Thứ 4, Ngày 7 Tháng 8 năm 2019

Tình báo Mỹ theo dõi đại dịch Covid-19 như thế nào?

Thanh Tùng (TH) - 06/07/2020, 14:21 GMT+7 | Thế giới
Các nhân viên tình báo phải thay đổi phương thức hành động để giải mật bí ẩn nguồn gốc virus.Các nhân viên tình báo phải thay đổi phương thức hành động để giải mật bí ẩn nguồn gốc virus.

Ai đang thu thập tin tức tình báo?

Ông Richard Grenell được bổ nhiệm làm quyền Giám đốc Cơ quan Tình báo quốc gia.

Văn phòng Giám đốc Tình báo quốc gia (ODNI) và CIA đang cung cấp những thông tin tình báo cho các ủy ban giám sát trên đồi Capitol, ủy ban tình báo tại Hạ viện và Thượng viện những tin vắn và cập nhật hàng ngày về sự lây lan của virus. Các bản tin cập nhật đang tập trung chủ yếu vào kiểm đếm các ca nhiễm bệnh và liệu chúng có khớp với những gì được báo cáo công khai hay không.

Các quan chức Mỹ đã công khai đặt câu hỏi về tính chính xác của các con số được báo cáo bởi các quốc gia như Trung Quốc, Iran và Bắc Triều Tiên. James Clapper, cựu Giám đốc Tình báo Quốc gia và là người cung cấp tin cho CNN cho biết: "Tôi tin tưởng rằng cộng đồng tình báo đã tìm hiểu rất kỹ Trung Quốc trong những ngày đầu khi họ còn chưa sẵn sàng cung cấp tin tức. Đó là một việc quan trọng khi các chính phủ không sẵn sàng cung cấp tin tức cần thiết".

Phần lớn thông tin từ cộng đồng tình báo về cuộc khủng hoảng hiện nay bắt nguồn từ một chi nhánh ít được biết đến của Cơ quan Tình báo Quốc phòng (DIA) có tên là Trung tâm Tình báo Y tế quốc gia (NCMI), Clapper nói thêm. NCIM là một cơ quan độc đáo kết hợp chuyên môn y tế đa dạng, tiên tiến với thu thập và đánh giá thông tin tình báo. "Tôi chắc chắn rằng lúc này họ đang rất bận rộn", Clapper, người từng điều hành DIA, nói về trung tâm, là nguồn thông tin y tế chính cho chính phủ liên bang.

Để có được bức tranh chính xác nhất về cách Coronavirus tác động đến một quốc gia, các nhà phân tích tình báo đang sử dụng nhiều công cụ, trong đó nổi bật nhất là trí thông minh của con người, tín hiệu tình báo và hình ảnh vệ tinh. Những loại truy cập mà các cơ quan và điệp viên có trong một quốc gia sẽ cho biết lệnh kết hợp các công cụ nào được sử dụng. Các đánh giá từ cộng đồng tình báo cũng được đưa vào bản tóm tắt hàng ngày của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Hình ảnh vệ tinh được công bố vào tháng 4 cho thấy hai rãnh dài được đào trong một nghĩa trang ở thành phố thánh Qom của Iran. Các chuyên gia đã phân tích hình ảnh bên cạnh các bài đăng trên phương tiện truyền thông xã hội và tài liệu nguồn mở để xác định rằng số người chết đang bị báo cáo thấp hơn thực tế. 

Các video được hãng BBC tại Vùng Vịnh đăng tải cho thấy, các công nhân mặc đồ bảo hộ màu xanh đang vận chuyển và chôn các thi thể trong khi người dẫn trong video nói: "Hơn 80 (người) đã bị chôn trong khu vực này cho đến nay và họ chỉ nói 34 người chết". Các video đã được trình chiếu và đăng lần đầu tiên trên tờ The New York Times và được phân tích bởi tờ The Washington Post, cùng với hình ảnh vệ tinh của Maxar Technologies.

"Đoạn video cho thấy các công nhân mặc đồ bảo hộ mà các bạn thường thấy khi họ với các nạn nhân Covid-19", Jeffery Lewis, một nhà phân tích tại Viện Middlebury nói. "Những gì các hình ảnh vệ tinh cho phép chúng tôi làm là xác thực video, không chỉ cho thấy những hình ảnh đó được chụp ở đây mà còn cho biết thời gian nó được chụp. Vì vậy, chúng tôi biết đây không phải là cảnh quay cũ, mà là cảnh quay từ trong thời gian Covid-19 đang diễn ra".

Một nhà phân tích của Maxar nói với tờ Washington Post rằng các hố lớn đã được đào nhanh chóng, khác với các hoạt động trước đây tại nghĩa trang. Một đống vôi lớn cũng được nhìn thấy, mà các quan chức Iran đã sử dụng khi chôn cất các nạn nhân. Công năng vệ tinh tình báo của Hoa Kỳ vượt xa các công ty thương mại nên có thể cho rằng họ đã đi đến kết luận tương tự.

Ở các quốc gia như Iran và Bắc Triều Tiên, nơi khó thu thập thông tin tình báo của con người thông qua các điệp viên, các cơ quan tình báo sẽ dựa nhiều hơn vào các công cụ khác, như tín hiệu tình báo. Điều quan trọng để hiểu làm thế nào một quốc gia đối phó với cuộc khủng hoảng là nghe lén các cuộc đối thoại của họ, một nhiệm vụ thuộc về Cơ quan An ninh quốc gia. Sự phổ biến của phương tiện truyền thông xã hội đã biến nó trở thành một công cụ quan trọng cho các nhà phân tích sử dụng các luồng dữ liệu để tạo ra một bức tranh đầy đủ hơn.

"Nghệ thuật ở đây là trộn lẫn các nguồn khác nhau vào một đánh giá sẽ cho thấy sự khác biệt của từng quốc gia" - Clapper nhấn mạnh.

Cải tổ cơ quan tình báo quốc gia

Ảnh vệ tinh của Mỹ ghi lại những thay đổi ở nghĩa trang Qom (Iran) nhằm theo dõi số lượng ca tử vong vì Covid-19.

Các cơ quan tình báo Mỹ đã không công khai về công việc của họ trong kế hoạch hỗ trợ các nỗ lực của chính phủ Hoa Kỳ chống lại Covid-19. Một trong số ít cách họ giao tiếp với công chúng về các ưu tiên và phân tích của các cơ quan này là thông qua một báo cáo hàng năm được gọi là Đánh giá mối đe dọa toàn cầu.

Tháng 1 năm ngoái, báo cáo này đã cảnh báo rằng "Hoa Kỳ và thế giới dễ bị tổn thương bởi đại dịch cúm tiếp theo hoặc dịch bệnh truyền nhiễm quy mô lớn có thể dẫn đến tỷ lệ tử vong và tàn tật lớn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến nền kinh tế thế giới, làm căng thẳng các nguồn lực quốc tế và gia tăng các cuộc gọi tới Hoa Kỳ nhờ giúp đỡ".

Giờ đây, với đại dịch Covid-19 trên toàn cầu, phiên bản báo cáo năm 2020 vẫn chưa xuất hiện và cộng đồng tình báo đã lùi việc tổ chức các phiên điều trần mở, theo truyền thống sẽ được tổ chức cùng với báo cáo này trước Ủy ban Tình báo Hạ viện và Thượng viện. Sau phiên điều trần năm ngoái đã khiến Tổng thống tức giận và ông đã viết trên Tweeter rằng các chỉ huy tình báo của mình nên "quay lại trường học", không có gì hay ho đối với các quan chức tình báo khi làm bất cứ điều gì có thể khiến họ và công việc của họ trở thành mục tiêu của ông Donald Trump.

Tổng thống Mỹ Donald Trump vào ngày 19/2 tuyên bố bổ nhiệm ông Richard Grenell - Đại sứ Mỹ tại Đức, đồng thời là một nhân vật trung thành với ông, làm quyền Giám đốc Cơ quan Tình báo quốc gia thay thế ông Joseph Maguire. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh ông Trump phải đối mặt với hạn chót là ngày 11/3 để đề cử một Giám đốc Cơ quan Tình báo quốc gia mới hoặc chỉ định quyền Giám đốc Cơ quan Tình báo quốc gia mới.

Một số ý kiến cho rằng, quyết định này của Tổng thống thể gây "mất lòng" cộng đồng tình báo Mỹ, vốn đã phải hứng chịu sự công kích liên tiếp từ ông Trump sau khi ông giành thắng lợi trong cuộc điều tra Nga can thiệp bầu cử Mỹ và tiếp đến được Thượng viện tuyên bố "trắng án" trong cuộc điều tra luận tội. Vậy nên, một cựu quan chức cấp cao trong Nhà Trắng cho rằng quyết định của Tổng thống Trump là nhằm "lấp đầy các khoảng trống" sau tiến trình luận tội. Ông Trump dường như mất lòng tin ở Maguire và đi đến quyết định thay thế bằng một người khác có đủ sự trung thành.

Tuy nhiên, ông Grenell không có nhiều kinh nghiệm liên quan đến tình báo và phẩm chất chính của ông dường như chỉ là sự trung thành đối với Tổng thống. Tuy nhiên, một số ý kiến khác đánh giá, điều này sẽ cho phép ông Trump lấp đầy vị trí trước mắt bằng một nhân vật trung thành trong khi tìm kiếm một giải pháp lâu dài. Trước khi được bổ nhiệm làm quyền Giám đốc ODNI, Grenell đã bày tỏ mong muốn được quay lại Washington và đã có nhiều cuộc thảo luận về khả năng ông tham gia chiến dịch tái tranh cử của Tổng thống Trump.

Tổng thống Trump từ lâu đã đánh giá rất cao công việc của ông Grenell. Ông Trump thường xuyên khen ngợi Đại sứ Grenell trong những lần xuất hiện trên truyền hình hay trên trang Twitter cá nhân. Người phát ngôn Amanda Schoch của ODNI cho rằng, những thay đổi về nhân sự từ ông Richard Grenell không phải là một nỗ lực để thanh trừng, như một số người đã đề cập. Mục tiêu là bảo đảm nguồn lực cộng đồng tình báo vốn đã khan hiếm được sử dụng theo cách tốt nhất có thể".

Ý kiến của bạn

Bạn còn 500/500 ký tự

Xem thêm

Xem thêm