Tuy nhiên, nhiều trường ở Lai Châu, đến nay việc triển khai còn lúng túng.
Học sinh mang cơm đến lớp
Năm học 2025 - 2026, Trường PTDTBT THCS Làng Mô, xã Tủa Sín Chải (Lai Châu) có 372 học sinh, trong đó hơn 280 em có hoàn cảnh khó khăn, nhà ở xa không thể đi về trong ngày.
Ông Nguyễn Ích Đức - Phó Hiệu trưởng nhà trường, cho biết: “Hiện chỉ có 28 học sinh ở cách trường trên 7km đủ điều kiện hưởng chế độ bán trú theo Nghị định 66. Tuy nhiên, thực tế có 254 em không đủ khoảng cách nhưng hoàn cảnh khó khăn, đường đi đồi núi cách trở, không thể đi về trong ngày”.
Khu vực Làng Mô có 7 bản, trong đó 5 bản nằm cách trường từ 5 đến dưới 7km. Riêng bản Hồ Suối Tổng một nửa dân cư ở xa, việc đi lại vất vả, nhưng không đủ điều kiện về khoảng cách để hưởng chính sách theo quy định tại Nghị định 66.
Ông Đức nhấn mạnh, trước đây danh sách học sinh có điều kiện khó khăn được cấp huyện thẩm định. Nhưng nay khi thực hiện theo hai cấp chính quyền, trường gặp vướng mắc lớn nhất là chưa có văn bản cụ thể từ UBND tỉnh Lai Châu quy định về địa bàn có địa hình phức tạp, giao thông đi lại khó khăn.
“Đây là căn cứ quan trọng để xác định học sinh không thể đi - về trong ngày. Tuy nhiên, đến nay tỉnh chưa có văn bản cụ thể nên việc triển khai chính sách cho học sinh gặp nhiều trở ngại”, ông Đức bày tỏ.
Trường hợp em Lầu Thị Vỹ - học sinh lớp 9A là minh chứng rõ nét. Vỹ ở bản Ngài San, cách trường 6km đường đồi núi. “Nhà em xa, không thể đi về trong ngày. Năm trước em được hưởng chế độ bán trú, nhưng năm nay, do chưa có hướng dẫn nên theo quy định em không đủ khoảng cách để tiếp tục được hưởng chế độ”, Vỹ cho biết.
Ông Dương Văn Nghỉ - Hiệu trưởng Trường PTDTBT THCS Làng Mô, chia sẻ: “Đến nay, đã hơn một tháng bước vào năm học, những học sinh không đủ khoảng cách trên 7km theo quy định vẫn chưa được hưởng chế độ bán trú. Tạm thời, nhà trường cho các em mang cơm từ nhà đến lớp, hoặc phụ huynh đóng góp tiền để nấu ăn cho học sinh”.
Theo ông Nghỉ, việc thiếu căn cứ pháp lý khiến nhà trường lo ngại:
“Nếu có văn bản quy định các cháu có hoàn cảnh khó khăn, không thể đi về trong ngày nhưng chưa đủ 7km vẫn được hưởng chế độ thì sẽ thuận lợi. Nhưng nếu không được hưởng mà trường vẫn tổ chức ăn ở bán trú thì không biết lấy nguồn nào để bù vào khoản đã chi”.
Trường PTDTBT Tiểu học Làng Mô gặp tình trạng tương tự. Ông Trần Nam San - Hiệu trưởng, cho biết: “Năm học này chúng tôi có 497 học sinh, trong đó 277 em thuộc diện bán trú. Chúng tôi vẫn nuôi học sinh ở bản Hồ Suối Tổng (cách trường 3,7km), dù chưa có hướng dẫn, vì thực tế các em không thể đi về trong ngày được”.
Theo ông San, việc chậm ban hành hướng dẫn không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ triển khai chính sách, mà còn gây khó khăn trong việc duy trì sĩ số ngay từ đầu năm học.
Mong sớm có hướng dẫn cụ thể
Theo điểm b, khoản 4, Điều 14 Nghị định 66/2025/NĐ-CP, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm: “Căn cứ quy định tại khoản 2, khoản 3 Điều 4 của Nghị định này và điều kiện thực tế của địa phương để quy định cụ thể địa bàn làm căn cứ xác định học sinh, học viên không thể đi đến trường và trở về nhà trong ngày; trong đó quy định khoảng cách, địa bàn có địa hình cách trở, giao thông đi lại khó khăn phải qua biển, hồ, sông, suối, qua đèo, núi cao, qua vùng sạt lở đất, đá để xác định học sinh, học viên được hưởng chính sách hỗ trợ”.
Thế nhưng đến nay, tỉnh Lai Châu chưa ban hành văn bản hướng dẫn nào liên quan. Điều này khiến các trường rơi vào thế bị động khi xác định danh sách học sinh đủ điều kiện.
Ông Lò Văn Vương - Hiệu trưởng Trường PTDTBT Tiểu học Huổi Luông, xã Phong Thổ, cho biết: “Do chưa thể tiếp cận nguồn kinh phí hỗ trợ, nhà trường đã chuẩn bị phương án mua chịu thực phẩm, nhu yếu phẩm từ nhà cung ứng để duy trì bữa ăn bán trú cho học sinh. Chúng tôi rất mong UBND tỉnh sớm ban hành văn bản hướng dẫn để có cơ sở lập danh sách học sinh được hưởng chế độ”.
Tại Trường PTDTBT THCS Tả Ngảo, xã Tủa Sín Chải, có khoảng 40 học sinh ở hai bản Seo Sáng và Chang Pa Phồng cũng không thể đi về trong ngày. Các em sống cách trường từ 5 - 7km, đường đồi núi hiểm trở, mùa mưa trơn trượt.
Ông Đoàn Trọng Tuyển, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết: “Hiện tại, chúng tôi vẫn tổ chức nấu ăn cho học sinh ở hai bản này. Tuy nhiên, nhà trường đang chờ văn bản hướng dẫn từ tỉnh. Nếu tỉnh không có chủ trương hoặc cấp xã không phê duyệt, chúng tôi sẽ phải họp phụ huynh để đóng góp số tiền tương đương mức hỗ trợ quy định tại Nghị định”.
Theo ông Tuyển, chính sách hỗ trợ bán trú theo Nghị định 66 gồm: Hỗ trợ tiền ăn gần 936.000 đồng/tháng, cấp 15kg gạo/tháng, đồng thời hỗ trợ trực tiếp cho nhà trường các khoản chi phí nấu ăn, y tế, điện nước, quản lý nội trú…
“Nếu các gia đình khó khăn phải đóng góp tiền bán trú cho con em khi đến trường thì việc thu hồi của nhà trường rất khó khăn. Mặt khác, để học sinh đi về trong ngày thì việc duy trì sĩ số những ngày sau đó càng khó hơn. Chúng tôi mong tỉnh Lai Châu sớm ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể để nhà trường triển khai chính sách kịp thời, giúp học sinh sớm được hưởng chế độ”, ông Đoàn Trọng Tuyển bày tỏ.
