Sử dụng AI như đòn bẩy
Tham dự hội thảo có TS Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông (Bộ GD&ĐT) cùng đoàn công tác; các đại biểu đến từ Trường ĐH Sư phạm Hà Nội và hàng trăm cán bộ quản lý, giáo viên.
Trong bối cảnh đổi mới giáo dục phổ thông, hội thảo về xu hướng giáo dục STEM trong tương lai đã mang đến những góc nhìn đa chiều về việc phát triển năng lực học sinh thông qua công nghệ hiện đại và các phương pháp giảng dạy tích hợp.
Điểm nhấn nổi bật của hội thảo là vai trò của Trí tuệ nhân tạo (AI) trong việc hỗ trợ thiết kế và trình bày sản phẩm STEM xanh.
Báo cáo tại hội thảo, Ths Hà Thái Thủy Lê (Trường ĐH Đồng Tháp) nhấn mạnh rằng AI không chỉ giúp giáo viên và học sinh khơi gợi ý tưởng sáng tạo từ các chủ đề chính mà còn hỗ trợ mô phỏng ý tưởng từ câu lệnh (prompt) và trực quan hóa dữ liệu thông minh
Việc ứng dụng AI giúp tạo ra các mô hình 3D, infographic và video minh họa sinh động, từ đó nâng tầm bài thuyết trình và truyền tải mạnh mẽ thông điệp bảo vệ môi trường
Bên cạnh yếu tố công nghệ, hội thảo tập trung thảo luận về mối liên hệ mật thiết giữa kiến thức hàn lâm và thực tiễn đời thường. Th.S Trần Thụy Hoàng Yến (Trường ĐH Đồng Tháp) đã chứng minh rằng STEM hiện diện ở khắp mọi nơi thông qua hai lộ trình tiếp cận linh hoạt
Con đường truyền thống đi từ kiến thức đến thực tiễn giúp học sinh vận dụng lý thuyết sách giáo khoa vào cuộc sống
Đóng vai trò trục xoay cho các hoạt động giáo dục là quy trình thiết kế kỹ thuật nhằm phát triển năng lực cốt lõi cho học sinh. Theo Th.S Dương Bích Thảo (ĐH Cần Thơ), giáo dục STEM cần được triển khai theo hướng liên môn, gắn kết các vấn đề thực tiễn có ý nghĩa
Quy trình thiết kế kỹ thuật bao gồm các pha từ xác định vấn đề, nghiên cứu kiến thức nền đến thử nghiệm và cải tiến sản phẩm
STEM là động lực cốt lõi để phát triển nguồn nhân lực
Sau khi nghe báo cáo của các diễn giả, Vụ trưởng Thái Văn Tài cho biết hội thảo này là cơ hội để cho Bộ nắm được những hướng dẫn, chỉ đạo trong lĩnh vực giáo dục STEM có còn vướng mắc gì hay không.
"Cá nhân tôi thấy các thầy cô đã nghiên cứu tâm huyết những nội dung khó và mới mà Bộ đã có hướng dẫn. Những nghiên cứu này đã hình thành các sản phẩm sư phạm, góp phần hình thành phẩm chất, năng lực cho học sinh", Vụ trưởng Thái Văn Tài chia sẻ.
Cũng trong khuôn khổ hội thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông trình bày báo cáo về Giáo dục STEM nâng cao, tập trung vào việc chuyển đổi từ truyền thụ kiến thức sang hình thành phẩm chất và năng lực cho học sinh.
Ngoài ra, báo cáo cũng làm rõ những bước hiện đại hóa phương pháp dạy học thông qua sự kết hợp giữa tư duy kỹ thuật và công nghệ số trong bối cảnh đổi mới giáo dục phổ thông.
Theo Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông, giáo dục STEM phải lấy học sinh làm trung tâm, tôn trọng sự sáng tạo khác biệt dựa trên tiềm năng cá nhân. Giáo dục không chỉ là dạy "biết cái gì" mà là "dạy cách nào để biết".
Đối với đặc điểm của giáo dục STEM cần tích hợp liên môn học, gắn chặt với thực tiễn và trải nghiệm. Đây là chìa khóa để khơi gợi tư duy sáng tạo và giải quyết vấn đề cho học sinh.
Về phương pháp tổ chức, Vụ trưởng nhấn mạnh phải áp dụng dạy học phân hóa và tích hợp với chu trình: Khám phá - Thực hành - Vận dụng. Hoạt động học tập mở rộng linh hoạt từ trong lớp đến thực tế cộng đồng.
Vụ trưởng cũng khẳng định công tác chỉ đạo giáo dục STEM được nâng tầm thành chiến lược quốc gia qua các Nghị quyết Trung ương (71-NQ/TW, 57-NQ/TW), xác định đây là giải pháp đột phá gắn liền với chuyển đổi số và phát triển nhân lực chất lượng cao.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã cụ thể hóa bằng hệ thống văn bản quy phạm: Thông tư 32 định nghĩa mô hình STEM liên môn; Công văn 4567 (năm 2025) hướng dẫn dạy học 2 buổi/ngày; cùng các quy định về phòng học bộ môn và thiết bị tối thiểu (Thông tư 14, 38, 39). Đặc biệt, các Thông tư 06/2024 và 24/2025 thúc đẩy hoạt động nghiên cứu khoa học, kỹ thuật trong nhà trường.
