Những công trình mới không chỉ mang ý nghĩa đầu tư cơ sở vật chất giáo dục, mà còn mở ra kỳ vọng lớn, viết tiếp ước mơ về cơ hội học tập tốt hơn cho học sinh vùng biên.
Thêm động lực cho giáo dục vùng biên
Ở vùng biên Tây Bắc, khoảng cách địa lý, địa hình hiểm trở và điều kiện kinh tế còn hạn chế đã ảnh hưởng không nhỏ đến việc học của học sinh. Vì vậy, việc xây dựng các trường nội trú liên cấp được xem là giải pháp thiết thực nhằm bảo đảm quyền học tập cho trẻ em vùng biên, đồng thời tạo nền tảng để nâng cao chất lượng giáo dục tại địa phương.
Tại tỉnh Điện Biên, trong ngày 19/3, địa phương đã khởi công 5 trường phổ thông nội trú TH&THCS tại các xã biên giới gồm: Na Sang, Mường Pồn, Nà Hỳ, Mường Chà và Mường Nhé. Đây đều là những địa bàn xa trung tâm, nơi nhiều học sinh vẫn phải đi học quãng đường dài.
Cùng với 10 trường đã khởi công năm 2025, toàn bộ 15 xã biên giới của tỉnh Điện Biên được đầu tư xây dựng trường nội trú liên cấp. Các dự án trường nội trú được quy hoạch đồng bộ, bao gồm khu phòng học, khu nội trú, nhà ăn, nhà đa năng và các hạng mục phụ trợ phục vụ sinh hoạt, học tập của học sinh. Khi hoàn thành, các trường sẽ đáp ứng nhu cầu học tập tập trung cho học sinh vùng biên, đặc biệt là học sinh dân tộc thiểu số sống ở các bản xa.
Theo ông Lê Văn Lương - Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên, việc khởi công các trường nội trú liên cấp có ý nghĩa quan trọng trong việc hoàn thiện mạng lưới trường lớp tại khu vực biên giới, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và tạo điều kiện học tập ổn định cho học sinh.
Trong khi đó, tại Lai Châu, 6 trường nội trú liên cấp được triển khai tại các xã biên giới như Khổng Lào, Sin Suối Hồ, Sì Lở Lầu, Pa Ủ, Thu Lũm và Mù Cả. Với không ít học sinh ở vùng biên Lai Châu, quãng đường đến trường dài và điều kiện sinh hoạt còn thiếu thốn đã ảnh hưởng không nhỏ đến việc học tập. Chính vì vậy, mô hình trường nội trú liên cấp được kỳ vọng sẽ tạo ra môi trường học tập ổn định, giúp học sinh yên tâm học hành và phát triển toàn diện.
Ông Mạc Quang Dũng - Giám đốc Sở GD&ĐT tỉnh Lai Châu, nhận định: “Tỉnh Lai Châu có 11 xã biên giới. Đến nay, toàn bộ các xã biên giới đã được đầu tư. Việc xây dựng các trường nội trú không chỉ giúp học sinh có nơi học tập ổn định, mà còn tạo điều kiện để tổ chức dạy học bài bản hơn, từng bước nâng cao chất lượng giáo dục vùng cao”.
Theo ông Dũng, thực tế nhiều năm qua cho thấy, khoảng cách địa lý là một trong những rào cản lớn đối với việc duy trì sĩ số học sinh tại các tỉnh Tây Bắc nói chung và Lai Châu nói riêng. Có những em phải đi học từ rất sớm, quãng đường hàng chục cây số. Mùa mưa lũ, việc đến lớp càng trở nên khó khăn hơn. Chính vì vậy, mô hình trường nội trú được xem là giải pháp phù hợp. Khi học sinh được ăn ở và học tập tại trường, việc duy trì sĩ số và tổ chức dạy học cũng thuận lợi hơn.
Còn ông Nguyễn Khánh Yên - Chủ tịch UBND xã Pa Ủ (Lai Châu), cho biết việc đầu tư các trường nội trú mới sẽ tạo nền tảng để nâng cao chất lượng giáo dục vùng cao trong những năm tới. Khi cơ sở vật chất được cải thiện, việc triển khai các hoạt động giáo dục toàn diện cũng thuận lợi hơn.
Tại Lễ khởi công các trường nội trú liên cấp ở biên giới Điện Biên, ông Nguyễn Văn Thắng - Bộ trưởng Bộ Tài chính, nhấn mạnh: Chủ trương xây dựng 248 trường nội trú liên cấp là một quyết sách đầy tính nhân văn, thể hiện tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau”, một quyết tâm mạnh mẽ của Đảng, Nhà nước trong hành trình phát triển đất nước bền vững và công bằng.
Và chính những ngôi trường mới đang dần hình thành giữa núi rừng không chỉ là công trình giáo dục, mà còn là biểu tượng của sự quan tâm, đầu tư lâu dài dành cho vùng khó khăn.
Viết tiếp ước mong của thầy trò vùng cao
Thông tin về những ngôi trường nội trú mới được khởi công đã mang lại niềm vui lớn cho thầy cô và học sinh. Vàng Thị Ly - lớp 4A, Trường PTDTBT Tiểu học số 1 Na Sang, xã Na Sang (Điện Biên), luôn mang trong mình ước mơ giản dị nhưng đầy hy vọng: “Em mong một ngày được học trong ngôi trường nội trú liên cấp khang trang, có lớp học sáng sủa, thư viện nhiều sách và sân chơi rộng rãi”.
Còn em Hoàng Thị Thu Hiền - học sinh lớp 8A, Trường PTDTBT THCS Hoang Thèn, xã Khổng Lào (Lai Châu), cho biết: “Chúng em đang ở bán trú tại trường nhưng em rất háo hức khi có cơ hội được học ở ngôi trường mới khang trang, hiện đại với đầy đủ tiện nghi. Được ở nội trú để học tập và sinh hoạt cùng thầy cô, bạn bè không chỉ giúp việc đến lớp đỡ vất vả hơn, mà còn mở ra nhiều cơ hội khám phá những điều mới mẻ”.
Không chỉ học sinh, giáo viên vùng cao cũng đặt nhiều kỳ vọng vào những công trình giáo dục mới. Cô Lò Thị Thủy, giáo viên Trường PTDTBT THCS Ka Lăng, xã Thu Lũm (Lai Châu), cho biết nhiều năm qua, điều khiến giáo viên trăn trở nhất là việc giữ học sinh đến lớp đều đặn.
Theo cô Thủy, ở Thu Lũm có một số bản xa, các học sinh được về sau một tuần ở bán trú. Đến đầu tuần, việc ra lớp của các em chưa được đều đặn. “Khi có trường nội trú, học sinh sẽ được sinh hoạt và học tập tại trường trong môi trường ổn định hơn. Điều này không chỉ giúp học sinh có thêm điều kiện học tập, mà còn tạo thuận lợi cho giáo viên trong việc tổ chức các hoạt động giáo dục” – cô Thủy chia sẻ.
Còn ông Chủ Ngọc Tuấn - Hiệu trưởng Trường PTDTBT THCS Thu Lũm, xã Thu Lũm, cho biết: “Trường nội trú không chỉ là nơi học tập, mà còn là môi trường rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh. Trong môi trường nội trú, các em được học cách sinh hoạt tập thể, xây dựng kỷ luật và tinh thần tự lập. Cùng với hệ thống cơ sở vật chất được đầu tư hiện đại, đồng bộ, các em sẽ có cơ hội được phát triển toàn diện”.
Bên cạnh đó, việc các trường nội trú liên cấp ở biên giới Lai Châu được đầu tư nhà văn hóa giúp các đơn vị có điều kiện tổ chức những hoạt động trải nghiệm, tìm hiểu văn hóa truyền thống dân tộc, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa địa phương.
Ở góc độ người làm giáo dục lâu năm tại địa phương, ông Trần Hồng Quân, Chủ tịch UBND xã Na Sang, tỉnh Điện Biên, cho biết khi cơ sở vật chất được đầu tư đồng bộ, chất lượng giáo dục vùng biên sẽ từng bước được nâng lên. Học sinh có thêm cơ hội tiếp cận tri thức, mở rộng hiểu biết và tự tin hơn trong học tập.
Nhìn từ Tây Bắc hôm nay, những công trình trường nội trú đang dần hình thành giữa núi rừng mang theo nhiều kỳ vọng. Đó không chỉ là những lớp học mới, những dãy nhà nội trú khang trang, mà còn là niềm tin của người dân vào tương lai của thế hệ trẻ nơi biên cương. Khi các công trình hoàn thành, hành trình đến trường của nhiều học sinh vùng biên sẽ bớt gian nan. Những ước mơ học tập cũng có thêm điểm tựa vững chắc.
Và từ những ngôi trường nội trú đang được xây dựng hôm nay, một chặng đường mới của giáo dục vùng biên Tây Bắc đang dần mở ra, nơi tri thức, niềm tin và hy vọng được vun đắp từng ngày.
“Người dân ở đây rất mong có trường nội trú khang trang để con em được học tập tốt hơn. Khi có trường mới, không chỉ học sinh được hưởng lợi, mà đời sống văn hóa, giáo dục của địa phương cũng phát triển”, ông Trần Hồng Quân - Chủ tịch UBND xã Na Sang, tỉnh Điện Biên, chia sẻ.