Người bệnh tiểu đường, tim mạch có uống sữa được không Chất béo chuyển hóa tự nhiên trong sữa không liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch hoặc tiểu đường.
Không giống như chất béo chuyển hóa được sản xuất công nghiệp, chất béo chuyển hóa tự nhiên có trong các thực phẩm như sữa, phô mai, bơ và sữa chua có thể ảnh hưởng đến cơ thể theo cách khác nhau và không làm trầm trọng thêm cholesterol hoặc các chỉ số nguy cơ tim mạch khác một cách đáng kể.
Những phát hiện này cho thấy những lo ngại hiện tại về chất béo chuyển hóa có thể không áp dụng như nhau đối với chất béo chuyển hóa tự nhiên trong sữa, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phân biệt giữa nguồn gốc công nghiệp và tự nhiên.
Chất béo chuyển hóa là một loại chất béo không bão hòa có thể xuất hiện tự nhiên trong thực phẩm từ động vật nhai lại như bò, cừu và dê, hoặc có thể được tạo ra nhân tạo trong quá trình sản xuất thực phẩm và thường có trong một số thực phẩm chế biến sẵn và chiên rán.
Chất béo chuyển hóa nhân tạo, thường được sản xuất thông qua quá trình hydro hóa một phần dầu thực vật, từ lâu đã được liên kết với nguy cơ mắc bệnh tim mạch và tiểu đường tuýp 2 cao hơn.
Do những rủi ro này, nhiều quốc gia, bao gồm cả Hoa Kỳ, đã đưa ra các hạn chế hoặc lệnh cấm đối với chất béo chuyển hóa nhân tạo trong thực phẩm chế biến sẵn.
Tuy nhiên, chất béo chuyển hóa tự nhiên được tìm thấy với lượng nhỏ hơn trong các sản phẩm từ sữa và một số loại thịt, và các nhà nghiên cứu đã tranh luận liệu chúng có gây ra những tác hại tương tự như chất béo chuyển hóa công nghiệp hay thậm chí có thể có tác dụng chuyển hóa trung tính hoặc có lợi.
Giờ đây, một phân tích mới bổ sung thêm bằng chứng ngày càng tăng cho thấy chất béo chuyển hóa tự nhiên có thể không mang những rủi ro tương tự về tim mạch.
Kết quả nghiên cứu, được công bố trên tạp chí Nutrition Research, cho thấy không có mối liên hệ rõ ràng giữa chất béo chuyển hóa có nguồn gốc từ sữa và nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ, tử vong do tim mạch hoặc tiểu đường tuýp 2.
Chất béo chuyển hóa tự nhiên ảnh hưởng đến cholesterol, lipid máu và sức khỏe tim mạch như thế nào?
Nhóm nghiên cứu đã xem xét bằng chứng từ 22 nghiên cứu có sự tham gia của những người từ châu Âu, Canada và Hoa Kỳ.
Đầu tiên, họ đã xem xét 10 thử nghiệm chế độ ăn uống có kiểm soát, trong đó những người tham gia tiêu thụ các sản phẩm từ sữa có hàm lượng chất béo chuyển hóa tự nhiên cao, sau đó đo lường tác động lên các chỉ số sinh học về lipid máu, có thể giúp xác định nguy cơ mắc bệnh tim.
Trong các thử nghiệm, những người tham gia tiêu thụ từ 1,3 đến 13,2 gam chất béo chuyển hóa từ sữa mỗi ngày. Phân tích cho thấy không có sự khác biệt đáng kể nào về cholesterol hoặc các chỉ số lipid máu khác khi so sánh với việc tiêu thụ sữa thông thường.
Nhóm nghiên cứu cũng đã xem xét 12 nghiên cứu quan sát dài hạn theo dõi hàng nghìn người tham gia trong nhiều năm, trong một số trường hợp thì hơn 20 năm. Các nghiên cứu này đo lường mức độ chất béo chuyển hóa có nguồn gốc từ sữa trong máu và theo dõi kết quả sức khỏe theo thời gian.
Một lần nữa, các nghiên cứu không tìm thấy mối liên hệ nào giữa mức độ chất béo chuyển hóa từ sữa cao hơn và việc tăng nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ, tử vong do tim mạch hoặc tiểu đường tuýp 2.
Michelle Routhenstein, Thạc sĩ, chuyên gia dinh dưỡng đã đăng kí, chuyên gia dinh dưỡng tim mạch và chủ sở hữu của Entirely Nourished, người không tham gia vào nghiên cứu, đã không ngạc nhiên trước kết quả nghiên cứu.
“Tôi không ngạc nhiên trước những phát hiện này vì nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng chất béo chuyển hóa nhân tạo hoạt động khác trong cơ thể so với chất béo chuyển hóa tự nhiên có trong thực phẩm từ sữa. Chúng ta cũng có nghiên cứu trước đây cho thấy thực phẩm từ sữa có tác động tương đối trung tính đến sức khỏe tim mạch”, Routhenstein nói với chúng tôi.
“Điều quan trọng cần phân biệt trong nghiên cứu này là nó đã xem xét cụ thể các chỉ số sinh hóa trong máu liên quan đến chất béo chuyển hóa từ sữa và vẫn không tìm thấy mối liên hệ có giá trị nào với nguy cơ mắc bệnh tim mạch.”
Tại sao những phát hiện này quan trọng?
Mặc dù nhận thức về chất béo chuyển hóa đã tăng lên đáng kể trong hai thập kỷ qua, đặc biệt là sau các chiến dịch toàn cầu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nhưng vẫn còn nhiều nhầm lẫn về sự khác biệt giữa các dạng công nghiệp và dạng tự nhiên.
Tiến sĩ Ian Givens, một trong những tác giả chính của nghiên cứu và là Giáo sư Dinh dưỡng tại Đại học Reading, cho biết rằng nhiều người vẫn còn hiểu sai về chất béo chuyển hóa có nguồn gốc từ sữa, không biết rằng, nhìn chung thì có hai loại.
Givens hy vọng những phát hiện này sẽ giúp làm rõ sự khác biệt giữa chất béo chuyển hóa tự nhiên và nhân tạo, vốn có cấu trúc hơi khác nhau.
“Tôi nghĩ rằng không phải tất cả các axit béo chuyển hóa đều giống nhau về mặt sức khỏe. Nhìn chung, có những loại được sản xuất công nghiệp và những loại được sản xuất tự nhiên bởi các vi sinh vật trong hệ tiêu hóa của động vật", ông giải thích.
“Axit béo chuyển hóa được định nghĩa là axit béo không bão hòa chứa liên kết đôi ở dạng cấu hình trans. Nếu các nguyên tử hydro liên kết với mỗi nguyên tử carbon trong liên kết đôi này nằm cùng một phía, thì đó được gọi là cis (thường là tự nhiên)”, nhà nghiên cứu giải thích chi tiết.
“Nếu hai nguyên tử hydro nằm ở hai phía đối diện, thì đó được gọi là trans (công nghiệp và tự nhiên), nhưng trans tự nhiên khác với trans công nghiệp chủ yếu ở vị trí của liên kết đôi trong chuỗi axit béo”, Givens tiếp tục.
Các nhà nghiên cứu cũng cho biết thêm rằng những phát hiện này cũng có thể ảnh hưởng đến các chính sách ghi nhãn thực phẩm trong tương lai, vốn thường không phân biệt giữa chất béo chuyển hóa công nghiệp và tự nhiên.
“Nói một cách đơn giản, giới hạn lượng chất béo chuyển hóa trong chế độ ăn uống chỉ nên dựa trên lượng chất béo trans công nghiệp chứ không phải tổng lượng chất béo trans. Hiện nay đã có những cách nhanh chóng để xác định loại nào là loại nào”, Givens nhấn mạnh.
Không nên diễn giải quá mức kết quả
Mặc dù những phát hiện này có thể làm giảm bớt lo ngại về chất béo chuyển hóa có trong các sản phẩm từ sữa, nhưng vẫn nên tập trung vào mô hình ăn uống tổng thể hơn là từng chất dinh dưỡng riêng lẻ.
Hướng dẫn dinh dưỡng tiếp tục khuyến khích hạn chế chất béo chuyển hóa công nghiệp trong khi vẫn tiêu thụ các sản phẩm từ sữa ở mức độ vừa phải như một phần của chế độ ăn uống cân bằng. Hướng dẫn dinh dưỡng hiện hành dành cho người Mỹ khuyến nghị 3 khẩu phần sữa mỗi ngày như một phần của chế độ ăn 2.000 calo, điều chỉnh khi cần thiết tùy thuộc vào nhu cầu calo của từng cá nhân.
Ngoài ra, các nhà nghiên cứu lưu ý rằng các sản phẩm từ sữa chứa một hỗn hợp phức tạp các chất dinh dưỡng, bao gồm canxi, protein và chất béo bão hòa, có nghĩa là tác dụng đối với sức khỏe của chúng không thể chỉ được giải thích bằng hàm lượng chất béo chuyển hóa.
Mặc dù bài đánh giá này nêu bật sự khác biệt giữa chất béo chuyển hóa tự nhiên và nhân tạo, nhưng vẫn cần nghiên cứu thêm để hiểu đầy đủ về cách chất béo chuyển hóa tự nhiên tương tác với quá trình trao đổi chất và sức khỏe tim mạch.
Làm thế nào để bạn có thể kết hợp các sản phẩm từ sữa vào một kế hoạch ăn uống cân bằng một cách tốt nhất?
“Nếu ai đó dung nạp tốt các sản phẩm từ sữa và thích chúng, thì chúng có thể phù hợp với chế độ ăn tốt cho tim mạch khi được bổ sung vào một chế độ ăn uống tổng thể giàu rau, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu, các loại hạt và hạt giống.
Nếu ai đó chọn tránh sữa vì lý do đạo đức, dị ứng, không dung nạp hoặc sở thích cá nhân, điều đó hoàn toàn ổn. Sữa không phải là thành phần bắt buộc trong chế độ ăn tốt cho tim mạch. Điều quan trọng là đảm bảo họ nhận được các chất dinh dưỡng thường có trong sữa, chẳng hạn như protein, canxi, kali và vitamin D, từ các thực phẩm khác mà họ dung nạp được và yêu thích, đồng thời duy trì một chế độ ăn uống tốt cho tim mạch", Michelle Routhenstein.
“Khi chọn các sản phẩm từ sữa, hãy cố gắng tập trung vào các lựa chọn được chế biến tối thiểu như sữa chua nguyên chất, sữa và phô mai, đồng thời hạn chế các sản phẩm từ sữa có hàm lượng đường hoặc natri cao,” cô Routhenstein khuyên.
“Chế độ ăn uống tổng thể mới là điều quan trọng nhất vì sữa chỉ là một thành phần của chế độ ăn uống, và tác động của nó đến sức khỏe phụ thuộc vào việc nó thay thế cho những gì và phần còn lại của chế độ ăn uống trông như thế nào", bà kết luận.
