Vượt chính mình giành giải Nhất quốc gia môn Toán
Với 31 điểm, Phan Văn Cường (lớp 12A1) là học sinh duy nhất đem về giải Nhất quốc gia môn Toán cho Trường THPT chuyên Đại học Vinh (Nghệ An). Em cũng tiếp tục lọt vào danh sách dự thi vòng 2 chọn đội tuyển quốc gia dự thi Olympic Toán quốc tế.
Cường cho biết kỳ thi năm nay vừa là cơ hội để em bứt phá, nhưng cũng là thử thách, áp lực để vượt qua thành tích giải Nhì của năm lớp 11.
Phan Văn Cường từng là thủ khoa đầu vào lớp chuyên Toán Trường THPT chuyên Đại học Vinh. Ngay trong buổi học chuyên đề đầu tiên của khối 10, thầy Phan Viết Bắc, giáo viên Toán đã phát hiện ra năng lực vượt trội và đam mê Toán học đặc biệt ở cậu học trò này. “Thông thường, trong buổi học đầu tiên, tôi ra nhiều bài tập, trong đó có những câu khó để thử sức học sinh. Phan Văn Cường đã làm được những bài toán số học mà cả lớp không làm được với cách tiếp cận riêng. Tôi cũng ấn tượng khi Cường có thể học Toán mọi lúc, mọi nơi, kể cả lúc ngồi trên xe em vẫn giải bài tập và nhắn tin cho thầy trao đổi những chỗ chưa hiểu”, thầy Bắc cho biết.
Chỉ sau thời gian ngắn, Phan Văn Cường đã bắt kịp nhiều anh chị lớp 11, 12 trong đội sơ tuyển. Lần đầu tiên sau hơn 20 năm dạy học, thầy Phan Viết Bắc quyết định đưa một học sinh lớp 10 tham dự kỳ thi học sinh giỏi quốc gia. Ở lần thi đầu tiên này, mặc dù không thành công, nhưng Cường chia sẻ “được đi thi là em đã rất vui rồi”.
Lần cọ xát với cuộc thi quốc gia năm lớp 10 cũng đã giúp Cường nhận ra được những thiếu sót của mình, đó là kiến thức chưa đủ sâu, tâm lý chưa vững, khả năng hoàn thiện 1 bài Toán chưa trọn vẹn.
Bước sang lớp 11, được thầy cô định hướng, hỗ trợ, Cường tiến bộ rất nhiều. “Ngoài thầy Bắc chủ nhiệm, còn có các thầy giáo Lê Xuân Sơn, Từ Đức Thảo, Lê Khánh Hưng, Lê Mạnh Linh đều sát sao với em trong học tập, cung cấp tài liệu và sửa các lỗi sai cho em. Em cũng nỗ lực tự học, nghiên cứu cách làm bài để hoàn thiện hơn, không bị mất điểm”, Phan Văn Cường cho biết.
Sự trưởng thành đó đã giúp Phan Văn Cường đạt được thành công ở lần thứ 2 dự thi Toán quốc gia với giải Nhì. “Thực sự em vẫn có chút nuối tiếc vì bài làm chưa như mong đợi. Sang năm lớp 12, em từng suy nghĩ có nên dừng lại, dành thời gian cho mục tiêu khác. Nhưng em không muốn phụ lòng thầy cô, gia đình và cũng kỳ vọng mình sẽ đạt giải cao hơn, lọt vào vòng 2 chọn đội tuyển quốc gia”, nam sinh cho biết.
Với tích lũy kiến thức khá dày dặn, vững vàng từ các năm trước, năm nay Phan Văn Cường chọn học Toán theo chiều sâu tư duy. Em nghiên cứu cách làm bài sáng tạo, hiệu quả, chính xác nhất. Và thành quả cho sự nỗ lực bền bỉ, tinh thần ham học, đam mê môn Toán đã giúp Phan Văn Cường đạt được giải Nhất như mục tiêu và mong đợi.
Điều thú vị ở Cường là dù 3 năm liên tục dự thi quốc gia, nhưng em vẫn sắp xếp thời gian học đều các môn khác và tham gia hoạt động với lớp. Cả lớp vẫn ấn tượng với hình ảnh cậu bạn vừa trải qua 2 ngày căng thẳng làm bài thi quốc gia đã chạy về trường, xỏ giày vào chân kịp đá trận bóng chung kết. Hai năm liền Cường cùng đội bóng của trường giành chức vô địch, được bình chọn là cầu thủ xuất sắc nhất giải đấu. Nam sinh chia sẻ, chính thể thao giúp bản thân rèn luyện thể lực, tinh thần và sự cân bằng cần thiết và tạo cho em nhiều cảm xúc, kỷ niệm đặc biệt với tập thể lớp của mình.
Thầy giáo Lê Xuân Sơn - chủ nhiệm đội tuyển Toán Trường THPT chuyên Đại học Vinh cho biết: Ở Kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, không phải thí sinh nào thi lần sau kết quả cũng cao hơn lần trước. Vì thế, lần thứ 3 đến với kỳ thi học sinh giỏi quốc gia tôi biết Cường rất áp lực. Tuy nhiên, trước kỳ thi này, tôi đã nói chuyện với Cường và cùng em phân tích, đưa ra mục tiêu để em hướng tới và xây dựng chiến lược, kế hoạch ôn tập. Ngoài ra, em là một học sinh có ý thức, ổn định về phong độ và rất khoa học khi thực hiện các kế hoạch. Những yếu tố này khiến tôi rất tin tưởng vào Cường và giải Nhất năm lớp 12 là kết quả hoàn toàn xứng đáng với em.
Học sinh lớp 10 đoạt giải Ba quốc gia môn Tin học
Năm nay, Nguyễn Minh Phương là học sinh lớp 10 duy nhất của Trường THPT chuyên Đại học Vinh tham gia đội tuyển quốc gia môn Tin học và xuất sắc giành giải Ba. Đây là thành tích đáng chú ý bởi thông thường, các thí sinh dự thi học sinh giỏi quốc gia chủ yếu là học sinh lớp 11, 12 với quá trình bồi dưỡng dài hạn.
Trước đó, Nguyễn Minh Phương là học sinh có kết quả đầu vào nổi bật khi đạt 19,5 điểm môn chuyên Tin và 10 điểm môn Toán, trở thành học sinh xuất sắc nhất lớp chuyên Tin khóa tuyển sinh năm nay. Vì vậy, ngay sau khi trúng tuyển vào trường, em đã được lựa chọn tham gia ôn luyện trong đội dự tuyển thi học sinh giỏi quốc gia cùng các anh chị lớp trên.
“Lúc đó em chưa tìm hiểu, vẫn nghĩ kỳ thi quốc gia sẽ được tổ chức riêng cho từng khối lớp, như các kỳ thi học sinh giỏi tỉnh trước đó em đã tham gia. Đến khi tham gia Trại hè Olympic Làng Sen với các anh chị trường chuyên trong khu vực em mới biết mình sẽ dự thi chung với các anh chị lớp 11, 12 với cùng 1 đề”, Phương chia sẻ.
Thầy giáo Trần Đức Toàn - giáo viên phụ trách đội tuyển Tin học của trường nhớ lại: Phương đi trại hè về và gửi cho thầy danh sách rất nhiều bài tập và nhắn rằng em không làm được. Lúc ấy, tôi biết em rất lo lắng, khá ngợp, nên trả lời em “cứ từ từ”, bình tĩnh và tiếp tục ôn tập, có sự đồng hành của thầy cô.
Qua kinh nghiệm nhiều năm bồi dưỡng đội tuyển, thầy Toàn cho biết, Tin học là môn thi đặc thù, khác biệt rõ rệt so với nhiều môn học khác. Nội dung thi là giải quyết các bài toán trên máy tính - thực chất là lập trình để xử lý các bài toán logic.
Vì thế, để giải được một bài tập đòi hỏi thí sinh phải đọc hiểu đề, mô hình hóa bài toán, lựa chọn chiến thuật phù hợp, lập trình chính xác và kiểm tra thử kết quả. Trong quá trình đó, chỉ cần sai một bước nhỏ, một con số cũng có thể bị hủy toàn bộ kết quả bài làm, không được chấm điểm. Nếu quá an toàn, sẽ khó đạt giải cao, nhưng nếu quá tham vọng trong lập trình, có thể dẫn đến không kịp thời gian và “mất trắng”. Đó cũng chính là “tính khắc nghiệt” của môn Tin ở kỳ thi học sinh giỏi quốc gia.
Minh Phương được đánh giá là học sinh có tư duy chặt chẽ, phù hợp với môn Tin học - đòi hỏi sự chính xác, kỷ luật và bền bỉ. Em còn có nền tảng tốt về môn Toán, nên là lợi thế dành cho học sinh theo đuổi Tin học.
Thầy Toàn cũng ấn tượng bởi sự thật thà và trung thực tuyệt đối trong học tập của Minh Phương. Với môn Tin học, đặc thù phải thao tác, giải toán trên máy tính, cần kết nối Internet. Nhiều học sinh có thể dùng AI để tham khảo cách giải quyết bài tập. Tuy nhiên, Phương không hề nhờ đến sự trợ giúp đó, mà có thể ngồi liên tục nhiều tiếng trước máy tính, tự phân tích và tìm lời giải. Khi mệt, Phương cho máy “ngủ”, nhưng bản thân vẫn tiếp tục suy nghĩ.
Chính sự nghiêm túc trung thực, tự lực ấy mà thầy Toàn luôn dành sự tin tưởng cho cậu học trò. Tuy nhiên, với một học sinh lớp 10 và thời gian bồi dưỡng chưa dài, thầy Toàn không đặt mục tiêu cao đối với Phương, mà đưa ra chiến lược để em thành công phù hợp với năng lực hiện tại của mình. Vì vậy, giải Ba ngay trong lần thi đầu tiên là kết quả không quá bất ngờ đối với cả thầy và trò. Hành trình tiếp theo của Nguyễn Minh Phương vẫn còn đó với những mục tiêu mới, và nỗ lực chưa dừng lại.
Trao cơ hội để học trò được thể hiện
Kỳ thi học sinh giỏi quốc gia năm 2026, Trường THPT chuyên Đại học Vinh có thành tích ấn tượng với 42 học sinh đạt giải, gồm 1 giải Nhất, 8 giải Nhì, 14 giải Ba và 19 giải Khuyến khích.
Ông Phạm Xuân Chung – Hiệu trưởng nhà trường – cho biết, năm 2024, trường có 17 giải học sinh giỏi quốc gia; năm 2025 tăng lên 29 giải và năm nay tiếp tục nâng lên 42 giải. Đặt trong sự đối sánh đó có thể thấy, đây không chỉ là niềm vui về thành tích mà còn là minh chứng cho nỗ lực bền bỉ của học sinh, sự đồng hành tận tâm của thầy cô và hướng đi đúng đắn trong công tác phát hiện, bồi dưỡng học sinh giỏi của nhà trường.
Theo ông Phạm Xuân Chung, đầu vào lớp 10 của trường chưa phải là những học sinh có thành tích nổi bật ở bậc THCS. Có em từng đặt nguyện vọng vào các trường chuyên khác nhưng không trúng tuyển, lựa chọn Trường THPT chuyên Đại học Vinh như là nguyện vọng 2. Cũng có em xuất thân từ các trường vùng nông thôn, từng chưa đạt kết quả như mong muốn ở các kỳ thi học sinh giỏi cấp tỉnh.
Tuy nhiên, khi vào trường, các em đều được tạo điều kiện học tập bình đẳng, được trao cơ hội để phát huy năng lực bản thân. Điều đó giúp học sinh có thêm niềm tin, động lực và khát vọng vươn lên, tin rằng nếu nỗ lực, các em hoàn toàn có thể góp mặt trong các đội tuyển học sinh giỏi cấp tỉnh, quốc gia. Đội ngũ giáo viên của nhà trường vừa có năng lực chuyên môn, vừa tận tâm, trách nhiệm, luôn đồng hành cùng học trò.
"Dù chú trọng phát triển chất lượng mũi nhọn, Ban Giám hiệu nhà trường không đặt nặng áp lực thành tích đối với giáo viên và học sinh, mà thay vào đó là sự động viên, khích lệ để thầy và trò theo đuổi đam mê. Thực tế cho thấy, nhiều học sinh khi được trao cơ hội đã có sự bứt phá rõ rệt trong học tập. Kết quả từ kỳ thi năm nay sẽ là động lực để tập thể nhà trường tiếp tục nỗ lực và gặt hái thêm nhiều thành công trong những mùa thi tiếp theo" – ông Phạm Xuân Chung - Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Đại học Vinh chia sẻ.
