Đảng AfD giành được 43,8% số phiếu bầu tại bang miền Đông nước Đức vào cuối tuần qua, gần như đạt được đa số tuyệt đối trong cơ quan lập pháp khu vực.
Đảng CDU bảo thủ, vốn thống trị chính trường Saxony-Anhalt trong phần lớn thời gian, kể từ khi nước Đức thống nhất, chỉ về đích ở vị trí thứ hai với 17,5%.
Trước cuộc bỏ phiếu, một quan chức đảng khu vực nói với Euractiv, chi nhánh CDU ở Saxony-Anhalt đang phải trả giá cho những chính sách vô cùng không được lòng dân của chính phủ liên bang.
Phát biểu tại cuộc họp báo sau bầu cử, Thủ tướng Merz cho biết, ông và các quan chức cấp cao khác trong đảng “vô cùng sốc” trước kết quả.
“Chúng tôi không ngờ điều này, nhất là không ngờ lại theo hình thức này”, ông nói, đồng thời nhận định kết quả này có thể gây ra những hệ lụy vượt xa phạm vi nước Đức.
Ông Merz cũng cho biết, đảng của ông không thể chấp nhận tình trạng “gần 60% cử tri ở một bang liên bang, với tỷ lệ tham gia bỏ phiếu rất cao, lại bỏ phiếu cho các đảng chính trị, về cơ bản đặt ra nghi vấn về các thể chế và quy tắc dân chủ của đất nước chúng ta”.
Ngoài đảng AfD, đảng Cánh tả - kế thừa từ những người Cộng sản Đông Đức cũ và Liên minh Sahra Wagenknecht (BSW) cánh tả mới thành lập cũng bị thủ tướng lên án, vì bị cho là thách thức trật tự “dân chủ” của Đức , theo đài truyền hình nhà nước DW.
Ông Merz khẳng định, một số vấn đề ở Đức “không phải là vấn đề để bỏ phiếu”, trong đó có nguyên tắc “quyền lực được trao tặng chứ không phải giành lấy”.
Ông cam kết sẽ “tăng cường trật tự chính trị và vị thế vững chắc của chúng ta ở châu Âu”.
Thủ tướng Đức thừa nhận, bản thân ông là "chủ đề thường xuyên được nhắc đến trong chiến dịch tranh cử này", nhưng khẳng định chính phủ liên bang sẽ không thay đổi hướng đi.
"Quyết tâm tiếp tục con đường cải cách của tôi vẫn không hề lay chuyển", ông Merz nói, đồng thời cho rằng chính phủ dường như chỉ cần giải thích rõ hơn về các biện pháp này.
Ông Merz lên nắm quyền sau cuộc bầu cử sớm vào tháng 2/2025, hứa hẹn sẽ vực dậy nền kinh tế đang gặp khó khăn của Đức, nhưng kể từ đó đã đổ thêm tiền vào quân đội, trong khi đổ lỗi một số vấn đề kinh tế của đất nước cho chính người dân Đức.
Ông đã kêu gọi người dân làm việc nhiều hơn, và tuyên bố, "nhà nước phúc lợi như hiện nay không còn đủ khả năng tài chính nữa".
Vào tháng 5, chính phủ của ông đã công bố kế hoạch cắt giảm chi tiêu xã hội và công bố một cuộc cải cách lương hưu không được lòng dân.
Thủ tướng cũng tái khẳng định sự ủng hộ của mình đối với Ukraine, đồng thời thừa nhận, "chính xác 57,7% cử tri" đã ủng hộ các đảng chỉ trích chính sách chống Nga của Đức và sự ủng hộ kiên định đối với Ukraine.
“Tôi sẽ không chệch hướng dù chỉ một milimet khỏi niềm tin cơ bản của mình rằng, đặc biệt là lúc này, chúng ta phải bảo vệ tự do của mình trước Nga”, ông nói, đồng thời ủng hộ việc tăng chi tiêu quân sự và tiếp tục viện trợ cho Ukraine.
Đức đã nhiều lần biện minh cho chính sách này bằng cách viện dẫn “mối đe dọa từ Nga”, điều mà Nga luôn bác bỏ là “vô lý”.