Nhà khảo cổ người Đức Günther Roeder từng khai quật phần thân dưới của một bức tượng khổng lồ, cao khoảng 7,01 m, cách Cairo khoảng 241,4 km về phía nam, tại tỉnh Minya, gần thành phố hiện đại El Ashmunein.
Bức tượng khắc họa Ramesses II — một trong những vị pharaoh được tôn vinh nhất trong suốt 31 triều đại lịch sử Ai Cập cổ đại.
Khu vực ven sông Nile này xưa gọi là Khemnu; nơi đây từng là thủ phủ tỉnh trong Thời Vương triều Cổ (2649–2130 TCN) và về sau được gọi là Hermopolis Magna dưới thời La Mã.
Nhiều di vật giá trị còn được biết là chôn vùi trong sa mạc xung quanh và trong khi phát hiện của Roeder đã gây chú ý, phần còn lại của bức tượng lớn ấy đã mất tích theo thời gian cho tới nay.
Theo Reuters, các chuyên gia từ Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập thông báo, trong tháng 3/2024, họ cùng các chuyên gia Mỹ đã tìm thấy nửa trên còn thiếu của bức tượng do Roeder phát hiện trước đó.
Nửa trên này cao khoảng 3,81 m, thể hiện Ramesses II đội mũ đầu đội rắn hoàng gia.
Việc phát hiện và tình trạng được bảo quản của bức tượng từng bị đặt dấu hỏi từ khi phần tượng được tìm thấy nằm úp xuống vào tháng 1/2024.
Bà Yvona Trnka-Amrhein, trợ lý giáo sư ngành cổ điển tại Đại học Colorado Boulder và là đồng lãnh đạo đoàn khảo cổ, nói trong một thông cáo báo chí:
“Một vấn đề với Hermopolis là nó gần sông Nile. Sau khi xây dựng Đập Thấp Aswan, mực nước ngầm trở thành một vấn đề lớn. Không có gì đảm bảo rằng khối đá sẽ còn nguyên vẹn.”
Bà nói thêm rằng đôi khi cát đá sa thạch lộ ra thực chất chỉ là cát hoặc đá vôi bị phân rã. Có thể nó chỉ là một cục đá.
May mắn là sau khi tiến hành khai quật sâu hơn, nhóm xác nhận bức tượng được bảo quản đáng ngạc nhiên và còn phát hiện thêm dấu vết sắc tố màu xanh và vàng trên bề mặt.
Hy vọng rằng phân tích sâu hơn về sắc tố này sẽ giúp các nhà nghiên cứu hiểu rõ hơn bối cảnh chế tác và diện mạo ban đầu của tác phẩm.
“Chúng tôi biết có thể có phần còn lại ở đó, nhưng chúng tôi không hề tìm kiếm cụ thể cho nó,” bà Trnka-Amrhein nói trong thông cáo. “Việc phần còn lại có thể hiện diện là điều khả dĩ, nhưng đó vẫn là một bất ngờ hoàn toàn.”
Đồng lãnh đạo phía Ai Cập Basem Gehad, đã nộp đề xuất nhằm ghép lại 2 phần của bức tượng; phần thân dưới do Roeder phát hiện vẫn còn tại hiện trường ở El Ashmunein. Bà Trnka-Amrhein dự kiến đề xuất này sẽ được phê duyệt.
