rssheader

16/01/2021

Mô hình lớp học “kỷ luật tích cực”: Phải kiềm chế được cơn cáu giận

Giang Nguyễn - 06/12/2020, 06:00 GMT+07 | Giáo dục
Kỷ luật tích cực giúp HS thay đổi tiến bộ. Ảnh minh họa
Kỷ luật tích cực giúp HS thay đổi tiến bộ. Ảnh minh họa

Điều này đòi hỏi mỗi thầy cô phải thay đổi nhận thức về giáo dục và kỷ luật học sinh. Tuy nhiên đây là việc không dễ làm.

Giáo viên phải cởi bỏ được áp lực

Thực tế, phần lớn GV còn phải đương đầu với nhiều vấn đề trong cuộc sống đời thường, trong lớp học như: Sĩ số HS quá đông, điều kiện cơ sở vật chất và phương tiện giảng dạy thiếu thốn; áp lực phải hoàn thành nhiệm vụ; thái độ thiếu quan tâm của một số phụ huynh; vi phạm kỷ luật của HS... nên dễ bị căng thẳng,  sinh ra cáu gắt. Điều này khiến GV không đủ kiên nhẫn và không có thời gian để áp dụng các biện pháp kỷ luật tích cực (KLTC) mà nôn nóng giải quyết các vấn đề xảy ra bằng cách trách phạt, la mắng… 

TS Hoàng Trung Học - Trưởng khoa Tâm lý - Giáo dục, Học viện Quản lý Giáo dục nhận định: Về nguyên lý giáo dục, trừng phạt, quát mắng, miệt thị không mang lại giá trị tích cực, thậm chí để lại hậu quả tiêu cực. Trừng phạt, bạo hành có thể gây hậu quả nghiêm trọng cả về thể chất và tinh thần, tạo sự thay đổi không bền vững (sự thay đổi giả tạo) về nhận thức, thái độ và hành vi. 

Theo TS Học, GV cần nhận thức được việc tự giải tỏa áp lực để không ảnh hưởng đến chất lượng dạy học, giáo dục HS. Đồng thời, các thầy cô cần trang bị cách thức phù hợp với từng hoàn cảnh, đối tượng HS để có biện pháp KLTC hiệu quả, khiến học trò “tâm phục, khẩu phục” và thay đổi, tiến bộ.

Cách kiềm chế những cơn cáu giận mà cô Nguyễn Hiền Lương - GV Trường THCS Thăng Long, quận Ba Đình, Hà Nội áp dụng là “hít thở sâu từ 3 - 5 giây rồi gọi tên cảm xúc của mình. Đó thực sự là 3 giây kì diệu. Nó khiến cho tâm chúng ta lắng lại, cơn cáu giận được dồn xuống. Tiết học trôi qua vui vẻ, nhẹ nhàng, thay vì bực dọc, quát mắng, trách phạt những HS chưa thực hiện tốt quy định trường, lớp học. Nhờ sự chia sẻ, lắng nghe giữa cô và trò, HS mạnh dạn trình bày quan điểm của mình mà không sợ sai, nền nếp kỷ luật cứ thế tiến bộ dần lên. 

Thấu hiểu và chia sẻ giúp cô trò đến gần nhau hơn. Ảnh minh họa

Hiểu đúng về kỷ luật tích cực

Theo TS Hoàng Trung Học, nhiều người đang hiểu sai về nhiệm vụ, vai trò của nhà giáo. Nhiều phụ huynh, HS hiểu sai về quyền và nghĩa vụ của HS với nhà trường. Để thực hiện chức năng giáo dục, nhà trường tất yếu phải có kỷ cương, nền nếp trong giáo dục HS. Tuy nhiên, không thể tạo lập kỷ cương bằng trách phạt, bạo lực với HS. Khi vi phạm quy định của nhà trường, HS phải bị xử lý nghiêm nhưng vẫn trên tinh thần nhân văn, tôn trọng để các em hiểu được sai mà sửa đổi. 

Hiểu được điều này, cô Vũ Thị Ngọc Tình - GV Trường THPT Lưu Hoàng, huyện Ứng Hòa, Hà Nội chia sẻ: Đầu vào tuyển sinh lớp 10 của trường còn nhiều em chưa ngoan, chưa tích cực. Ban đầu, các em có nhiều hành vi, lời nói chưa đúng mực, ảnh hưởng đến việc học của lớp. Không áp dụng ngay những biện pháp kỷ luật để răn đe, cô Tình xác định việc giáo dục đạo đức, kĩ năng sống cho HS mới là quan trọng. Cô đã tìm hiểu, xây dựng các chủ đề giáo dục đạo đức, kĩ năng sống và đưa vào các giờ sinh hoạt như chủ đề về an toàn giao thông, bạo lực học đường, văn hóa ứng xử học đường... Qua cách chuyển tải này, HS dần bỏ được  thói quen chưa tốt, khắc phục khuyết điểm của bản thân; phát huy được những điểm mạnh; biết cách thể hiện chính kiến của bản thân; có tinh thần xây dựng tập thể, có kĩ năng làm việc nhóm tốt... 

Với cô Phùng Thị Ngọc Thanh - GV Trường THCS Trần Phú, huyện Phú Xuyên, Hà Nội, để giáo dục HS phải thấu hiểu và chia sẻ với hoàn cảnh của từng em, dẫn dắt các em đi đúng, làm đúng. Cô đã xây dựng mô hình lớp học theo hướng “Dân chủ kết hợp kỷ luật” nhằm khích lệ, mời gọi HS cùng tham gia vào quá trình ra quyết định đối với những điều liên quan tới các em trong môi trường lớp học. Cô kết hợp những đề xuất của các em vào nội quy của lớp và trường, vận dụng những ý tưởng đó như một nguồn hữu ích cung cấp các giải pháp cả trong học tập lẫn các vấn đề xã hội, góp phần xây dựng sự tôn trọng, tinh thần hợp tác và trách nhiệm trong lớp học… 

Là một GV trẻ (sinh năm 1994), song cô Dương Thị Trang - GV Trường Ha Noi Adelaide school (H.A.S), quận Đống Đa đã mạnh dạn xây dựng mô hình lớp học theo phương pháp KLTC. Dù trải nghiệm sống chưa nhiều nhưng với phương pháp này, cô Trang đã xử lý khéo léo nhiều tình huống khiến HS tâm phục, khẩu phục.

Cô kể, có lần nhận được phản ánh của phụ huynh một bạn HS bị béo phì. Bạn khóc rất nhiều và không muốn đến lớp vì các bạn trêu. Sau khi suy nghĩ, thay vì quát mắng và áp dụng hình phạt, cô Trang đề nghị HS tự vẽ chân dung của mình ra giấy và gắn lên bảng.

Tiếp theo, cô đưa ra đề nghị, mỗi bạn kể ra cho cô một lời nói, hành vi khiến con bị tổn thương. Sau mỗi lời nói, hành vi mà các bạn kể ra, tờ giấy bị bóp lại một phần. Dần dần, tờ giấy bị vo tròn lại như một quả bóng. Cô tiếp tục đặt câu hỏi: Nếu như con rơi vào tình huống này, các con có muốn đến trường nữa không? HS đều lắc đầu.

Cô tiếp tục đặt vấn đề: Làm thế nào để con tìm được niềm vui khi đến trường? Mỗi lời khích lệ, của các bạn đưa ra, mảnh giấy đã bị vo tròn sẽ được duỗi ra một phần. Tuy nhiên, HS đều thấy, sau khi tờ giấy được duỗi thẳng ra vẫn còn đó những nếp gấp. Qua một tờ giấy, cô đã cho HS bài học về việc phải biết suy nghĩ kỹ trước khi nói và biết tôn trọng mọi người xung quanh mình.

Kỷ luật tích cực đòi hỏi GV phải bình tĩnh, kiên trì nhưng mang lại tác động lâu dài và tạo ra môi trường học tập an toàn. - Cô Vũ Thị Ngọc Tình
Ý kiến của bạn

Bạn còn 500/500 ký tự

Xem thêm