Với chủ đề “Từ ký ức đến tương lai - Quảng Trị vì hòa bình”, Lễ hội Vì hòa bình năm 2026 không chỉ là sự kiện văn hóa mang tầm quốc gia, mà còn là hành trình tri ân quá khứ, lan tỏa những giá trị nhân văn và khẳng định khát vọng xây dựng một tương lai hòa bình từ chính vùng đất từng là biểu tượng của chia cắt và bom đạn chiến tranh.
Không nhiều nơi có thể kể câu chuyện về hòa bình bằng chính những chứng tích của chiến tranh như Quảng Trị.
Từ đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải, Thành Cổ Quảng Trị, Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9 đến Hang Tám Cô, bến phà Long Đại..., mỗi địa danh đều nhắc nhớ về cái giá của độc lập, tự do và hòa bình.
Bởi vậy, Lễ hội Vì hòa bình năm 2026 không chỉ là một sự kiện văn hóa mang tầm quốc gia, mà còn là dịp để Quảng Trị kể với bạn bè trong nước và quốc tế câu chuyện về một vùng đất bước ra từ chiến tranh bằng khát vọng hòa giải, đoàn kết và hướng tới tương lai.
Hòa bình được viết nên từ sự hy sinh của bao thế hệ
Có những vùng đất được thiên nhiên ban tặng cảnh quan kỳ vĩ. Cũng có những vùng đất được lịch sử trao cho sứ mệnh đặc biệt. Quảng Trị là vùng đất như thế.
Ở đây, hòa bình không phải điều tự nhiên mà có. Hòa bình được đánh đổi bằng máu xương của biết bao người con đất Việt đã ngã xuống để đất nước được thống nhất, nhân dân được sống trong độc lập, tự do, hoà bình hôm nay.
Đó là Hang Tám Cô, nơi Tám thanh niên xung phong tuổi mười tám, đôi mươi mãi mãi nằm lại giữa đại ngàn Trường Sơn.
Đó là Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, nơi hơn một vạn anh hùng liệt sĩ yên nghỉ sau những năm tháng chiến đấu trên tuyến đường huyền thoại.
Và, Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9, nơi quy tụ hàng vạn phần mộ của những Anh hùng, liệt sĩ đã hiến dâng tuổi xuân cho độc lập, tự do của Tổ quốc.
Đó là Thành Cổ Quảng Trị, nơi cuộc chiến đấu 81 ngày đêm “mùa Hè đỏ lửa” năm 1972 trở thành biểu tượng bất diệt của lòng yêu nước, ý chí kiên cường và sự hy sinh của biết bao chiến sĩ.
Và còn đó hàng chục nghĩa trang liệt sĩ lớn nhỏ trải khắp Quảng Trị, cùng hàng chục nghìn liệt sĩ đang yên nghỉ - những “địa chỉ đỏ" nhắc nhở các thế hệ hôm nay rằng, hòa bình chưa bao giờ tự nhiên mà có.
Có lẽ vì vậy, nhiều người đến Quảng Trị không đơn thuần chỉ để tham quan du lịch. Họ tìm đến để lắng nghe lịch sử và tìm hiểu quá khứ.
Để hiểu vì sao cây cầu Hiền Lương hôm nay trở thành biểu tượng của ký ức, nhưng đã từng là ranh giới chia cắt suốt hơn hai thập niên.
Để đứng lặng giữa những hàng thông xanh ở Nghĩa trang Trường Sơn, Nghĩa trang Đường 9, nơi mỗi hàng bia trắng là một cuộc đời đã gửi lại tuổi thanh xuân cho Tổ quốc.
Để bước chậm trong Thành Cổ Quảng Trị, nơi “mỗi tấc đất là một cuộc đời có thật” gợi nhắc về sự khốc liệt của chiến tranh và khát vọng hòa bình của dân tộc Việt Nam.
Trong hành trình ấy, Khu Di tích quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải luôn là điểm dừng chân đặc biệt.
Không chỉ tham quan các hạng mục di tích, nhiều du khách dành thời gian lắng nghe những câu chuyện về sự hồi sinh của vùng đất từng là giới tuyến, về nhịp sống thanh bình hôm nay bên dòng Bến Hải và những nỗ lực bền bỉ trong gìn giữ ký ức chiến tranh cho các thế hệ mai sau.
Bà Lê Thị Tố Hoài, Trưởng Ban Quản lý Di tích quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải cho biết, điều bà cảm nhận rõ trong những năm gần đây là sự thay đổi trong cách tiếp cận của du khách, đặc biệt là giới trẻ.
Trước đây, nhiều người tìm đến để hiểu thêm về chiến tranh. Ngày nay, họ quan tâm nhiều hơn đến câu chuyện hòa giải, sự hồi sinh của vùng đất và ý nghĩa của hòa bình trong cuộc sống hiện đại.
Đó cũng chính là thông điệp mà những người làm công tác bảo tồn mong muốn gửi gắm thông qua từng câu chuyện, từng hiện vật và từng hoạt động giới thiệu di tích.
Sự thay đổi ấy cho thấy ký ức chiến tranh không chỉ được lưu giữ để nhớ về mất mát, mà còn để nhắc nhở con người biết trân trọng hòa bình, gìn giữ hòa bình.
Lễ hội Vì hòa bình 2026 - Khát vọng từ quá khứ hướng tới tương lai
Chính từ những giá trị lịch sử ấy, Quảng Trị tiếp tục kể câu chuyện của mình bằng Lễ hội Vì hòa bình năm 2026, với chủ đề "Từ ký ức đến tương lai - Quảng Trị vì hòa bình".
Lễ hội do tỉnh Quảng Trị phối hợp Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Ngoại giao tổ chức với quy mô cấp quốc gia, được khai mạc tối 4/7, tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương-Bến Hải.
Lễ hội vì hoà bình sẽ diễn ra từ tháng 4 đến tháng 12/2026 với chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể thao và giao lưu quốc tế, tiếp nối thành công của mùa lễ hội đầu tiên năm 2024 và được nâng tầm quy mô quốc gia.
Đây không chỉ là chuỗi sự kiện nhằm quảng bá văn hóa, lịch sử và du lịch Quảng Trị.
Đó là hành trình khẳng định một thông điệp lớn: từ vùng đất từng là chiến trường ác liệt, Quảng Trị đang trở thành điểm đến của hòa bình, hòa giải và hợp tác.
Phát biểu tại buổi họp báo diễn ra tại Hà Nội, ông Hoàng Xuân Tân - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị cho biết, lễ hội góp phần quảng bá hình ảnh địa phương, giới thiệu những giá trị văn hóa, lịch sử và tiềm năng phát triển; đồng thời thu hút đầu tư, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.
Quan trọng hơn, Quảng Trị mong muốn xây dựng hình ảnh một vùng đất đã vượt qua đau thương để hướng tới tương lai bằng tinh thần nhân văn và phát triển bền vững.
Theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường, Lễ hội Vì Hòa bình năm 2026 với chủ đề “Từ ký ức đến tương lai - Quảng Trị vì Hòa bình”, gửi đi một thông điệp sâu sắc: ký ức không chỉ là lời nhắc nhở về quá khứ, mà còn là nền tảng tinh thần để nuôi dưỡng hòa bình, vun đắp lòng bao dung và kiến tạo tương lai phát triển bền vững.
Chính vì vậy, Lễ hội không chỉ là một sự kiện văn hóa, mà tiếp tục là sự hưởng ứng, đóng góp thiết thực của Việt Nam đối với những nỗ lực chung của cộng đồng quốc tế nhằm thúc đẩy đối thoại, tăng cường hiểu biết và xây dựng một tương lai hòa bình, bền vững cho các thế hệ tương lai.
Thông điệp ấy trở nên thuyết phục hơn khi được cất lên từ Quảng Trị.
Bởi hiếm có nơi nào mà mỗi dòng sông, mỗi ngọn đồi, mỗi nghĩa trang hay mỗi di tích đều kể một câu chuyện về cái giá của hòa bình.
Và cũng hiếm có nơi nào, từ những ký ức đau thương ấy, lại đang từng bước trở thành biểu tượng của hòa giải, hữu nghị và niềm tin vào tương lai.
Lễ hội Vì hòa bình năm 2026 vì thế không chỉ là một lễ hội của Quảng Trị.
Đó là lời tri ân đối với các anh hùng liệt sĩ đã hiến dâng cuộc đời cho độc lập, tự do của Tổ quốc.
Là lời nhắc nhở về trách nhiệm gìn giữ hòa bình của mỗi thế hệ.
Và cũng là thông điệp mà Quảng Trị muốn gửi tới mỗi người dân cũng như bạn bè quốc tế: hòa bình không phải “món quà” của lịch sử, mà là thành quả được đánh đổi bằng biết bao máu xương và cần được gìn giữ bằng trách nhiệm, sự thấu hiểu và khát vọng chung sống trong hòa bình của tất cả các dân tộc.
Từ vùng đất từng là biểu tượng của chia cắt và chiến tranh, Quảng Trị hôm nay đang viết tiếp một câu chuyện mới - câu chuyện về hòa giải, lòng nhân ái và niềm tin vào tương lai.
Đó cũng chính là tầm vóc lớn nhất mà Lễ hội Vì hòa bình năm 2026 hướng tới, không chỉ tôn vinh quá khứ, mà còn lan tỏa những giá trị bền vững của hòa bình cho hôm nay và cho các thế hệ mai sau.
