Nhiều vi phạm, tồn tại trong việc thẩm định các dự án kinh doanh condotel, officetel vừa được chỉ ra tại Kết luận thanh tra trách nhiệm quản lý Nhà nước về quy hoạch và thực hiện quy hoạch xây dựng của Bộ Xây dựng.
Thẩm định 111 dự án chưa phù hợp
Thanh tra Chính phủ vừa ban hành Kết luận thanh tra trách nhiệm quản lý Nhà nước về quy hoạch và thực hiện quy hoạch xây dựng của Bộ Xây dựng (giai đoạn 2015 - 2022).
Theo Kết luận thanh tra, giai đoạn từ năm 2015 - 2022, quy định của pháp luật liên quan đến đầu tư xây dựng, kinh doanh, quản lý sử dụng các công trình xây dựng (Luật Đầu tư năm 2014, Luật Đất đai 2013, Luật Xây dựng 2014, Luật Nhà ở năm 2014) không có quy định riêng về loại hình condotel (căn hộ khách sạn), officetel (kết hợp văn phòng cho thuê với khách sạn).
Tuy nhiên, Cục Quản lý hoạt động xây dựng (Bộ Xây dựng) đã tổ chức thẩm định thiết kế cơ sở và báo cáo nghiên cứu khả thi của 111 dự án kinh doanh bất động sản có liên quan đến 2 loại hình này.
Trong đó, từ năm 2015 đến trước 1/7/2022, Cục Quản lý hoạt động xây dựng thẩm định thiết kế cơ sở và báo cáo nghiên cứu khả thi của 98 dự án kinh doanh bất động sản về loại hình condotel, officetel.
Cơ quan thanh tra khẳng định, việc này chưa phù hợp với điểm đ, khoản 2, Điều 58, Luật Xây dựng.
Thanh tra Chính phủ đánh giá giai đoạn 2011 - 2020 thiếu cơ chế giám sát đồng bộ hoạt động xây dựng, hoàn thiện thể chế chính sách liên quan phát triển nhà ở, thủ tục phức tạp, chồng chéo giữa các quy định của pháp luật. Trong khi đó, giá nhà ở cao, diễn biến phức tạp tại các đô thị lớn.
Thiếu các quy định đối với các sản phẩm bất động sản có chức năng lưu trú mới trên thị trường như shop house, condotel, officetel. Hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường bất động sản chậm cập nhật, chưa đầy đủ, chưa dễ dàng tiếp cận, sử dụng và thiếu liên kết với cơ sở dữ liệu.
Qua kiểm tra 18 hồ sơ do Cục Quản lý hoạt động xây dựng thẩm định, Thanh tra Chính phủ nhận thấy nhiều tồn tại, vi phạm của đơn vị này trong các khâu, từ tiếp nhận hồ sơ, lấy ý kiến các cơ quan hữu quan về sử dụng đất tới việc ban hành văn bản thẩm định kết luận mà không nêu rõ dự án có đủ điều kiện triển khai hay không.
Trách nhiệm để xảy ra vi phạm
Trách nhiệm, vi phạm của Cục Quản lý hoạt động xây dựng đã được Thanh tra Chính phủ làm rõ tại kết luận vừa ban hành.
Đơn vị này không cung cấp được hồ sơ, tài liệu chứng minh đã nhận đủ hồ sơ khi thẩm định thiết kế cơ sở Dự án The Arena thành phố Nha Trang (Khánh Hòa) của Công ty Cổ phần Trần Thái Cam Ranh.
Tại dự án này, Cục Quản lý hoạt động xây dựng thẩm định thiết kế cơ sở đối với tòa nhà A1, A2 khi chưa có quy hoạch chi tiết được duyệt; nhiều thông số khi thẩm định có sai khác, điều chỉnh giảm hơn với quy hoạch chi tiết được duyệt. Cục này cũng không lấy ý kiến của các cơ quan, tổ chức liên quan về nội dung sử dụng đất.
Kết luận thanh tra chỉ rõ, Cục Quản lý hoạt động xây dựng ban hành văn bản nhưng không kết luận Dự án The Arena thành phố Nha Trang chưa đủ điều kiện (hoặc đủ điều kiện) triển khai các bước tiếp theo là thực hiện không đúng quy định của Bộ Xây dựng.
Cục Quản lý hoạt động xây dựng cũng không cung cấp được hồ sơ, tài liệu chứng minh đã nhận đủ hồ sơ khi thẩm định thiết kế cơ sở, thẩm định chậm hoặc không xin ý kiến các cơ quan liên quan về sử dụng đất đai tại nhiều dự án lớn mà Thanh tra Chính phủ kiểm tra, gồm: Khách sạn Thành Đạt (TP Nha Trang, Khánh Hòa) của Công ty trách nhiệm hữu hạn Thành Đạt; Công trình khách sạn cao cấp Vân Phong, TP Nha Trang của Công ty trách nhiệm hữu hạn Forio Nha Trang; Khách sạn Đông Á Premier and Apartment Nha Trang của Công ty Tập đoàn khách sạn Đông Á; Khu chung cư Tecco Complex phường Thịnh Đán, TP Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên.
Thanh tra kết luận, Cục Quản lý hoạt động xây dựng thẩm định thiết kế cơ sở 2 dự án bất động sản lớn ở tỉnh Bắc Ninh có diện tích phần ngầm vượt chỉ giới xây dựng, là thực hiện không đúng Luật Xây dựng và quy định của Chính phủ.
Công trình Trung tâm thương mại Thái Dương (TP Vũng Tàu) chưa có quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 hoặc quy hoạch tổng thể mặt bằng tỷ lệ 1/500 và phương án kiến trúc (mới được điều chỉnh quy hoạch phân khu tỷ lệ 1/2.000). Tuy nhiên, Cục Quản lý hoạt động xây dựng có văn bản thẩm định thiết kế cơ sở và không đóng dấu vào bản vẽ là thực hiện không đúng Luật Xây dựng.
Cơ quan này còn thẩm định thiết kế cơ sở phần tầng hầm tại dự án không có trong quy hoạch chi tiết, quy hoạch tổng mặt bằng và phương án kiến trúc.
Tại Dự án Chung cư kết hợp dịch vụ Decoimex (Phường 9, TP Vũng Tàu), Cục Quản lý hoạt động xây dựng thẩm định thiết kế cơ sở với một số điều kiện như báo cáo đánh giá tác động môi trường chưa được duyệt, chưa thực hiện thỏa thuận đấu nối hệ thống thoát nước...
Kết luận thanh tra đánh giá, Bộ Xây dựng chưa ban hành các tiêu chí đánh giá trong công tác thẩm định, dẫn đến công tác thẩm định thiết kế cơ sở của Cục Quản lý hoạt động xây dựng không định lượng được số liệu, tiêu chí cụ thể để thẩm định. Từ đó dẫn đến kết quả thẩm định còn chung chung, không đủ điều kiện, cơ sở đánh giá đúng sự phù hợp về quy hoạch.
Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ Xây dựng kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm tập thể, cá nhân có liên quan trong việc để xảy ra các tồn tại, hạn chế, khuyết điểm trong thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về quy hoạch và thực hiện quy hoạch. Quá trình thực hiện, nếu phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự, Thanh tra Chính phủ yêu cầu Bộ Xây dựng, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có liên quan chuyển hồ sơ vụ việc đến cơ quan điều tra xem xét, xử lý theo quy định pháp luật.