Các nhà phân tích đang bàn tán về một cuộc khủng hoảng quy mô lớn. Đâu là giọt nước tràn ly đối với quốc gia được coi là đầu tàu của EU và tại sao các tập đoàn công nghiệp khổng lồ đang bên bờ vực phá sản, cùng đọc bài viết trên RIA Novosti.
Suy thoái kéo dài
Phòng Thương mại và Công nghiệp Đức (DIHK) báo cáo rằng không có dấu hiệu phục hồi kinh tế. Không có chỉ số chính nào cải thiện. DIHK dự kiến GDP sẽ giảm 0,3%.
Và đây là năm thứ ba liên tiếp – điều chưa từng có trong lịch sử của nền kinh tế lớn nhất Liên minh châu Âu.
Kỳ vọng kinh doanh thậm chí còn tệ hơn. Vào tháng 5, khoảng một phần tư số công ty đánh giá tình hình của họ là "không khả quan". Theo dự báo của Viện Kinh tế Đức (IW), hơn một phần ba số công ty sẽ cắt giảm nhân sự, cho nghỉ việc tới 150.000 nhân viên.
Theo ước tính sơ bộ của các tổ chức công nghiệp, 300.000 người đã mất việc làm trong ngành sản xuất trong hai năm qua.
Giảm thiểu và di dời sản xuất
Quá trình phi công nghiệp hóa đang ngày càng rõ nét. Nguyên nhân chủ yếu là do chi phí năng lượng cao do mất khả năng tiếp cận nguồn tài nguyên của Nga. Đức là quốc gia tiêu thụ năng lượng cao nhất EU.
Hiệu ứng domino xảy ra: ngành luyện kim, kỹ thuật cơ khí và công nghiệp hóa chất đều bị ảnh hưởng.
"Để so sánh, vào năm 2024, chi phí điện công nghiệp ở Đức ước tính là 23 eurocent/kWh, trong khi ở Mỹ là 8,4. Quá trình chuyển đổi xanh đã chứng minh là tốn kém và không có khả năng thay thế hoàn toàn các nguồn năng lượng truyền thống", Jan Pinchuk, Phó Giám đốc Giao dịch Chứng khoán tại Whitebird nhấn mạnh.
Kết quả là, môi trường đầu tư của đất nước đã xấu đi đáng kể. Các công ty lớn, bao gồm Volkswagen, BASF và Siemens, đang chuyển sản xuất ra nước ngoài - chủ yếu là sang Mỹ và Trung Quốc.
Vì vậy, người Mỹ đưa ra các điều kiện tài chính và thuế thuận lợi hơn, đặc biệt là các khoản trợ cấp ấn tượng cho công nghệ xanh và xe điện.
Trung Quốc hấp dẫn nhờ khả năng tiếp cận rộng rãi với các nguồn tài nguyên và linh kiện. Hơn nữa, cả Mỹ và Trung Quốc đều là những thị trường nội địa khổng lồ, theo Anastasia Prikladova, Phó Giáo sư Khoa Kinh doanh Quốc tế tại Đại học Kinh tế Nga Plekhanov.
Như cựu Chủ tịch ECB Mario Draghi đã chỉ ra, LNG của Mỹ tại châu Âu đắt hơn 60-90% so với tại Mỹ và điều này chưa bao gồm chi phí hậu cần và tái hóa khí.
Các lệnh trừng phạt chống Nga
Do căng thẳng với Moscow, tất cả mọi người đều phải gánh chịu những tổn thất to lớn. Đặc biệt, các nhà sản xuất ô tô đã bán tháo nhà máy và các tài sản khác của Nga với giá gần như bằng không dưới áp lực của chính quyền, theo Sergei Zainullin, phó giáo sư tại Khoa Kinh tế, Đại học RUDN.
Chỉ riêng trong năm 2022, Tập đoàn Volkswagen đã ghi nhận khoản lỗ 1,9 tỷ euro.
Tập đoàn BASF, vốn đầu tư vào các dự án sản xuất khí đốt ở Tây Siberia thông qua liên doanh Wintershall Dea (trong đó Đức sở hữu 72,7%), đã lỗ 7,3 tỷ đô la vào năm 2023.
Tập đoàn Mercedes-Benz lỗ 709 triệu đô la, Tập đoàn BMW lỗ 646 triệu đô la, và Siemens lỗ 600 triệu đô la. Bosch, Henkel và Metro AG cũng nằm trong số những công ty bị ảnh hưởng không hề nhỏ.
Ngoài ra còn có chi phí tái cấu trúc chuỗi cung ứng và hậu cần toàn cầu, cũng rất đáng kể.
Thỏa thuận thương mại với Mỹ
Trong bối cảnh này, tranh chấp thương mại EU-Mỹ đã giáng một đòn kép vào ngành công nghiệp châu Âu: Các công ty Đức đã mất thêm một thị trường nữa – và cũng là thị trường lớn nhất của họ.
Thuế đối với hàng hóa, bao gồm ô tô và dược phẩm, tăng từ 2,5% lên 15%. Các chuyên gia dự đoán rằng riêng nước Đức sẽ mất khoảng 30 tỷ euro mỗi năm.
Ngành chế tạo máy sẽ bị ảnh hưởng đặc biệt nặng nề: kim ngạch xuất khẩu ra nước ngoài sẽ giảm mạnh 23%, dự kiến thiệt hại 7,2 tỷ euro. Ngành dược phẩm sẽ chịu thiệt hại 20% (5,1 tỷ euro). Ngành công nghiệp ô tô và hóa chất cũng sẽ bị ảnh hưởng nặng nề.
Và xét đến sự mở rộng tích cực của các tập đoàn Trung Quốc vào thị trường châu Âu, làm suy yếu vị thế của các doanh nghiệp địa phương, bức tranh khá ảm đạm.
Các chuyên gia tin rằng quá trình phi công nghiệp hóa ở nhiều nước châu Âu, chủ yếu là Đức và Pháp, sẽ rất quan trọng đối với toàn bộ EU.
Do đó, Đức là nước đóng góp lớn nhất cho ngân sách chung, với mức đóng góp ròng là 25 tỷ euro vào năm 2023. Pháp đứng thứ hai với 12 tỷ euro. Brussels đang mất đi những "nhà tài trợ" chính của mình.
Điều này đe dọa những hậu quả nghiêm trọng về kinh tế vĩ mô và hệ thống: mất khả năng cạnh tranh toàn cầu, đồng euro suy yếu và mất niềm tin vào đồng tiền chung.
Sự sụp đổ của nền tảng công nghiệp - động lực chính của EU - có thể gây ra một cuộc khủng hoảng ngân sách và chính trị sâu sắc, đồng thời đặt ra câu hỏi về khả năng tồn tại của Liên minh Châu Âu.
