Từ tập huấn đến thực tế nhà trường
Đổi mới giáo dục đặt ra ngày càng nhiều yêu cầu đối với mỗi nhà trường. Từ thực hiện Chương trình GDPT 2018, đổi mới phương pháp, kiểm tra đánh giá đến ứng dụng công nghệ, trí tuệ nhân tạo, giáo dục STEM, ngoại ngữ…, hiệu quả cuối cùng phụ thuộc nhiều vào cách mỗi cơ sở giáo dục tổ chức thực hiện.
Bởi vậy, khi đi vào từng trường, những yêu cầu chung cần được cụ thể hóa thành kế hoạch giáo dục, hoạt động chuyên môn và công việc của từng cán bộ quản lý, giáo viên.
Năm học 2026 - 2027, ngành Giáo dục Ninh Bình đã tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng cán bộ quản lý, giáo viên trước khi bắt đầu năm học. Với giáo viên, nội dung tập trung vào xây dựng, thực hiện kế hoạch giáo dục của tổ chuyên môn, kế hoạch bài dạy; đổi mới phương pháp, kiểm tra đánh giá và ứng dụng công nghệ thông tin.
Đối với cán bộ quản lý, nội dung bồi dưỡng gắn với những vấn đề đang đặt ra trong quản trị nhà trường như cập nhật các quy định mới, xây dựng văn hóa nhà trường, chuyển đổi số, khai thác trí tuệ nhân tạo và tổ chức sinh hoạt chuyên môn.
Điều quan trọng là sau tập huấn, những nội dung này tiếp tục được cụ thể hóa trong hoạt động của từng cơ sở giáo dục. Đặc biệt, sau quá trình sắp xếp, việc tổ chức chuyên môn tại một số trường cũng đặt ra yêu cầu mới khi phải bảo đảm hoạt động dạy học thống nhất, liên tục giữa trường chính, phân hiệu, điểm trường.
Sở GD&ĐT Ninh Bình đã hướng dẫn các trường tổ chức thống nhất tổ chuyên môn trong phạm vi toàn trường. Sinh hoạt chuyên môn được thực hiện linh hoạt theo tổ, nhóm, phân hiệu, cụm điểm trường, kết hợp trực tiếp và trực tuyến phù hợp với điều kiện thực tế.
Ông Nguyễn Duy Hạnh, Hiệu trưởng Trường THCS Ý Yên (xã Ý Yên), chia sẻ: “Sau tập huấn, điều quan trọng là nhà trường phải cụ thể hóa những yêu cầu chung thành công việc phù hợp với điều kiện của đơn vị. Nội dung nào giáo viên còn vướng thì tiếp tục đưa ra sinh hoạt chuyên môn để cùng trao đổi. Như vậy, tập huấn không dừng lại ở việc tiếp nhận hướng dẫn mà gắn với quá trình tổ chức dạy học trong nhà trường”.
Duy trì đổi mới từ sinh hoạt chuyên môn
Một đợt tập huấn có thể cung cấp kiến thức, hướng dẫn và cập nhật những yêu cầu mới, nhưng để những thay đổi đi vào lớp học cần một quá trình thường xuyên.
Sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn vì thế trở thành một mắt xích quan trọng. Đây là nơi giáo viên cùng xây dựng kế hoạch bài dạy, trao đổi cách tổ chức hoạt động học, phân tích những khó khăn nảy sinh và chia sẻ kinh nghiệm trong quá trình thực hiện.
Tại Ninh Bình, sau sắp xếp, các trường tiếp tục kiện toàn tổ chuyên môn, điều phối giáo viên, tăng cường sinh hoạt chuyên môn theo trường và cụm trường. Các nội dung STEM/STEAM, năng lực số, giáo dục AI, ngoại ngữ, hoạt động trải nghiệm được triển khai phù hợp với điều kiện thực tế; đồng thời tiếp tục đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá và tăng cường sử dụng học liệu số.
Cách tổ chức chuyên môn cũng cần phù hợp với từng cơ sở. Quy mô trường, đội ngũ, cơ sở vật chất và đặc điểm học sinh khác nhau đòi hỏi mỗi đơn vị có cách triển khai linh hoạt nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu chung.
Ở giáo dục thường xuyên, đầu năm học 2026 - 2027, ngành Giáo dục đã tập huấn cán bộ quản lý của 23 trung tâm về quản trị phát triển giáo dục, hướng dẫn xây dựng kế hoạch giáo dục; đồng thời tập huấn 562 giáo viên về xây dựng kế hoạch bài dạy, đổi mới kiểm tra, đánh giá học viên. Hoạt động chuyên môn theo cụm trung tâm cũng được hướng dẫn tổ chức theo hướng thiết thực, hiệu quả.
Cô Nguyễn Thị Thơ, giáo viên Trường THPT Lý Nhân Tông (xã Tân Minh), cho biết: “Những nội dung tập huấn sẽ dễ áp dụng hơn khi giáo viên được tiếp tục trao đổi trong tổ chuyên môn. Có những vấn đề khi nghe hướng dẫn tưởng đã rõ, nhưng đến lúc xây dựng bài dạy lại phát sinh tình huống cụ thể. Khi đó, việc cùng đồng nghiệp trao đổi, thử nghiệm rồi điều chỉnh giúp chúng tôi tìm được cách phù hợp hơn với học sinh”.
Đổi mới giáo dục không chỉ dừng ở những yêu cầu mới hay các đợt tập huấn. Quan trọng hơn là tạo được quá trình hỗ trợ thường xuyên để cán bộ quản lý, giáo viên vận dụng vào công việc và cùng tháo gỡ những vấn đề phát sinh.
Khi tập huấn sát nhu cầu, sinh hoạt chuyên môn đi vào những vấn đề cụ thể của lớp học, những yêu cầu đổi mới sẽ từng bước trở thành công việc thường xuyên trong mỗi nhà trường.