Một bước ngoặt mới trong cuộc đua khai thác tài nguyên vũ trụ vừa được đánh dấu bởi công ty khởi nghiệp Interlune có đặt trụ sở tại Seattle, Mỹ.
Đây là lần đầu tiên một công ty tư nhân tuyên bố đã phát triển thành công công nghệ khai thác khí helium-3 từ Mặt trăng, một nguồn tài nguyên quý giá có thể cách mạng hóa ngành năng lượng và công nghệ điện toán trong tương lai.
Interlune, do cựu Chủ tịch Blue Origin Rob Meyerson đồng sáng lập, cho biết đã ký 2 hợp đồng bán khí helium-3, 1 với Bộ Năng lượng Mỹ (DOE) và 1 với công ty công nghệ lượng tử Maybell Quantum.
Mỗi kilogram helium-3 sẽ được bán với giá lên tới 20 triệu USD, dự kiến bắt đầu cung cấp từ năm 2029.
Helium-3 không có trên Trái đất, tích tụ hàng tỷ năm trên Mặt trăng
Helium-3 (He-3) là một đồng vị không phóng xạ của helium, gần như không tồn tại tự nhiên trên Trái Đất. Tuy nhiên, do không có từ trường bảo vệ, bề mặt Mặt trăng đã tích tụ helium-3 từ gió Mặt trời trong hàng tỷ năm qua.
Khí này được đánh giá là nhiên liệu lý tưởng cho các lò phản ứng nhiệt hạch tiên tiến, vì không tạo chất thải phóng xạ và an toàn hơn so với các phương pháp truyền thống.
Ngoài ra, helium-3 cũng là yếu tố cốt lõi trong công nghệ làm lạnh siêu sâu, cần thiết để vận hành các máy tính lượng tử – lĩnh vực được dự đoán sẽ bùng nổ trong thập kỷ tới.
“Helium-3 sẽ là nền tảng cho sự bùng nổ điện toán lượng tử toàn cầu. Chúng ta sẽ có hàng chục ngàn máy tính lượng tử, và tất cả đều cần được làm lạnh bằng helium-3,” ông Corban Tillemann-Dick – CEO của Maybell Quantum – nhận định.
Máy đào chuyên dụng hoạt động trực tiếp trên Mặt trăng
Máy khai thác của Interlune – được hợp tác phát triển cùng hãng thiết bị công nghiệp Vermeer – có khả năng đào sâu đến 3 mét và xử lý tới 100 tấn đất Mặt trăng mỗi giờ.
Thiết bị này được thiết kế để chiết xuất helium-3 ngay tại chỗ, không cần mang đất về Trái Đất. Chỉ khí helium-3 tinh chế sẽ được vận chuyển về, giúp tiết kiệm chi phí và tăng hiệu quả.
Hiện nguyên mẫu máy đang được thử nghiệm trong môi trường mô phỏng địa hình Mặt trăng tại Trái Đất.
Kế hoạch ba giai đoạn: Từ quan sát đến khai thác
Interlune đặt ra lộ trình 3 giai đoạn:
- Crescent Moon (dự kiến cuối năm 2025): Gửi thiết bị gắn camera siêu phổ lên cực nam Mặt trăng để dò tìm khu vực giàu helium-3.
- Prospect Moon: Đưa tàu đổ bộ đến khu vực đã chọn, thực hiện đo đạc thực địa và thử nghiệm công nghệ chiết tách.
- Harvest Moon (mục tiêu 2029): Khai thác helium-3 trên diện rộng và vận chuyển khí về Trái Đất, hoàn thành các hợp đồng đã ký.
Mặc dù còn nhiều thách thức kỹ thuật cần vượt qua, nếu thành công, Interlune sẽ mở ra cánh cửa mới cho ngành khai khoáng ngoài không gian, đồng thời đóng góp quan trọng vào tương lai năng lượng sạch và điện toán lượng tử toàn cầu.
