Cần một hệ quy chiếu mới đào tạo tín chỉ trong bối cảnh chuyển đổi số

GD&TĐ - Trong bối cảnh chuyển đổi số và giáo dục thông minh, phương thức đào tạo theo tín chỉ cần được nhìn nhận, đánh giá lại theo một hệ quy chiếu mới.
SV Trường Đại học Bách khoa trao đổi kiến thức về CNTT trong thư viện. Ảnh: Thiên Thanh
SV Trường Đại học Bách khoa trao đổi kiến thức về CNTT trong thư viện. Ảnh: Thiên Thanh

Bảo đảm chất lượng đầu ra 

Theo ông Nguyễn Vinh San, Trưởng phòng Công tác Sinh viên, Trường ĐH Sư phạm, ĐH Đà Nẵng, phương thức đào tạo theo tín chỉ lấy người học làm trung tâm trong quá trình dạy và học, giảm sự nhồi nhét kiến thức của người dạy, phát huy được tính chủ động, sáng tạo của người học. Trong phương thức này, tự học, nghiên cứu của sinh viên được coi trọng, được tính vào nội dung và thời lượng của chương trình. Người học vừa tiếp nhận kiến thức, đồng thời chủ động tạo kiến thức, hướng tới đáp ứng những nhu cầu của thị trường lao động ngoài xã hội. 

Vấn đề đặt ra là công cụ nào giúp sinh viên có thể tự học, nghiên cứu và sáng tạo tri thức? Công cụ nào giúp giám sát, đánh giá quá trình tự học,  nghiên cứu của sinh viên? Đặt câu hỏi này, ông Nguyễn Vinh San khẳng định: Vấn đề đặt ra không còn khó giải quyết với sự phát triển của công nghệ số, công nghệ giáo dục. Điều này được minh chứng rõ nét khi giáo dục Việt Nam phải chuyển mình để ứng phó với dịch bệnh Covid-19, các trường đại học nhanh chóng chuyển từ dạy học trực tiếp sang trực tuyến với đa dạng các hình thức dạy và học trên môi trường công nghệ số.

Trong những năm gần đây, đào tạo tín chỉ đã đi vào ổn định và phát huy được những ưu điểm vượt trội, thúc đẩy quá trình đào tạo hiệu quả, bảo đảm chất lượng đầu ra, thực hiện sứ mệnh và tầm nhìn của các đơn vị, cơ sở giáo dục đại học. Đưa đánh giá này, TS Tôn Quang Cường, Chủ nhiệm Khoa Công nghệ Giáo dục, Trường ĐH Giáo dục (ĐHQG Hà Nội) cũng nhìn nhận: Các hình thức tổ chức dạy học, phương pháp dạy học, nguyên tắc xây dựng và phát triển chương trình, kiểm tra đánh giá theo tiếp cận tín chỉ… (từng là thế mạnh của đào tạo tín chỉ so với đào tạo theo niên chế) đã bị “cơn lốc số” nhấn chìm với hàng loạt các xu hướng, giải pháp và công cụ công nghệ số trong dạy học phi truyền thống (MOOC, SPOC, Blended/Flipped/Personalized learning…).

Quá trình đào tạo tại cơ sở giáo dục đại học lúc này không thể chỉ dựa vào một mô hình (hay phương thức duy nhất) để vận hành hệ thống. Điều này đòi hỏi phải “cấu hình lại” và “khởi động lại”, thậm chí “tăng hiệu suất chức năng” của hệ thống trong nhà trường để thích ứng với những thay đổi và ứng đáp trước các tác động vào quá trình giáo dục đang diễn ra hiện nay. 

Phát huy lợi thế công nghệ số

Để có thể phát huy lợi thế của công nghệ số trong đào tạo tín chỉ, ông Nguyễn Vinh San cho rằng: Chúng ta cần có một hành lang pháp lý đầy đủ (đặc biệt là kiểm tra, đánh giá, công nhận kết quả) để có thể sử dụng kết hợp các công nghệ giáo dục vào hoạt động dạy và học. Đã đến lúc chúng ta phải xem E-learning, Blended-Learning, LMS… là những giải pháp quan trọng trong việc hỗ trợ sinh viên tự học, tự nghiên cứu, tự chiếm lĩnh tri thức.

Một số điểm quan trọng cần chú ý khi áp dụng công nghệ số vào dạy và học trong học chế tín chỉ, theo ông Nguyễn Vinh San, hệ thống cơ sở vật chất, đường truyền Internet, phần mềm…; phương pháp dạy và học thích hợp cho từng loại hình; thư viện số, tài nguyên học liệu; đặc biệt là hành lang pháp lý hoàn chỉnh để người học yên tâm sử dụng và được công nhận.

TS Tôn Quang Cường thì nhấn mạnh: Giáo dục thông minh, hệ sinh thái giáo dục… đang trở thành một xu hướng tất yếu trong bối cảnh giáo dục đại học của thế kỉ 21. Cùng với sự phát triển của công nghệ giáo dục, chuyển đổi số trong giáo dục đại học đang thực hiện một chức năng kép: Như một mô hình tái cấu trúc nhằm đổi mới quá trình đào tạo đồng thời là một “quy trình công nghệ” của giáo dục tương lai, cung cấp một cơ hội học tập mở suốt đời cho mọi người và cho mỗi cá nhân. 

Trong thời gian tới, việc chuyển đổi mô hình, phương thức đào tạo cần được tiếp tục nghiên cứu một cách bài bản, khoa học theo một số định hướng sau: xây dựng các mô hình thiết kế, phát triển chương trình đào tạo theo hướng cá nhân hóa; phát triển các nền tảng công nghệ mới, quy mô lớn, diện rộng nhằm đáp ứng đa dạng các nhu cầu đào tạo; xây dựng hệ thống LMS, LCMS; tích hợp các phương thức phi truyền thống (MOOC); công nhận kết quả và chuyển đổi tín chỉ trong đào tạo trực tuyến; xây dựng mô hình hiệu quả tổ chức và quản lí đào tạo dựa trên công nghệ; tìm kiếm các phương pháp sư phạm và công cụ công nghệ phù hợp cho dạy học cá nhân hóa…

Đào tạo theo tín chỉ có lịch sử gần 150 năm từ ĐH Havard, phổ biến ở châu Âu hơn 50 năm và áp dụng ở Việt Nam từ năm 2006. Bản chất của học chế tín chỉ không phụ thuộc vào công nghệ số hay Internet. Tuy nhiên, với sự tiến bộ của công nghệ số đã giúp khắc phục hạn chế của học chế tín chỉ khi thời lượng học trực tiếp trên lớp không đủ để truyền tải đầy đủ khối lượng kiến thức của môn học. - Ông Nguyễn Vinh San
Ngày hội việc làm là một trong những cầu nối để nhà trường chuẩn bị "đầu ra" cho sinh viên.

Sinh viên chuẩn bị ra trường cần có gì?

GD&TĐ - Bên cạnh Ngày hội việc làm để làm cầu nối cho sinh viên và các nhà tuyển dụng; trong một nỗ lực khác, nhiều trường đại học đã xây dựng dữ liệu về nhu cầu tìm kiếm việc làm của sinh viên, đào tạo có địa chỉ... để gắn kết quá trình đào tạo và sử dụng lao động. 
Có lớp học mới, học sinh tại điểm Nậm Ma, Trường Mầm non Pú Hồng giờ đây có điều kiện học tập tốt hơn.

Mùa 'kiến làm tổ'

GD&TĐ - Hè đến, tại nhiều ngôi trường ở vùng khó vẫn vang tiếng thầy cô. Không đứng trên bục giảng, họ khoác lên mình bộ quần áo lao động nhịp nhàng tay xẻng, tay bay… Những nhà lớp học, phòng ở nội trú, bếp ăn, sân trường mới… được dựng lên không chỉ bằng vật liệu xây dựng mà còn từ nhiệt huyết, tình yêu thương dành cho các lứa học trò.
80 giáo viên tham gia tập huấn giảng dạy tiếng Việt cho người Việt Nam ở nước ngoài năm 2022. Ảnh Ngô Chuyên.

Tập huấn giảng dạy tiếng Việt cho giáo viên người Việt ở nước ngoài

GD&TĐ - Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Ngoại giao phối hợp với Bộ GD&ĐT tổ chức Khóa tập huấn bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng và phương pháp dạy học tiếng Việt hiện đại cho giáo viên dạy tiếng Việt đến từ nhiều quốc gia khác nhau trên thế giới.
Tiến sĩ Đỗ Văn Học - Trưởng khoa, Khoa Lưu trữ học – Quản trị văn phòng, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM.

Ngành Lưu trữ học: Hiểu thấu đáo về ngành học và vận dụng thành thạo trong thực tiễn

GD&TĐ - Ngành Lưu trữ học đã được đào tạo từ những năm 90 của thế kỷ XX ở Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (ĐH KHXH&NV), ĐHQG-HCM và khẳng định được vai trò và vị trí của ngành Lưu trữ học trong việc cung cấp cho xã hội nguồn nhân lực chất lượng cao, làm việc trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội.
Trường Tiểu học Định Sơn (Cẩm Giàng, Hải Dương). Ảnh: Đức Trí

Nỗ lực chưa thể lấp đầy thiếu thốn

GD&TĐ -  Cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học là hai yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng dạy học, đặc biệt với môn học mang tính đặc thù như Tiếng Anh. Tuy nhiên, ở nhiều trường học vùng khó, đây vẫn là rào cản cho dù đội ngũ giáo viên đã không ngừng nỗ lực trong dạy học và nâng cao chuyên môn.
Mẹo tận dụng chuối chín làm món ăn vặt cực ngon

Mẹo tận dụng chuối chín làm món ăn vặt cực ngon

GD&TĐ - Nếu nhà bạn đang có nhiều chuối chín mà không thể ăn hết trong một thời gian ngắn thì đừng vội lo ngại. Hãy tham khảo mẹo dùng chuối chín làm thành những món thơm ngon bổ dưỡng cho gia đình sau đây nhé.
Ngôi nhà bị phá hủy trong cuộc không kích gần đây của Israel ở Tartus.

Israel bị tố không kích Syria khiến 6 người thương vong

GD&TĐ - 3 binh sĩ đã thiệt mạng và 3 người khác bị thương trong một cuộc không kích của Israel vào vùng ngoại ô Damascus hôm qua (14/8) – một nguồn tin quân sự xác nhận với hãng thông tấn SANA. Những tên lửa của cuộc tấn công được cho là bắn vào khu vực Damascus và Tartus từ lãnh thổ Lebanon.