Tập trung vào chất lượng thực chất
Trường THCS Đại Đồng (xã Đại Đồng, TP Bắc Ninh) được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 trường THCS Hoàn Sơn, Đại Đồng và Tri Phương. Năm học 2026 - 2027, nhà trường có 81 lớp với 3.636 học sinh và 158 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Đây là năm học đầu tiên trường vận hành theo mô hình mới với quy mô lớn, trong đó các điểm trường và trường chính nằm cách xa nhau.
Bên cạnh thuận lợi về đội ngũ đạt chuẩn, tinh thần đoàn kết và sự quan tâm, chỉ đạo của chính quyền địa phương, nhà trường cũng đối mặt với không ít khó khăn. Quy mô cán bộ, giáo viên lớn, hoạt động chuyên môn tại nhiều điểm trường đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ. Cơ sở vật chất của cả 3 điểm trường được xây dựng từ nhiều năm trước, một số hạng mục đã xuống cấp. Trong bối cảnh đó, nhà trường xác định nâng cao chất lượng giáo dục là nhiệm vụ trọng tâm, với yêu cầu xuyên suốt là rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ kết quả và rõ trách nhiệm.
Trao đổi với Báo GD&TĐ, ông Tạ Hữu Huy, Hiệu trưởng Trường THCS Đại Đồng (xã Đại Đồng, Bắc Ninh), để nâng cao chất lượng giáo dục, nhà trường triển khai các giải pháp được thực hiện theo nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ kết quả và rõ trách nhiệm”.
Giáo viên bộ môn được yêu cầu nắm chắc năng lực từng học sinh, xác định những em còn hạn chế về kiến thức, kỹ năng, học sinh có nguy cơ chưa đạt yêu cầu và những em có năng lực nổi trội. Trên cơ sở đó, việc dạy học được điều chỉnh theo từng nhóm học sinh, thay vì áp dụng đồng đều.
Tổ chuyên môn có trách nhiệm tổng hợp, phân tích kết quả khảo sát theo từng môn, từng lớp; xác định những nội dung cần tập trung củng cố và xây dựng kế hoạch nâng cao chất lượng. Cùng với đó, giáo viên chủ nhiệm phối hợp với giáo viên bộ môn nắm bắt hoàn cảnh, ý thức và năng lực học tập của từng học sinh, theo dõi quá trình tiến bộ và thường xuyên trao đổi với cha mẹ học sinh.
Ban Giám hiệu thống nhất cách thức khảo sát, phân loại; giao chỉ tiêu cụ thể cho từng tổ chuyên môn, môn học và lớp học, đồng thời định kỳ kiểm tra tiến độ để kịp thời điều chỉnh.
Đặc biệt, chất lượng lớp 9 được xác định là một trong những trọng tâm của năm học. Giáo viên lớp 9 xây dựng kế hoạch dạy học và ôn tập theo từng giai đoạn, chú trọng củng cố kiến thức nền tảng, rèn kỹ năng làm bài và phân hóa nhiệm vụ học tập.
Những học sinh còn yếu được theo dõi để có biện pháp hỗ trợ; học sinh có năng lực được tạo điều kiện phát huy. Nhà trường tổ chức khảo sát chất lượng lớp 9 theo từng giai đoạn, phân tích kết quả đến từng môn, lớp và học sinh. Kết quả khảo sát không chỉ được sử dụng để đánh giá mà còn là căn cứ xác định nguyên nhân, điều chỉnh phương pháp và tổ chức hỗ trợ phù hợp.
Để nâng chất lượng thực chất, Trường THCS Đại Đồng đặt yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá theo hướng coi trọng năng lực, sự tiến bộ của học sinh, hạn chế chạy theo điểm số. Giáo viên được khuyến khích tăng cường các hoạt động thực hành, vận dụng, thiết kế nhiệm vụ phù hợp với từng đối tượng. Tổ chuyên môn tổ chức sinh hoạt theo hướng nghiên cứu bài học, dự giờ, rút kinh nghiệm; đồng thời xây dựng ngân hàng câu hỏi, bài tập và chuyên đề dùng chung.
Ban Giám hiệu tăng cường dự giờ, kiểm tra chuyên môn và tư vấn sau dự giờ. Kết quả học tập và sự tiến bộ của học sinh được xác định là căn cứ quan trọng để đánh giá hiệu quả dạy học.
Cùng với đó, nhà trường chú trọng nâng cao chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn. Các buổi sinh hoạt không chỉ dừng ở triển khai công việc mà tập trung phân tích kết quả học tập, nhận diện những vấn đề còn tồn tại và tìm giải pháp cụ thể.
Đổi mới dạy học gắn với trách nhiệm
Với gần 20 năm công tác tại trường, cô Nguyễn Thị Anh, Tổ trưởng Tổ Toán - Tin, giáo viên Toán, đồng thời là giáo viên chủ nhiệm lớp 9A2 với 46 học sinh, cho rằng nâng cao chất lượng học tập ở năm cuối cấp cần bắt đầu từ việc nắm chắc năng lực từng học sinh, xác định mục tiêu cụ thể và duy trì nền nếp học tập thường xuyên.
Theo cô Anh, sau kỳ nghỉ hè, giáo viên cần dành thời gian ổn định nền nếp, khảo sát, nắm bắt tình hình học tập để xây dựng kế hoạch phù hợp với từng nhóm học sinh. Trên cơ sở kế hoạch chung của nhà trường và tổ chuyên môn, giáo viên tập trung củng cố kiến thức, rèn phương pháp học tập, đồng thời động viên học sinh chủ động và duy trì tinh thần học tập nghiêm túc.
Cô Anh cho biết, ở thời điểm đầu năm học, giáo viên cần nắm bắt lại năng lực, nền nếp học tập của học sinh sau kỳ nghỉ hè. Từ đó, giáo viên phối hợp với tổ chuyên môn và nhà trường xây dựng kế hoạch, xác định rõ mục tiêu theo từng giai đoạn.
“Các con cơ bản đều có mục tiêu thi vào lớp 10. Vì vậy, cô trò cùng động viên nhau duy trì việc học tập, rèn luyện thường xuyên, từng bước củng cố kiến thức và hướng tới mục tiêu đã đặt ra”, cô Anh chia sẻ.
Với học sinh cuối cấp, theo cô Anh, giáo viên cần đồng hành sát sao, giúp các em xác định mục tiêu và duy trì tinh thần học tập nghiêm túc. Đây cũng là cơ sở để nâng cao chất lượng học tập, giúp học sinh chuẩn bị tốt cho kỳ thi vào lớp 10.
Một trong những khó khăn hiện nay là nhiều phụ huynh làm việc tại doanh nghiệp, thời gian dành cho con còn hạn chế. Vì vậy, vai trò đồng hành của giáo viên càng được chú trọng. Giáo viên duy trì các nhóm trao đổi với phụ huynh để cập nhật tình hình học tập, nền nếp và kịp thời phối hợp hỗ trợ học sinh.
Đối với lớp 9A2, cô Anh cho biết học sinh có lực học tương đối đồng đều và có thể hỗ trợ nhau trong quá trình học tập. Thời gian tới, cô tiếp tục chú trọng củng cố kiến thức, rèn phương pháp học tập và khích lệ học sinh phát huy năng lực.
“Điều cô mong muốn nhất là các con có kết quả tốt trong kỳ thi vào lớp 10, đạt được nguyện vọng của mình. Đó cũng là động lực để cô trò cùng cố gắng trong năm học cuối cấp”, cô Anh nói.
Nền nếp tạo nền tảng nâng chất lượng
Không chỉ tập trung vào chất lượng lớp 9, nhà trường chú trọng xây dựng nền tảng ngay từ những lớp đầu cấp. Cô Vũ Thị Thu Phương, giáo viên Ngữ văn, giáo viên giỏi cấp TP Bắc Ninh, hiện chủ nhiệm lớp 7A1 với 44 học sinh, cho rằng với học sinh lớp 7, xây dựng nền nếp và ý thức trách nhiệm ngay từ đầu năm học là nền tảng để nâng cao chất lượng giáo dục.
“Muốn các con học tập tốt, trước hết phải rèn nền nếp, từ đó hình thành ý thức và trách nhiệm trong học tập. Khi các con có nền nếp, giáo viên mới có điều kiện tổ chức các hoạt động dạy học hiệu quả hơn”, cô Phương chia sẻ.
Bên cạnh tổ chức dạy học, cô Phương chú trọng phối hợp giữa giáo viên chủ nhiệm, nhà trường và phụ huynh. Theo cô, sự đồng hành thống nhất giữa gia đình và nhà trường giúp giáo viên nắm bắt tốt hơn tâm lý, việc học tập của học sinh, đồng thời kịp thời động viên, hỗ trợ các em.
Ngay khi nhận lớp, cô Phương xác định trách nhiệm không chỉ ở công tác chủ nhiệm mà còn ở việc thường xuyên tự bồi dưỡng chuyên môn, đổi mới phương pháp để đáp ứng tốt hơn yêu cầu dạy học và đồng hành cùng học sinh.
Theo cô, sự tin tưởng và phối hợp của phụ huynh là yếu tố quan trọng góp phần tạo môi trường giáo dục tích cực. Các hoạt động của lớp, của trường đều nhận được sự đồng hành từ cha mẹ học sinh, từ chăm lo đời sống tinh thần đến hỗ trợ những học sinh có hoàn cảnh khó khăn.
“Phụ huynh tin tưởng và phối hợp với giáo viên trong việc giáo dục con sẽ tạo thêm động lực để giáo viên làm tốt hơn công việc của mình. Mục tiêu cuối cùng là giúp các con có môi trường học tập thuận lợi và tiến bộ”, cô Phương cho biết.
Từ thực tế chủ nhiệm, cô Phương cho rằng nâng cao chất lượng giáo dục không chỉ bắt đầu từ một tiết học mà cần sự phối hợp thường xuyên giữa nhà trường, giáo viên và gia đình. Khi học sinh có nền nếp, giáo viên có trách nhiệm và phụ huynh đồng hành, quá trình giáo dục sẽ tạo được sự thống nhất, bền vững hơn.
