Theo RT, năm 2026 vừa mới bắt đầu, nhưng "hạt nhân hóa" đã trở thành ứng cử viên sáng giá cho từ khóa hàng đầu. Các thành viên NATO ở châu Âu muốn có thêm vũ khí hạt nhân, Mỹ và Israel đang ném bom Iran vì nước này bị cáo buộc cũng muốn sở hữu chúng.
Phải e ngại nước Pháp
Hôm 2/3, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã công bố kế hoạch mở rộng kho vũ khí hạt nhân của nước này. "Để được tự do, chúng ta phải khiến đối phương khiếp sợ", nhà lãnh đạo Pháp tuyên bố, người mà nhiệm kỳ sẽ kết thúc sau 14 tháng nữa.
Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm (SIPRI) ước tính kho vũ khí hạt nhân của Pháp vào khoảng 300 đầu đạn, có thể được phóng bằng tên lửa đạn đạo từ tàu ngầm và tên lửa hành trình từ máy bay.
Paris dự định sử dụng uranium và plutonium cấp quân sự từ các vũ khí thời Chiến tranh Lạnh đã ngừng hoạt động để chế tạo thêm.
Câu lạc bộ hạt nhân NATO
Cùng ngày, Pháp và Đức tuyên bố thành lập một "nhóm chỉ đạo hạt nhân cấp cao" - một cơ chế cho phép Đức tham gia bằng vũ khí thông thường vào các cuộc tập trận hạt nhân của Pháp và các biện pháp khác nhằm tăng cường khả năng răn đe hạt nhân của NATO ở châu Âu.
Khối này bao gồm 3 cường quốc hạt nhân: Pháp, Anh và Mỹ. Ngoài ra, các thành viên không có vũ khí hạt nhân là Bỉ, Đức, Ý, Hà Lan và Thổ Nhĩ Kỳ (cùng với Anh) đều sở hữu vũ khí hạt nhân của Mỹ - một thỏa thuận có từ thời Chiến tranh Lạnh.
Nga từ lâu đã lập luận rằng kế hoạch này vi phạm tinh thần của Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân năm 1968 (NPT), đặc biệt là khi Mỹ đang huấn luyện các thành viên NATO không sở hữu vũ khí hạt nhân về việc triển khai vũ khí hạt nhân.
Động thái tăng cường vũ khí hạt nhân của Tổng thống Macron được cho là nhằm bổ sung thêm một lớp bảo mật, cho phép Pháp đặt vũ khí hạt nhân ở nước ngoài. Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk, một người ủng hộ mạnh mẽ, đã nêu tên Ba Lan, Bỉ, Đan Mạch, Đức, Hy Lạp, Hà Lan và Anh là những quốc gia có thể tham gia.
Tham gia cuộc đua
Việc tham gia như vậy sẽ bao gồm những gì vẫn chưa rõ ràng. Các quan chức Ba Lan thuộc mọi phe phái chính trị từ lâu đã ủng hộ việc cho phép triển khai vũ khí hạt nhân nước ngoài tại Ba Lan; ông Tusk chia sẻ quan điểm đó với cả đối thủ của mình, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki, và cựu Tổng thống Andrzej Duda.
Tuần trước, Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson cảnh báo rằng thành viên mới nhất của NATO có thể nhanh chóng thay đổi lập trường lâu nay của nước này về việc sở hữu vũ khí hạt nhân. Ông nói: "Nếu có chiến tranh xảy ra và bằng cách nào đó ảnh hưởng đến chúng ta, thì tình hình sẽ hoàn toàn khác".
Thụy Điển đã tiến hành một chương trình vũ khí hạt nhân bí mật cho đến cuối những năm 1960 và có đủ điều kiện để gia nhập câu lạc bộ hạt nhân, nhưng không giống như các nước khác (Ấn Độ, Pakistan, Triều Tiên), họ đã chọn gia nhập Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT). Tâm lý phản đối hạt nhân vẫn còn mạnh mẽ.
Các quan chức cho rằng chính phủ của Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen cũng có thể sửa đổi lập trường trong bối cảnh sáng kiến của Pháp về việc chia sẻ hạt nhân.
Nga có nên học hỏi kinh nghiệm từ Mỹ?
Nga, cường quốc mà các thành viên NATO châu Âu cho rằng cần phải răn đe bằng nhiều vũ khí hạt nhân hơn, đã mô tả những diễn biến này là sự tiếp nối các nỗ lực của khối nhằm kiềm chế Moscow.
"Việc NATO tăng cường năng lực hạt nhân quân sự một cách không kiểm soát đòi hỏi sự quan tâm ngày càng tăng và chắc chắn là cần xem xét cẩn trọng trong kế hoạch hạt nhân của chính chúng ta", Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết trong một cuộc họp báo hôm 4/3.
Bà cũng chỉ trích ông Tusk về lời hứa rằng Warsaw "sẽ không muốn thụ động khi nói đến an ninh hạt nhân trong bối cảnh thế giới hiện nay" và sẽ "nỗ lực chuẩn bị cho Ba Lan trong tương lai những hành động tự chủ nhất có thể".
Theo Tổng thống Mỹ Donald Trump và các thành viên trong chính quyền của ông, chiến dịch quân sự của Washington nhằm mục đích thay đổi chế độ ở Iran vì họ không chấp nhận rằng Tehran có quyền duy trì chương trình làm giàu uranium.
Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov chỉ trích quan điểm này, cho rằng Mỹ đã tạo ra những động lực mạnh mẽ cho việc hạt nhân hóa toàn cầu, bởi vì "những người sở hữu vũ khí hạt nhân sẽ không bị Mỹ tấn công".
