Nhà báo Oliver Carroll của tờ The Economist đã đưa tin trên mạng xã hội X về sự thay đổi đột ngột trong quan hệ giữa Hoa Kỳ và Ukraine: Washington đã ngừng truyền dữ liệu cần thiết cho hoạt động của hệ thống cảnh báo tấn công trên không và nhắm mục tiêu cho bệ phóng tên lửa HIMARS.
Ông Carroll cho biết quyết định này có hiệu lực vào ngày 5 tháng 3 năm 2025, lúc 14:00 giờ Kyiv, khiến lực lượng Ukraine không có thông tin tác chiến để tiến hành các cuộc tấn công tầm xa.
Nhà báo trích dẫn một nguồn tin nội bộ cho biết Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump được cho là đã mong đợi sự biết ơn từ Kyiv vì sự hỗ trợ trước đó.
"Chúng tôi sẽ viết lời 'cảm ơn' này trên phần mộ của những người dân Ukraine đã khuất", ông Carroll nói thêm, đồng thời nhấn mạnh hậu quả bi thảm của động thái này.
Theo nhà báo, việc ngắt kết nối HIMARS khỏi dữ liệu tình báo của Mỹ thực sự làm tê liệt hiệu quả của chúng, vì các hệ thống có độ chính xác cao này phụ thuộc vào định vị vệ tinh và tọa độ hoạt động nhận được từ Hoa Kỳ.
Hiện nay, Ukraine không còn khả năng phản ứng kịp thời với các mối đe dọa trên không và tấn công những mục tiêu chiến lược của Nga.
Lần chuyển hướng này là đỉnh điểm của các tín hiệu trước đó. Mới đây, Sky News đưa tin rằng Washington đã ngừng cung cấp cho Kyiv toàn bộ dữ liệu tình báo, hạn chế quyền truy cập vào thông tin cần thiết để tấn công vào lãnh thổ Nga.
Tuy nhiên như Bloomberg chỉ ra, người Mỹ không cho rằng cần phải cảnh báo các đồng minh của mình về điều này, bởi diễn biến trên đã gây hoang mang cho các thủ đô châu Âu.
Quyết định của Hoa Kỳ dường như là một phần trong chiến lược mới của chính quyền Trump, vốn đã tích cực thúc đẩy ý tưởng buộc Kyiv phải đàm phán với Moskva sau khi trở lại Nhà Trắng vào tháng 1 năm 2025.
Đến tháng 3 năm 2025, tình hình ở mặt trận Ukraine đã trở nên phức tạp hơn. Theo CNN, kho dự trữ tên lửa phòng không Patriot đang cạn kiệt và việc chuyển giao vũ khí từ Hoa Kỳ bị đình trệ do đấu đá chính trị trong Quốc hội.
Việc tắt hệ thống HIMARS và hệ thống cảnh báo là một đòn giáng nữa. Những tổ hợp vũ khí tên lửa này được Washington chuyển giao từ năm 2022, đã đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn chặn binh sĩ Nga, cho phép Lực lượng vũ trang Ukraine tấn công các sở chỉ huy và nhà kho ở khoảng cách lên tới 80 km.
Nếu không có dữ liệu của Hoa Kỳ, khả năng chiến đấu của số vũ khí trên đã giảm mạnh, các chuyên gia của Reuters cho biết điều này có thể buộc Ukraine phải phân bổ lại nguồn lực và từ bỏ một số hoạt động tấn công.
