Bảo tồn di sản trong kỷ nguyên số

Ngày 18/7, tại TP Huế, Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế (ĐH Khoa học Huế) phối hợp Trường ĐH KHXH&NV (ĐHQG TPHCM), Trường ĐH KHXH&NV (ĐHQG Hà Nội) và Trường Đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế “Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa: Kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn Việt Nam”.

Kinh nghiệm quốc tế và ứng dụng công nghệ hiện đại

Hội thảo diễn ra trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi số đang đặt ra những cơ hội lẫn thách thức chưa từng có cho công tác di sản. Với sự tham gia của gần 300 đại biểu và các học giả đến từ 5 quốc gia: Tây Ban Nha, Nhật Bản, Hàn Quốc, Pháp và Trung Quốc, hội thảo đã khẳng định vị thế là một diễn đàn khoa học uy tín.

Từ hơn 400 báo cáo tóm tắt, Ban Tổ chức đã tuyển chọn hơn 200 tham luận xuất sắc để trình bày. Nội dung nghiên cứu không chỉ dừng lại ở việc giữ gìn nguyên trạng mà còn hướng tới mô hình “di sản dẫn dắt phát triển kinh tế”, gắn di sản với sinh kế cộng đồng và phát triển bền vững.

Tại các phiên thảo luận, nhiều mô hình quản trị di sản tiên tiến trên thế giới đã được chia sẻ, như chiến lược chuyển đổi thông minh của Hàn Quốc trong thời đại AI, hay mô hình bảo tồn bao trùm dành cho người khuyết tật tại Nhật Bản. Đặc biệt, các chuyên gia nhấn mạnh việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), thực tế ảo (VR) và dữ liệu lớn (Big Data) trong việc phục dựng và quảng bá di sản, tạo nên những hệ sinh thái văn hóa số bền vững.

Bên cạnh đó, nhóm nghiên cứu về thực tiễn Việt Nam với 85 bài viết đã làm rõ quan điểm của Đảng và Nhà nước về việc xem di sản là hạt nhân của nền kinh tế sáng tạo và đô thị thông minh. Việc Quốc hội quyết định lấy ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam từ năm 2026 cũng được nhắc đến như một cột mốc quan trọng, nhắc nhở trách nhiệm của cộng đồng trong việc trao truyền giá trị dân tộc.

Huế với khát vọng trở thành đô thị di sản đặc trưng

Là tâm điểm của hội thảo, di sản Huế được tiếp cận dưới nhiều góc độ liên ngành từ lịch sử, triết học đến quy hoạch đô thị và truyền thông. Trong giai đoạn mới, Huế mang khát vọng trở thành đô thị di sản đặc trưng và là trung tâm văn hóa của khu vực.

Nhiều giải pháp đã được đề xuất nhằm xây dựng Huế thành "Thành phố Văn hóa hàng đầu châu Á", nơi di sản không chỉ là ký ức mà còn là động lực thúc đẩy công nghiệp văn hóa và du lịch chất lượng cao.

Phát biểu tại hội thảo, PGS.TS Võ Thanh Tùng – Hiệu trưởng Trường ĐH Khoa học Huế nhấn mạnh: “Di sản chính là nguồn lực nội sinh nuôi dưỡng khát vọng phát triển. Hội thảo không chỉ dừng lại ở các nghiên cứu hàn lâm mà còn hướng tới đề xuất các khuyến nghị chính sách nhằm hài hòa giữa bảo tồn và phát triển, giữa giá trị truyền thống và yêu cầu đổi mới sáng tạo”.

Sự thành công của hội thảo không chỉ góp phần quảng bá giá trị của Quần thể di tích Cố đô Huế mà còn khẳng định vai trò tiên phong của các cơ sở giáo dục đại học trong việc kết nối tri thức khoa học với thực tiễn quản lý, vì sự phát triển bền vững của đất nước.