Thường xuyên chơi thể thao như bóng đá, bơi và chạy bộ, bệnh nhân C.D.A (43 tuổi, người Anh) gần như không nhận thấy bất thường về tim mạch. Tuy nhiên, một chấn thương vùng sườn khi chơi bóng đá lại trở thành tình huống tình cờ giúp anh phát hiện bệnh hở van hai lá nặng. Sau khi tìm hiểu, anh quyết định lựa chọn Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM (BV ĐHYD) để được đánh giá chuyên sâu và điều trị.
Bệnh nhân A. chia sẻ bản thân thực sự sốc khi biết mình mắc bệnh tim vì trước đó luôn cảm thấy khỏe mạnh, chưa từng nghĩ sẽ phải trải qua phẫu thuật tim ở độ tuổi này. Kết quả thăm khám cho thấy anh bị hở van hai lá nguyên phát mức độ nặng do thoái hóa van hai lá dạng Barlow. Mặc dù chưa có triệu chứng rõ ràng, nhưng thất trái và nhĩ trái của bệnh nhân đã giãn, cho thấy bệnh bắt đầu ảnh hưởng đến cấu trúc tim. Các thông số siêu âm ghi nhận đường kính cuối tâm thu thất trái vượt ngưỡng 40 mm và chức năng tâm thu bắt đầu thay đổi, đây là những yếu tố quan trọng khi cân nhắc thời điểm can thiệp.
Theo GS.TS.BS Nguyễn Hoàng Định - Phó Giám đốc BV ĐHYD, khi van hai lá đóng không kín, một phần máu phụt ngược về nhĩ trái sau mỗi nhịp tim. Tình trạng này kéo dài làm tăng gánh nặng cho tim và khiến các buồng tim giãn dần. Do đó, quyết định can thiệp không chỉ dựa vào triệu chứng mà còn cần đánh giá mức độ hở van, kích thước, chức năng tim và khả năng sửa van.
“Trường hợp này cho thấy việc xác định đúng thời điểm can thiệp có ý nghĩa rất quan trọng ngay cả khi người bệnh vẫn cảm thấy khỏe mạnh”, BS Định nhấn mạnh.
TS BS. Phạm Trần Việt Chương - khoa Phẫu thuật Tim mạch BV ĐHYD cho biết, tổn thương dạng Barlow rất phức tạp, với mô van thường dày, dư thừa, nhiều phân đoạn sa phồng; dây chằng đứt hoặc mảnh, trong khi vòng van giãn lớn. Ở bệnh nhân này, vùng P2 lá sau bị sa rộng kèm đứt dây chằng. Thay vì thay van nhân tạo, ê-kíp đã chọn phẫu thuật nội soi ít xâm lấn để sửa nhằm bảo tồn van tự nhiên.
“Phương pháp này giúp duy trì hình học và chức năng thất trái, đồng thời tránh những rủi ro của van nhân tạo như dùng thuốc kháng đông lâu dài, huyết khối hay nguy cơ thoái hóa van”, BS Chương cho hay.
Ca mổ diễn ra qua đường rạch khoảng 4 cm ở ngực phải cùng một đường nhỏ đặt camera. Trong phẫu trường hạn chế, phẫu thuật viên đã sử dụng hai cặp dây chằng nhân tạo nâng đỡ vùng P2 và đặt vòng van số 36 nhằm tái lập kích thước vòng van. Ngay trong mổ, siêu âm qua thực quản ghi nhận hai thất co bóp tốt và không còn hở van đáng kể.
Sau 5 giờ, bệnh nhân được rút nội khí quản, chuyển về khoa phòng vào ngày hậu phẫu thứ hai, phục hồi chức năng sớm và xuất viện vào ngày thứ tư. Tái khám sau một tuần, vòng van ở đúng vị trí, chức năng tốt, dòng hở gần như bị loại bỏ và kích thước thất trái giảm rõ rệt.
