Phòng chống thuốc lá học đường
Là địa phương có hàng nghìn cơ sở giáo dục và hàng trăm nghìn học sinh, ngành Giáo dục Thanh Hóa xác định xây dựng môi trường học đường không khói thuốc là nhiệm vụ trọng tâm nhằm bảo đảm môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, hướng tới sự phát triển toàn diện cho học sinh.
Thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá và các chỉ đạo của Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT Thanh Hóa đã ban hành nhiều văn bản hướng dẫn các đơn vị trường học triển khai công tác phòng, chống tác hại thuốc lá, đặc biệt là thuốc lá điện tử là sản phẩm đang có xu hướng gia tăng trong giới trẻ. Các nhà trường được yêu cầu đưa nội dung này vào kế hoạch năm học, nội quy trường lớp và thực hiện nghiêm quy định không hút thuốc trong khuôn viên trường học.
Nhiều trường tổ chức ký cam kết giữa nhà trường, giáo viên, học sinh, phụ huynh về việc không sử dụng, tàng trữ, mua bán thuốc lá, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng. Công tác tuyên truyền được triển khai thông qua sinh hoạt dưới cờ, hoạt động ngoại khóa, diễn đàn, trải nghiệm sáng tạo nhằm giúp học sinh nhận thức rõ tác hại của thuốc lá, đồng thời rèn luyện kỹ năng từ chối, kỹ năng tự bảo vệ bản thân trước những nguy cơ từ thuốc lá điện tử.
Bên cạnh đó, các cơ sở giáo dục tăng cường phối hợp với gia đình, chính quyền địa phương và lực lượng công an trong việc phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm liên quan đến thuốc lá điện tử. Nhiều trường chú trọng kiểm tra nội bộ, kịp thời chấn chỉnh các trường hợp vi phạm nhưng vẫn bảo đảm tính giáo dục, hỗ trợ học sinh thay đổi hành vi.
Tại Trường THPT Mường Lát, công tác tuyên truyền về tác hại của thuốc lá, đặc biệt là thuốc lá điện tử, được triển khai thường xuyên ngay từ đầu năm học. Nhà trường lồng ghép nội dung giáo dục về tác hại thuốc lá vào các môn học như Giáo dục công dân, Sinh học; tổ chức chiếu video, hình ảnh trực quan nhằm cảnh báo các bệnh nguy hiểm do thuốc lá gây ra.
Ông Nguyễn Nam Sơn - Hiệu trưởng nhà trường, cho biết: “Nhà trường đưa tiêu chí phòng, chống tác hại thuốc lá vào đánh giá thi đua lớp học và học sinh. Những tập thể, cá nhân thực hiện tốt sẽ được biểu dương nhằm lan tỏa ý thức xây dựng môi trường học đường lành mạnh”.
Không chỉ ở bậc THPT, nhiều trường học trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đã linh hoạt lồng ghép nội dung phòng, chống tác hại thuốc lá vào bài giảng và hoạt động giáo dục. Các cuộc thi vẽ tranh, thiết kế video, sân khấu hóa với chủ đề “Nói không với thuốc lá điện tử” được tổ chức, tạo sức lan tỏa tích cực trong học sinh.
Cần sự chung tay của gia đình và xã hội
Mặc dù đạt nhiều kết quả tích cực, song tình trạng học sinh sử dụng thuốc lá điện tử vẫn diễn biến phức tạp. Các sản phẩm liên tục thay đổi mẫu mã, có thiết kế bắt mắt, dễ che giấu và được quảng cáo rộng rãi trên mạng xã hội khiến học sinh tò mò, dễ bị lôi kéo sử dụng.
Một số phụ huynh còn chủ quan, cho rằng thuốc lá điện tử ít độc hại hơn thuốc lá truyền thống nên chưa thực sự quan tâm đến việc kiểm soát, nhắc nhở con em mình. Trong khi đó, nguồn lực cho công tác tư vấn tâm lý, công tác xã hội học đường tại nhiều cơ sở giáo dục còn hạn chế, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu hỗ trợ học sinh thay đổi hành vi.
Theo ông Đoàn Ngọc Thanh - Hiệu trưởng Trường THPT Triệu Sơn 4, để ngăn chặn tình trạng học sinh tiếp cận thuốc lá điện tử, ngoài tuyên truyền cần tăng cường phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong quản lý học sinh. “Nếu phụ huynh thường xuyên quan tâm, nắm bắt tâm lý con em thì sẽ hạn chế được nguy cơ học sinh bị lôi kéo sử dụng thuốc lá hoặc thuốc lá điện tử”, ông Thanh cho biết.
Trong khi đó, ông Nguyễn Mạnh Tuấn - Hiệu trưởng Trường THPT Hậu Lộc 4, cho rằng cần siết chặt việc kinh doanh thuốc lá điện tử gần trường học và trên không gian mạng. Theo ông Tuấn, nhiều sản phẩm được ngụy trang dưới dạng đồ dùng học tập hoặc hàng tiêu dùng thông thường nên học sinh dễ tiếp cận nếu thiếu sự kiểm soát từ gia đình và xã hội.
Ngành Giáo dục Thanh Hóa cũng tiếp tục đẩy mạnh truyền thông, xây dựng mô hình trường học không khói thuốc và tăng cường các hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Nhiều nhà trường xem đây là nhiệm vụ lâu dài nhằm hình thành ý thức tự bảo vệ sức khỏe, xây dựng lối sống lành mạnh cho học sinh.
Việc xây dựng môi trường học đường không khói thuốc không chỉ góp phần bảo vệ sức khỏe học sinh mà còn tạo nền tảng hình thành nếp sống văn minh trong trường học. Khi gia đình, nhà trường và xã hội cùng đồng hành, mục tiêu xây dựng trường học không khói thuốc tại Thanh Hóa sẽ đạt được những kết quả bền vững hơn.
