Trong sắc lệnh hành pháp được ký hôm 16/10, Tổng thống Trump đã miễn áp dụng nhiều lệnh trừng phạt và thuế theo quy định Đạo luật Trừng phạt Nga và Iran của cố Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Lindsey O. Graham.
Quyết định tạm thời đình chỉ các biện pháp trừng phạt Nga (vốn dự kiến có hiệu lực từ ngày 18/10/2026), bao gồm mức thuế đề xuất lên tới 500% đối với hàng nhập khẩu từ Nga, và 100% đối với các khách hàng lớn mua dầu khí của quốc gia này.
"Tôi đã đệ trình lên Quốc hội một bản chứng nhận, việc ban hành miễn trừ như vậy vào lúc này là vì lợi ích quốc gia của Mỹ", ông Trump viết.
Thông báo mới nhất này được đưa ra một tuần, sau khi ông Trump tuyên bố dỡ bỏ trừng phạt đối với xuất khẩu dầu diesel Nga, trong nỗ lực kiềm chế giá năng lượng leo thang, trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ở Mỹ.
Động thái này đã gây ra sự phẫn nộ ở Ukraine và trong số các đồng minh châu Âu của Mỹ, khiến một nhóm thượng nghị sĩ lưỡng đảng cáo buộc ông Trump phản bội Ukraine.
Theo truyền thông Mỹ, Tổng thống Trump đã quyết định nới lỏng trừng phạt, sau khi nhà lãnh đạo Ukraine Vladimir Zelensky "phớt lờ" yêu cầu của ông ngừng tấn công vào cơ sở năng lượng Nga, điều được cho là nguyên nhân gây ra giá năng lượng cao.
Hôm 16/10, Hạ nghị sĩ Gregory Meeks đã trình một dự luật lên Quốc hội Mỹ, nhằm ngăn chặn thỏa thuận cung cấp dầu diesel giữa chính quyền Tổng thống Trump và Nga.
Ông Meeks, thuộc đảng Dân chủ, cáo buộc Tổng thống Trump "bắt tay với Tổng thống Nga Putin và ký kết các thỏa thuận làm giàu cho bản thân thay vì đứng về phía Ukraine".
Ông Trump đã bảo vệ thỏa thuận này, khẳng định nó có lợi cho người tiêu dùng Mỹ và phù hợp với chương trình nghị sự “Nước Mỹ trên hết” của ông.
Nga khẳng định đã thích nghi với áp lực kinh tế ngày càng gia tăng từ phương Tây, mô tả dự luật Graham là một động thái thù địch, sẽ làm suy yếu nỗ lực của ông Trump trong việc làm trung gian hòa giải hòa bình giữa Nga và Ukraine.
“Dầu diesel của Nga đã bắt đầu thâm nhập thị trường toàn cầu và điều này sẽ có tác động tích cực nhất định đến việc ổn định thị trường dầu mỏ”, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết hôm 15/10.
