Trong 2 ngày (23, 24/7), tại tỉnh Phú Thọ, Bộ GD&ĐT tổ chức Hội nghị Giám đốc Sở GD&ĐT năm 2026 nhằm đánh giá kết quả năm học 2025-2026 và trao đổi, thống nhất nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm năm học 2026-2027.
Dự hội nghị chiều ngày 23/7 có Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn, Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng, Thứ trưởng Nguyễn Thị Quyên Thanh, Thứ trưởng Phạm Quang Hưng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Nguyễn Khắc Hiếu; lãnh đạo các Vụ, Cục, đơn vị thuộc, trực thuộc Bộ GD&ĐT; Giám đốc, Phó Giám đốc, lãnh đạo các phòng chuyên môn của 34 sở GD&ĐT.
Đột phá trong xây dựng thể chế
Năm học 2025 - 2026, ngành Giáo dục tập trung triển khai các nhiệm vụ chiến lược về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số theo Nghị quyết số 71-NQ/TW và Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Giáo dục và đào tạo tiếp tục nhận được sự quan tâm đặc biệt của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước; đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước và đồng chí Thủ tướng Chính phủ đã trực tiếp làm việc với ngành về tình hình thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW, công tác chuẩn bị năm học mới và việc thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm.
Đây là điều kiện thuận lợi quan trọng, đồng thời cũng đặt ra yêu cầu đối với toàn ngành phải đổi mới mạnh mẽ tư duy quản lý, nâng cao năng lực quản trị, tăng cường kỷ luật, kỷ cương, tổ chức thực hiện quyết liệt, đồng bộ, bảo đảm các chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước sớm đi vào thực tiễn và tạo chuyển biến rõ nét về chất lượng, hiệu quả và công bằng trong giáo dục.
Với sự quyết tâm, trách nhiệm của đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục các cấp, sự cố gắng, nỗ lực của các em học sinh, toàn ngành Giáo dục đã hoàn thành tốt các nhiệm vụ đề ra của năm học 2025 - 2026. Các kết quả đạt được tạo nền tảng quan trọng để thực hiện đột phá phát triển giáo dục và đào tạo trong giai đoạn mới.
Báo cáo một số kết quả nổi bật về giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên trong năm học 2025 - 2026 của Bộ GD&ĐT nhấn mạnh đầu tiên đến đột phá trong xây dựng thể chế, tạo hành lang pháp lý để thực hiện đổi mới và phát triển giáo dục, đào tạo.
Theo đó, trong năm học 2025 - 2026, Bộ GD&ĐT đã trình Quốc hội 3 luật và 2 nghị quyết; trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ 20 nghị định, 2 nghị quyết của Chính phủ, 12 quyết định và chỉ thị. Các văn bản tập trung vào những vấn đề then chốt như phân cấp, phân quyền; chế độ, chính sách đối với nhà giáo và người học; phổ cập giáo dục mầm non; quản lý dữ liệu giáo dục; giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Các sở GD&ĐT đã tham mưu tỉnh ủy, thành ủy, HĐND, UBND tỉnh, thành phố ban hành chính sách phát triển GD-ĐT tại địa phương để kịp thời triển khai có hiệu quả các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và của Bộ GD&ĐT trong lĩnh vực giáo dục.
Toàn ngành đồng thời tích cực, chủ động triển khai hiệu quả công tác sắp xếp tổ chức bộ máy và thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp. Bộ GD&ĐT đã kịp thời tham mưu Chính phủ ban hành các văn bản quy định về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương hai cấp và quy định về phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ GD&ĐT và hướng dẫn các địa phương triển khai thực hiện.
Ở các địa phương, sở GD&ĐT đã tích cực tiếp nhận, tổ chức triển khai các nhiệm vụ được phân quyền, nâng cao tính linh hoạt và hiệu quả trong quản lý giáo dục theo đặc thù từng địa phương, bảo đảm hoạt động giáo dục và đào tạo diễn ra thông suốt, đồng bộ giữa các cấp chính quyền và cơ quan, đơn vị chuyên môn trong toàn hệ thống.
Quy mô và cơ hội tiếp cận giáo dục tiếp tục được mở rộng, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu công bằng trong giáo dục. Bộ GD&ĐT đã trình các cấp có thẩm quyền ban hành nhiều chế độ, chính sách cho người học, như miễn học phí, miễn phí sách giáo khoa, hỗ trợ bữa ăn bán trú, học bổng, tín dụng…; tăng cường các điều kiện đảm bảo để tăng chỉ tiêu tuyển sinh, mở rộng cơ hội học tập cho người học.
Các địa phương tập trung đầu tư mở rộng mạng lưới trường, lớp học, tuyển dụng giáo viên, đổi mới tuyển sinh đầu cấp… Kết quả, tổng chỉ tiêu tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2026 - 2027 tiếp tục tăng khoảng 10%, đạt 79,3% số học sinh lớp 9; 34/34 tỉnh, thành phố đã ban hành kế hoạch triển khai phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi và đăng ký lộ trình đạt chuẩn vào năm 2030. Những kết quả trên cho thấy chính sách giáo dục đã chuyển mạnh từ mục tiêu duy trì phổ cập ở các cấp học nền tảng sang mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục mầm non và giáo dục phổ thông.
Củng cố chất lượng, thu hẹp khoảng cách giáo dục
Đến nay, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã hoàn thành in ấn 100% sản lượng sách; rà soát, giảm giá bán sách trung bình 13,3% so với năm học trước và bảo đảm phát hành đầy đủ sách giáo khoa đến giáo viên, học sinh trước ngày 15/8/2026 với số lượng phát hành 204,47 triệu bản SGK.
Lộ trình thực hiện miễn phí sách giáo khoa cho tất cả học sinh trên phạm vi toàn quốc sẽ hoàn thành vào năm học 2029 - 2030. Nhiều địa phương đã thực hiện chính sách cấp sách giáo khoa miễn phí cho 100% học sinh ngay từ năm học 2026 - 2027 như: Quảng Ninh, TP Hồ Chí Minh, TP Huế, một số xã tại thành phố Đà Nẵng.
Chất lượng giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên tiếp tục được củng cố, tạo nền tảng để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho đất nước. Các địa phương tiếp tục triển khai ổn định Chương trình giáo dục mầm non, Chương trình GDPT 2018; chú trọng nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc trẻ, đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá, tăng cường giáo dục STEM, ngoại ngữ, năng lực số, hướng nghiệp và phân luồng.
Chất lượng giáo dục đại trà, giáo dục mũi nhọn, công tác phổ cập giáo dục, xóa mù chữ cơ bản được duy trì. Tính đến ngày 20/7/2026, các đội tuyển học sinh Việt Nam tham dự các kỳ thi Olympic khu vực và quốc tế năm 2026 đã đạt 44 huy chương và 3 bằng khen, gồm 15 Huy chương Vàng, 22 Huy chương Bạc và 7 Huy chương Đồng; nhiều đội tuyển tiếp tục duy trì thứ hạng cao.
Nhiều địa phương đã chủ động rà soát đội ngũ, cơ sở vật chất, thiết bị, học liệu và lựa chọn cơ sở để chuẩn bị triển khai thí điểm Chương trình giáo dục mầm non mới, phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi và các yêu cầu đổi mới Chương trình GDPT trong giai đoạn tiếp theo.
Chủ trương xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới đất liền được triển khai quyết liệt; các địa phương tổ chức chiến dịch “100 ngày đêm”, huy động nguồn lực để hoàn thành các trường khởi công giai đoạn 1 trước ngày 30/8/2026.
Bộ GD&ĐT đã trình Chính phủ ban hành chính sách đối với học sinh và trường phổ thông nội trú tại các xã biên giới; ban hành quy chế tổ chức, hoạt động và hướng dẫn chuẩn bị đội ngũ, tuyển sinh, thiết bị, điều kiện ăn, ở, sinh hoạt và chăm sóc sức khỏe học sinh.
Đây không chỉ là giải pháp đầu tư cơ sở vật chất mà còn là chính sách tổng thể nhằm bảo đảm quyền học tập, cải thiện điều kiện sống và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi và biên giới. Qua đó, thu hẹp khoảng cách giáo dục, giữ ổn định dân cư, củng cố an sinh xã hội và góp phần bảo đảm quốc phòng, an ninh tại các địa bàn chiến lược.
Nỗ lực chuyển đổi số, giảm áp lực hành chính
Chuyển đổi số trong giáo dục chuyển từ giai đoạn xây dựng nền tảng sang khai thác dữ liệu và cung cấp dịch vụ thực chất. Bộ GD&ĐT đã hoàn thành thử nghiệm và đưa vào vận hành Cơ sở dữ liệu quốc gia về giáo dục và đào tạo, tích hợp 5 cơ sở dữ liệu lớn, quản lý thông tin của khoảng 50.000 cơ sở giáo dục, 27 triệu học sinh và 1,4 triệu giáo viên.
Các địa phương, cơ sở giáo dục đã tích cực triển khai, đến nay toàn ngành đã tạo lập trên 10,3 triệu học bạ số và 1,2 triệu văn bằng số; trong đó hơn 9,6 triệu học bạ và 800.000 văn bằng đã được đồng bộ lên ứng dụng VNeID.
Việc liên thông dữ liệu giáo dục với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và VNeID giúp giảm giấy tờ, nâng cao độ chính xác của thông tin và tạo điều kiện để tái cấu trúc quy trình nghiệp vụ. Đồng thời mở ra khả năng cá thể hóa việc dạy và học bằng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo.
Cải cách hành chính, phân cấp, phân quyền và đổi mới phương thức phục vụ người dân, cơ sở giáo dục đạt kết quả rõ nét. Bộ GD&ĐT đã đề xuất bãi bỏ 40% ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện thuộc phạm vi, chức năng quản lý của Bộ; cắt giảm 135 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 56 thủ tục hành chính; cắt giảm gần 70% điều kiện kinh doanh, thời gian giải quyết và chi phí tuân thủ thủ tục hành chính.
Qua đó, thể hiện rõ sự thay đổi rõ rệt trong phương thức từ quản lý theo quy trình hành chính truyền thống sang quản lý dựa trên phân cấp, dữ liệu và dịch vụ số. Việc cắt giảm thủ tục, thời gian và chi phí không chỉ tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và cơ sở giáo dục mà còn góp phần nâng cao trách nhiệm của cơ quan quản lý, tăng tính công khai, minh bạch và giảm áp lực hành chính cho đội ngũ.
Đổi mới tư duy, chuyển biến mạnh mẽ, kết quả thực chất
Bên cạnh kết quả đạt được, báo cáo của Bộ GD&ĐT cũng chỉ ra những tồn tại, hạn chế, khó khăn, vướng mắc chủ yếu. Trong đó, tư duy, nhận thức về đột phá, đổi mới giáo dục và đào tạo còn chậm so với yêu cầu thực tế. Công tác xây dựng, hoàn thiện thể chế chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu về tiến độ và chất lượng.
Các điều kiện bảo đảm chất lượng giáo dục còn thiếu, chưa đồng bộ và chênh lệch lớn giữa các địa bàn. Nhiều địa phương vẫn thiếu phòng học, phòng chức năng, thiết bị dạy học tối thiểu và cơ sở vật chất phục vụ dạy học 2 buổi/ngày, bán trú, nội trú, giáo dục thể chất. Tại vùng sâu, vùng xa, miền núi, biên giới, một số trường còn sử dụng phòng học tạm, nhờ, mượn; trong khi tại các đô thị, khu công nghiệp, tốc độ tăng học sinh nhanh hơn khả năng đầu tư trường lớp, dẫn đến sĩ số lớp cao và quá tải cục bộ.
Tình trạng thiếu giáo viên còn phổ biến, nhất là tại các địa bàn khó tuyển; đồng thời vẫn tồn tại thừa, thiếu cục bộ theo môn học, cấp học và giữa các trường. Điều này cho thấy công tác dự báo quy mô học sinh, quy hoạch mạng lưới trường lớp, phân bổ nguồn lực và tuyển dụng, điều tiết giáo viên ở một số địa phương chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn.
Chuyển đổi số trong giáo dục phát triển chưa đồng đều, chưa tạo được sự liên thông thực chất trong toàn hệ thống. Việc vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong lĩnh vực giáo dục còn phát sinh những bất cập ban đầu. Khoảng 40% công chức cấp xã phụ trách giáo dục chưa có chuyên môn phù hợp, nhiều người phải kiêm nhiệm nhiều lĩnh vực làm giảm chất lượng tham mưu, kiểm tra, hướng dẫn và tổ chức thực hiện chính sách giáo dục ngay từ cấp cơ sở. Công tác bảo đảm an toàn trường học và kỷ cương thi cử còn chưa theo kịp các nguy cơ mới…
Bộ GD&ĐT nhấn mạnh: Năm học 2026 - 2027 là năm học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, cần tạo chuyển biến rõ rệt, thực chất trong tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; qua đó đào tạo nguồn nhân lực có chất lượng, phát triển con người Việt Nam toàn diện, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới.
Toàn ngành tiếp tục quán triệt sâu sắc quan điểm giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là nhân tố quyết định tương lai của dân tộc; tập trung đổi mới mạnh mẽ tư duy quản lý, chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị phát triển. Việc triển khai nhiệm vụ năm học phải bảo đảm chủ động, đồng bộ, thực chất, hiệu quả, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ, rõ sản phẩm; giữ vững kỷ cương, nền nếp, an toàn trường học và không để việc sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính làm gián đoạn hoạt động dạy học và quyền học tập của người học.
Dự kiến chủ đề năm học 2026-2027 là “Đổi mới tư duy - chuyển biến mạnh mẽ - kết quả thực chất”, Bộ GD&ĐT đồng thời dự kiến nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm triển khai trong năm học mới, gồm:
Tiếp tục hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước và đổi mới quản trị nhà trường; tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên; đổi mới công tác thi, kiểm tra, đánh giá và kiểm định chất lượng giáo dục; bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục có chất lượng;
Phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục; tăng cường cơ sở vật chất và nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực đầu tư cho giáo dục; đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển dữ liệu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giáo dục; tăng cường giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống; bảo đảm an toàn trường học và chăm sóc sức khỏe học sinh; nâng cao chất lượng công tác hướng nghiệp, phân luồng và gắn giáo dục với nhu cầu phát triển nguồn nhân lực; đẩy mạnh công tác truyền thông và các phong trào thi đua.
Các nhóm vấn đề trọng tâm cần trao đổi để có giải pháp đột phá trong năm học mới
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng cho biết: Hội nghị diễn ra trong bối cảnh ngành Giáo dục đang đứng trước yêu cầu phải tạo ra những chuyển biến mạnh mẽ, thực chất hơn trong tổ chức thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về phát triển giáo dục đào tạo. Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục đào tạo đã xác định những định hướng lớn, những nhiệm vụ có tính chiến lược và những yêu cầu đổi mới đối với toàn ngành.
Theo Thứ trưởng Thường trực, câu hỏi đặt ra là gần một năm thực hiện Nghị quyết 71, trong lĩnh vực giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên, toàn ngành đã tham mưu cho các cấp lãnh đạo những chính sách gì để đột phá phát triển giáo dục? Chúng ta đã tổ chức triển khai như thế nào để giáo dục chuyển biến mạnh mẽ hơn? Hơn một năm thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, sáp nhập tỉnh, thành phố, sáp nhập các sở GD&ĐT, công tác quản lý, dạy học, chất lượng giáo dục đạt được những kết quả gì; những điểm nghẽn nào cần trao đổi, bàn giải pháp để tháo gỡ?
Vì vậy, hội nghị không chỉ để thông tin, báo cáo tình hình, mà quan trọng hơn là cùng nhận diện đúng những vấn đề đang đặt ra, trao đổi thẳng thắn về khó khăn, vướng mắc và thống nhất những giải pháp có tính hành động cao, khả thi, tạo chuyển biến rõ nét ngay từ năm học 2026 - 2027.
Để hội nghị đạt mục tiêu đề ra, Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng đề nghị các báo cáo tham luận, ý kiến phát biểu tập trung vào những nội dung thực chất, ngắn gọn, đi thẳng vào vấn đề, hạn chế trình bày lại những nội dung đã có trong báo cáo hoặc những kết quả có tính liệt kê.
Các ý kiến cần làm rõ 3 vấn đề trọng tâm cốt lõi:
Một là, những khó khăn, vướng mắc nổi lên trong thực tiễn quản lý và tổ chức các hoạt động giáo dục địa phương, nhất là những vấn đề liên quan đến đội ngũ nhà giáo, cơ sở vật chất, mạng lưới trường lớp, phân cấp quản lý, chuyển đổi số, tổ chức dạy học và đảm bảo chất lượng giáo dục.
Hai là, những nguyên nhân chủ yếu cả về cơ chế, chính sách, tổ chức thực hiện và trách nhiệm của từng cấp, từng đơn vị; trên cơ sở đó xác định nội dung thuộc thẩm quyền giải quyết của địa phương, những nội dung thuộc trách nhiệm của Bộ và những vấn đề cần kiến nghị với Chính phủ, bộ, ngành có liên quan.
Ba là, đề xuất giải pháp cụ thể có tính đột phá có thể triển khai ngay trong năm học tới, trong đó cần xác định "6 rõ": rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ kết quả. Mỗi ý kiến thảo luận cần hướng tới trả lời rõ: Vấn đề nào cần tập trung xử lý? Xử lý bằng cách gì? Cơ quan, đơn vị nào chịu trách nhiệm thực hiện? Và kết quả đạt được là cái gì?
Cho biết Bộ GD&ĐT xác định chủ đề năm học 2026 - 2027 là "Đổi mới tư duy, chuyển biến mạnh mẽ, kết quả thực chất", Thứ trưởng Thường trực đề nghị hội nghị tập trung thảo luận sâu một số nhóm vấn đề trọng tâm cần có giải pháp đột phá.
Trước hết là cùng nhận thức sâu sắc về chủ đề năm học. Thứ hai là các giải pháp phát triển đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, khắc phục tình trạng thiếu giáo viên, mất cân đối cơ cấu đội ngũ, nâng cao chất lượng công tác đào tạo, bồi dưỡng, giảm áp lực hành chính để giáo viên có thêm thời gian tập trung cho nhiệm vụ chuyên môn.
Thứ ba là các giải pháp đảm bảo cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học, mạng lưới trường lớp, nhất là tại vùng khó khăn, vùng dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới và địa bàn có tốc độ tăng dân số cơ học cao.
Thứ tư là giải pháp đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng, khai thác dữ liệu ngành, ứng dụng khoa học công nghệ và trí tuệ nhân tạo trong quản lý, dạy học, đồng thời đảm bảo an toàn, hiệu quả, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi và yêu cầu phát triển toàn diện của người học.
Thứ năm, các giải pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về giáo dục trong điều kiện tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình.
Thứ trưởng Thường trực đề nghị các cục, vụ của Bộ lắng nghe đầy đủ ý kiến từ địa phương, cơ sở giáo dục; tiếp thu nghiêm túc những đề xuất xác đáng; chủ động giải đáp, hướng dẫn những vấn đề thuộc thẩm quyền và tổng hợp đầy đủ các nội dung cần thiết để nghiên cứu, xử lý sau hội nghị.
Kết quả của hội nghị không chỉ là sự thống nhất về nhận thức, mà phải là sự thống nhất trong hành động, là những nhiệm vụ được xác định rõ hơn, những giải pháp cụ thể hơn, và sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa Bộ và các địa phương trong thời gian tới.
