Giúp sinh viên nhận diện nguy cơ và hình thành kỹ năng tự bảo vệ
Bước vào giảng đường đại học cũng là thời điểm nhiều sinh viên bắt đầu tự lập, mở rộng các mối quan hệ và tham gia nhiều hoạt động xã hội. Cùng với những cơ hội trải nghiệm, các em cũng có thể đứng trước những nguy cơ mà trước đó chưa từng gặp phải.
Chính vì vậy, thay vì chỉ tuyên truyền theo cách cung cấp kiến thức một chiều, nhiều trường đại học đang hướng tới việc giúp sinh viên nhận diện nguy cơ và hình thành kỹ năng tự bảo vệ.
Tại Trường Đại học Sư phạm (Đại học Thái Nguyên) nội dung phòng, chống ma túy được đưa vào các hoạt động tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho sinh viên. Nhà trường chú trọng phát huy vai trò của cán bộ lớp, cán bộ Đoàn, Hội để những thông tin về pháp luật không chỉ dừng lại trong khuôn khổ một chương trình mà tiếp tục được lan tỏa tới từng lớp học, từng nhóm sinh viên.
Đầu năm học, Hội nghị tuyên truyền, giáo dục pháp luật về phòng, chống ma túy trong trường học được tổ chức với sự tham gia của đông đảo sinh viên. Tại đây, cán bộ Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an tỉnh Thái Nguyên cung cấp những kiến thức pháp luật, thông tin về tác hại của ma túy, đồng thời phân tích các tình huống thực tế.
Điểm đáng chú ý là sinh viên được tiếp cận những vấn đề gần với đời sống của mình: cách nhận biết nguy cơ, những tình huống dễ dẫn đến hành vi vi phạm và cách ứng xử khi được rủ rê, lôi kéo.
Thông qua trao đổi trực tiếp, sinh viên được nhắc nhở rằng nguy cơ không phải lúc nào cũng xuất hiện dưới hình thức dễ nhận biết. Sự tò mò, tâm lý muốn thử, thiếu hiểu biết pháp luật hoặc bị tác động bởi bạn bè đều có thể khiến một quyết định tưởng như nhất thời dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng.
Từ góc độ giáo dục, đây cũng là lý do các nhà trường cần chuyển trọng tâm từ “cảnh báo” sang “trang bị năng lực phòng ngừa” cho người học.
TS Nguyễn Hữu Toàn, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm cho rằng: Giáo dục pháp luật không chỉ giúp sinh viên biết quy định mà quan trọng hơn là hình thành ý thức tự giác chấp hành pháp luật, nâng cao khả năng tự bảo vệ trước những nguy cơ trong cuộc sống.
Theo TS Nguyễn Hữu Toàn, sinh viên cần được xác định vừa là đối tượng được tuyên truyền, vừa là lực lượng tham gia tuyên truyền. Những kiến thức tiếp nhận tại các chương trình cần tiếp tục được chia sẻ và cụ thể hóa thành hoạt động phù hợp tại lớp, Liên chi đoàn, Liên chi hội.
Cách tiếp cận này tạo ra một vòng tròn phòng ngừa ngay trong cộng đồng sinh viên: người được trang bị kiến thức có thể tiếp tục chia sẻ với bạn bè; những cán bộ sinh viên trở thành cầu nối giữa nhà trường và người học; còn mỗi tập thể lớp trở thành một không gian để nhận diện và ngăn ngừa nguy cơ.
Không để khoảng trống nhận thức
Tại Trường Đại học Công nghệ Thông tin và Truyền thông (Đại học Thái Nguyên), công tác phòng, chống tác hại của ma túy cũng được nhà trường triển khai với sự phối hợp của lực lượng chức năng.
Trong các tuần sinh hoạt chính trị đầu khóa, nhà trường phối hợp với Công an phường Quyết Thắng tổ chức tuyên truyền cho tân sinh viên. Đây là hoạt động có ý nghĩa thiết thực giúp những sinh viên mới bước vào môi trường đại học sớm được tiếp cận các kiến thức cần thiết về pháp luật và phòng ngừa tệ nạn xã hội.
Cùng với đó, nhà trường tổ chức khám sức khỏe cho tân sinh viên. Việc quan tâm đến sức khỏe người học ngay từ đầu khóa không chỉ thể hiện trách nhiệm của cơ sở giáo dục mà còn góp phần tạo nền tảng để nhà trường chủ động nắm bắt, hỗ trợ sinh viên trong quá trình học tập và rèn luyện.
TS. Bùi Anh Tú - Trưởng phòng Công tác người học Trường Đại học Công nghệ Thông tin và Truyền thông cho biết: Công tác phòng, chống ma túy cần được thực hiện thường xuyên, liên tục, không chỉ thông qua các đợt cao điểm. Nhà trường xác định tuyên truyền phải gắn với giáo dục, quản lý sinh viên và xây dựng môi trường học tập lành mạnh.
Trong đó, sự phối hợp giữa nhà trường và lực lượng công an đóng vai trò quan trọng trong việc đưa thông tin chính thống, sát thực tế đến với sinh viên. Đồng thời, các tổ chức Đoàn, Hội và cán bộ lớp có thể tiếp tục chuyển tải nội dung tuyên truyền bằng những hình thức gần gũi hơn với người học.
Trong cuộc chiến phòng, chống ma túy, những biện pháp của cơ quan chức năng có ý nghĩa quan trọng, nhưng ý thức của mỗi cá nhân vẫn là “hàng rào” đầu tiên.
