Đào tạo gắn với thị trường
Xác định giáo dục đào tạo là quốc sách hàng đầu, động lực then chốt cho phát triển, nhiều năm qua, Hà Tĩnh đã kiên trì xây dựng nền móng vững chắc cho hệ thống giáo dục toàn diện. Kết quả là một diện mạo mới dần hiện hữu: Hơn 96% phòng học được kiên cố hóa, 87,66% trường học đạt chuẩn quốc gia, đội ngũ giáo viên được chuẩn hóa, thường xuyên bồi dưỡng để đáp ứng yêu cầu đổi mới Chương trình GDPT 2018.
Ở bậc phổ thông, Hà Tĩnh tiếp tục khẳng định vị thế điểm sáng của cả nước khi chất lượng giáo dục đại trà và mũi nhọn đều duy trì trong nhóm dẫn đầu. Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025, toàn tỉnh đạt tỷ lệ đỗ 99,83%, trong đó 37/44 trường có 100% học sinh đỗ tốt nghiệp, điểm trung bình các môn xếp thứ hai toàn quốc.
Không chỉ mạnh ở giáo dục phổ thông, thời gian qua, Hà Tĩnh tạo bước chuyển rõ nét trong giáo dục nghề nghiệp và đại học, gắn đào tạo với nhu cầu thị trường lao động và chiến lược phát triển tỉnh.
Trong bối cảnh Hà Tĩnh bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều dự án lớn tại Khu kinh tế Vũng Áng, nhu cầu về nguồn nhân lực kỹ thuật, tay nghề cao ngày càng gia tăng. Nhận diện rõ điều đó, tỉnh xác định giáo dục nghề nghiệp là một trong những trụ cột quan trọng của chiến lược phát triển nguồn nhân lực.
Hiện nay, Hà Tĩnh có 22 cơ sở giáo dục nghề nghiệp, với hệ thống ngành nghề đa dạng, tập trung đào tạo theo nhu cầu doanh nghiệp và thị trường lao động. Theo thống kê, khoảng 85% học viên có việc làm sau đào tạo, nhiều ngành đạt tỷ lệ cao hơn, phản ánh hiệu quả của mô hình đào tạo gắn với thực tiễn sản xuất.
Tại Trường Cao đẳng Công nghệ Hà Tĩnh, mô hình liên kết đào tạo với nhiều doanh nghiệp như Công ty TNHH Gang thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh, Công ty sản xuất ô tô VinFast… đã trở thành hướng đi chủ lực. Học sinh, sinh viên không chỉ học lý thuyết mà được đưa vào môi trường sản xuất thực tế, rèn luyện tác phong công nghiệp, nâng cao kỹ năng nghề, có việc làm ngay sau đào tạo và bắt nhịp với công việc thực tế tại doanh nghiệp.
Theo ông Nguyễn Trọng Tấn - Hiệu trưởng nhà trường, mục tiêu của giáo dục nghề nghiệp hiện nay không chỉ có bằng mà có thể làm việc ngay. “Chúng tôi xây dựng chuỗi liên kết đào tạo - thực hành - việc làm bền vững, để người học không bị lạc nhịp với thị trường lao động. Học sinh không chỉ được trang bị kỹ năng, chuyên môn nghề mà còn được tham gia nhiều hoạt động, các cuộc thi sáng tạo khoa học kỹ thuật tiếp cận, nâng cao kiến thức và phát triển xu thế công nghệ mới”, ông Tấn chia sẻ.
Ở bậc đại học, Trường Đại học Hà Tĩnh đang từng bước khẳng định vai trò trung tâm đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực của tỉnh. Nhà trường đẩy mạnh hợp tác với Đại học Quốc gia Hà Nội, các trường đại học lớn trong và ngoài nước; đồng thời phát triển các hướng nghiên cứu ứng dụng phục vụ năng lượng tái tạo, kinh tế biển, logistics, công nghệ số, những lĩnh vực tỉnh đang ưu tiên thu hút đầu tư.
Không còn là “tháp ngà” thuần túy học thuật, đại học ở Hà Tĩnh được định hướng trở thành trung tâm tri thức, nghiên cứu ứng dụng và đổi mới sáng tạo, gắn chặt với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
Nền tảng phát triển bền vững
Từ các nghị quyết lớn đến hành động cụ thể, Hà Tĩnh đang kiên định xây dựng nền giáo dục hiện đại, hội nhập, làm bệ phóng cho nguồn nhân lực chất lượng cao.
Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh lần thứ XX xác định quan điểm xuyên suốt cho giai đoạn 2025–2030: “Giáo dục và đào tạo là động lực then chốt; chú trọng đào tạo, thu hút, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao”.
Tinh thần này cũng đồng điệu với Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị và các định hướng trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng, nhấn mạnh yêu cầu xây dựng nền giáo dục hiện đại, hội nhập, lấy chất lượng đào tạo và trọng dụng nhân tài làm trọng tâm.
Tại cuộc làm việc đầu tháng 1/2026 với Trường Đại học Hà Tĩnh, Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Duy Lâm đã nhấn mạnh yêu cầu đào tạo phải bám sát nhu cầu thị trường lao động, xu thế phát triển của tỉnh; đổi mới chương trình theo hướng hiện đại, tăng thực hành, mở rộng liên kết doanh nghiệp, ưu tiên các ngành có lợi thế cạnh tranh.
Để hiện thực hóa các định hướng đó, Hà Tĩnh tập trung đồng bộ nhiều giải pháp: Nâng cao chất lượng dạy và học ở các bậc học, tiếp tục đầu tư cơ sở vật chất hiện đại, đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục đủ tâm – tầm – năng lực.
Mô hình giáo dục “đại trà mạnh – mũi nhọn sắc” được kiên trì triển khai, vừa bảo đảm công bằng trong tiếp cận tri thức, vừa tạo điều kiện cho học sinh phát triển toàn diện: Kiến thức, kỹ năng, năng lực số, tư duy phản biện và khả năng tự học suốt đời.
Từ những lớp học vùng khó đến các phòng thí nghiệm hiện đại, từ trường phổ thông đến đại học và giáo dục nghề nghiệp, một hệ sinh thái giáo dục dần hình thành, nơi tri thức không đứng yên, mà chuyển hóa thành nguồn lực phát triển.
Kiên định chiến lược nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, Hà Tĩnh đang chuẩn bị cho mình “chìa khóa” quan trọng nhất của tương lai là con người. Và khi nền móng nhân lực đủ vững, khát vọng bứt phá của mảnh đất giàu truyền thống hiếu học này không còn là câu chuyện của ngày mai, mà đang bắt đầu ngay từ hôm nay.
Ông Bùi Nhâm Sâm - Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Tĩnh cho biết: “Ngành Giáo dục Hà Tĩnh sẽ tiếp tục đổi mới phương pháp dạy học, đẩy mạnh chuyển đổi số, mở rộng môi trường học tập sáng tạo, hướng đến đào tạo thế hệ học sinh toàn diện, có năng lực số, tư duy sáng tạo và khả năng thích ứng cao”.