Thực phẩm và cảm xúc: Mối liên hệ đặc biệt

GD&TĐ - Nhiều người dường như cố tránh thực phẩm lành mạnh, dù muốn… ăn uống lành mạnh.
Ăn nhiều hơn ba phần trái cây và rau mỗi ngày được cho là giúp mang lại nhiều hạnh phúc nhất.
Ăn nhiều hơn ba phần trái cây và rau mỗi ngày được cho là giúp mang lại nhiều hạnh phúc nhất.

Điều này thật đáng tiếc vì theo lĩnh vực tâm thần học dinh dưỡng còn khá mới mẻ, có những mối tương quan chặt chẽ giữa những gì chúng ta ăn với cảm xúc.

Rau xanh đẩy lui nỗi buồn

Năm 2021, một phân tích tổng hợp các nghiên cứu từ 7 quốc gia về tác động của trái cây và rau củ quả với tâm trạng của người từ 15 đến 45 tuổi cho thấy bằng chứng mạnh mẽ rằng người ăn rau và trái cây có tâm lý, thể chất tốt hơn.

Trên thực tế, nghiên cứu trên liên tục phát hiện ra rằng, so với chế độ ăn giàu đường, chất béo và thiếu rau vốn thường gọi là “chế độ ăn phương Tây”, chế độ ăn nhiều rau, trái cây và ngũ cốc chưa qua chế biến có thể làm giảm nguy cơ trầm cảm lên tới 35%.

Ảnh hưởng tích cực của việc ăn uống lành mạnh đối với hạnh phúc dường như khá phổ biến. Từ Mỹ, Pháp đến Nga và các nơi khác, mọi người ở mọi lứa tuổi, giới tính và chủng tộc đều cảm thấy hạnh phúc hơn sau khi ăn các khẩu phần trái cây và rau được khuyến nghị.

Đáng chú ý là lợi ích của việc ăn trái cây và rau quả đối với sức khỏe tâm thần. Một nghiên cứu gần đây đã kiểm tra thói quen ăn uống của hơn 12 nghìn người Australia từ 15 tuổi trở lên trong khoảng thời gian vài năm. Kết quả là những người chuyển từ việc không ăn thực phẩm tươi sang ăn một ít mỗi ngày đã có mức độ hạnh phúc và hài lòng trong cuộc sống tăng lên tương đương với người thất nghiệp tìm được việc làm.

Các tác giả kết luận, “những phát hiện này phù hợp với ý kiến cho rằng, ăn một số loại thực phẩm nhất định là một hình thức đầu tư cho hạnh phúc và sức khỏe trong tương lai”.

Những lợi ích tâm lý cũng có thể đạt được nhanh chóng. Một nghiên cứu trên 100 sinh viên cho thấy việc ăn vặt hàng ngày với một miếng trái cây như táo hay chuối, thay vì bánh xốp sô-cô-la hoặc khoai tây chiên sẽ giảm mệt mỏi và lo lắng chỉ trong 10 ngày.

Thực phẩm và cảm xúc: Mối liên hệ đặc biệt ảnh 1
Ảnh hưởng của trái cây và rau quả đối với tâm trạng đã được nghiên cứu trong một phân tích tổng hợp từ 7 quốc gia.

Cơ chế hoạt động

Một nghiên cứu sử dụng dữ liệu từ nhật ký thực phẩm hàng ngày của 281 sinh viên được theo dõi trong thời gian 3 tuần cho thấy người ăn nhiều trái cây và rau trong một ngày báo cáo tình cảm tốt hơn vào ngày hôm sau. Sau một nghiên cứu năm 2017 ở Đức, các nhà nghiên cứu thấy rằng, trong số 14 loại thực phẩm khác nhau, rau chiếm nhiều nhất trong việc mang lại cảm giác hạnh phúc, tiếp theo là các sản phẩm ngũ cốc như bánh mì, mì ống, các loại hạt...

Chúng ta biết rằng ăn uống lành mạnh sẽ mang lại sức khỏe tốt và tăng thêm hạnh phúc. Tuy nhiên, tác động của việc ăn uống lành mạnh đối với hạnh phúc không được giải thích đầy đủ bằng sức khỏe tốt hơn. Điều này có nghĩa là thực phẩm lành mạnh ảnh hưởng đến hạnh phúc theo những cách khác.

Trái cây và rau quả là nguồn giàu vitamin B, đặc biệt là folate - đóng vai trò quan trọng trong việc sản xuất các chất dẫn truyền thần kinh như serotonin, dopamine và epinephrine. Tất cả đều có vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh tâm trạng.

Trái cây và rau quả cũng chứa các chất như sắt, canxi và magie – chúng đều liên quan tích cực đến sức khỏe tâm lý. Chúng rất giàu chất chống oxy hóa như vitamin C, E và polyphenol giúp bảo vệ chống lại stress oxy hóa có thể ảnh hưởng xấu đến tinh thần.

Các bác sĩ tâm lý dinh dưỡng tin rằng có mối liên hệ giữa cảm giác của bạn và các loại vi khuẩn trong ruột bạn. Các vi khuẩn tốt tạo nên hệ vi sinh vật đường ruột, ảnh hưởng đến mức độ viêm trong cơ thể, cũng như với tâm trạng và mức năng lượng của bạn.

Những vi khuẩn hữu ích này thích ăn các loại thực phẩm giàu chất xơ như trái cây và rau quả. Khi chuyển hóa thức ăn, chúng tạo ra các sản phẩm phụ, trong đó có serotonin dẫn truyền thần kinh tạo cảm giác tốt. Trên thực tế, khoảng 95% serotonin của bạn được sản xuất trong đường tiêu hóa.

Ăn nhiều hơn 3 phần trái cây và rau quả mỗi ngày dường như mang lại nhiều hạnh phúc nhất, mặc dù những yếu tố khác như số lượng cụ thể và loại người cần ăn chưa được xác định rõ. Một phân tích dữ liệu khảo sát của 80 nghìn người Anh kết luận rằng mọi người đạt đến mức hạnh phúc cao nhất với khoảng 7 phần trái cây và rau mỗi ngày.

Mặc dù ăn càng nhiều trái cây và rau xanh sẽ càng mang lại sức khỏe tinh thần nhiều hơn nhưng bạn cũng không cần phải lo lắng nhiều nếu chưa ăn được nhiều. Thậm chí chỉ một phần trái cây hoặc rau bổ sung hàng ngày cũng có thể cải thiện cảm xúc.

Ngoài ra, các nghiên cứu cũng cho thấy, ăn trái cây tươi và rau sống sẽ tốt hơn được nấu chín. Những người ăn sản phẩm tươi sống chất lượng cao cũng cho thấy sự cải thiện về tâm lý của họ, trong khi người ăn rau nấu trong thịt hầm hoặc trộn vào các bữa ăn chính thì không.

Nghiên cứu chỉ ra rằng tinh thần khỏe mạnh là do có đủ các loại vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa chứ không phải từ bất kỳ chất dinh dưỡng đơn lẻ nào. Do vậy, cách tốt nhất để khỏe mạnh là ăn đa dạng trái cây và rau củ quả.

Theo Scitech Daily
Nước thải tràn trong xưởng, ngấm xuống lòng đất.

Thanh Hóa: Ô nhiễm từ làng đá mỹ nghệ

GD&TĐ - Bụi mù mịt suốt ngày đêm, tiếng ồn từ việc đục đẽo, xẻ đá đinh tai, nước thải tràn ra môi trường đang là thực trạng đáng báo động tại làng nghề chế tác đá mỹ nghệ ở huyện Vĩnh Lộc (Thanh Hóa).
Học bổng của Tập đoàn IHI dành cho sinh viên Trường ĐH Bách khoa Hà Nội. Ảnh minh họa

Tân sinh viên cần tỉnh táo trước học bổng 'khủng'

GD&TĐ - Chính sách học bổng hút người tài và hỗ trợ sinh viên khó khăn được các trường triển khai song hành với công tác tuyển sinh. Sau hai năm bị ảnh hưởng nặng nề vì dịch Covid-19, năm học 2022 - 2023, chính sách học bổng không những giảm, ngược lại còn tăng rất nhiều ở một số đơn vị.
Hội thảo Giáo dục kỹ năng số trong nhà trường phổ thông Việt Nam

An toàn mạng trong chương trình Tư duy thời đại số cho giáo viên

GD&TĐ - Ngày 19/8 tại Hà Nội, Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam (VNIES), Trung tâm Công nghệ Thông tin - Truyền thông Vietnet (Vietnet- ICT) và Meta tổ chức Hội thảo Giáo dục kỹ năng số trong nhà trường phổ thông Việt Nam - Công bố báo cáo tác động Chương trình Tư duy thời đại số.
Thứ trưởng Ngô Thị Minh phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị

Rút ra bài học phát triển giáo dục Mầm non sau đại dịch

GD&TĐ - Thực hiện chương trình công tác năm 2022, Hội nghị tổng kết năm học 2021 – 2022 Giáo dục mầm non đã ghi nhận nhiều tấm gương điển hình vượt khó trước bối cảnh dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, nhưng vẫn hoàn thành tốt nhiệm vụ năm học
Phố đi bộ dọc ven sông Tô Lịch trở nên nhếch nhác, mất mỹ quan đô thị.

Nhếch nhác đường đi bộ dọc ven sông Tô Lịch

GD&TĐ -  Tuyến phố đi bộ dọc ven sông Tô Lịch (Hà Nội) sau khi tạm dừng hoạt động đã trở thành điểm tập kết vật liệu xây dựng, bán trà đá hay là điểm vứt rác thải sinh hoạt....
Nhà máy hạt nhân Zaporozhye.

Nga nêu lý do không thể phi quân sự hóa nhà máy hạt nhân Zaporozhye

GD&TĐ - Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc (LHQ) Antonio Guterres đã bày tỏ sự ủng hộ đối với việc một phái bộ của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) tới thăm nhà máy hạt nhân Zaporozhye trên lãnh thổ Ukraine do Nga kiểm soát, nhưng cho biết chuyến đi chỉ có thể diễn ra nếu cả Moscow và Kiev có thể đồng ý về các điều khoản.
Một lớp bình dân học vụ ở Hà Nội năm 1945

Từ xóa mù chữ đến xóa mù công nghệ

GD&TĐ - 77 năm trước, những lớp bình dân học vụ đầu tiên ra đời để chống nạn mù chữ. Chỉ một năm sau, lớp học “có 1-0-2” đã tạo nên kỳ tích về xoá mù chữ. Bài học từ những lớp học này vẫn còn giá trị tới ngày nay.