức thì các vướng mắc phát sinh, duy trì lịch giao ban định kỳ để kiểm soát tiến độ sát sao.
Các sở, ngành chuyên trách như: Sở Tài chính, Sở Xây dựng, Sở Quy hoạch - Kiến trúc... cùng UBND hai phường có trách nhiệm sát cánh, cung cấp toàn bộ dữ liệu hiện trạng đất đai, quy hoạch cho nhà đầu tư.
