Mười năm sau ngày nhạc sĩ Thanh Tùng rời cõi tạm, âm nhạc của ông trở lại giữa lòng Hà Nội bằng một hành trình đặc biệt, với chuỗi hoạt động văn hóa - nghệ thuật quy mô chưa từng có.
Giai điệu cũ, ký ức xưa
Từ triển lãm ảnh và tư liệu mang tên “Thanh Tùng - Di sản của tình yêu”, những đêm guitar mộc mạc bên Hồ Gươm đến đại hòa nhạc giao hưởng tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia. “Legacy of Love” không chỉ là chuỗi hoạt động tưởng nhớ một nhạc sĩ tài hoa, mà còn là cuộc gặp gỡ giữa nhiều thế hệ công chúng với những bản tình ca từng trở thành ký ức của đời sống người Hà Nội.
Sau mười năm, âm nhạc Thanh Tùng dường như vẫn có khả năng khiến con người dịu lại giữa nhịp sống ngày càng vội vã. Đó cũng là tinh thần xuyên suốt của “Legacy of Love” - chuỗi hoạt động văn hóa tưởng nhớ 10 năm ngày mất của nhạc sĩ.
Thay vì chỉ tổ chức một đêm nhạc tri ân theo cách quen thuộc, gia đình và ê-kíp lựa chọn kể lại “di sản Thanh Tùng” với nhiều lớp không gian khác nhau. Diễn ra từ ngày 25/5 đến 8/6 tại Nhà triển lãm mỹ thuật 16 Ngô Quyền, hơn 100 bức ảnh, bản viết tay, đĩa than, băng cassette và nhiều kỷ vật lần đầu được công bố, mở ra một thế giới riêng của Thanh Tùng phía sau ánh hào quang sân khấu.
Người xem bắt gặp ở đó không chỉ một nhạc sĩ nổi tiếng với những bản tình ca sang trọng, mà còn là một con người sống đầy cảm xúc, tự do và nhiều biến động. Những bức ảnh từ thời thơ ấu, quãng đời du học tại Bình Nhưỡng (Triều Tiên), giai đoạn làm việc ở Đài Tiếng nói Việt Nam hay những khoảnh khắc đời thường bên gia đình, khiến triển lãm giống như một cuộn phim trở về quá khứ hơn là không gian trưng bày tư liệu đơn thuần.
Công chúng lần đầu nhìn thấy một Thanh Tùng rất đời thường, ông cười sảng khoái cùng bạn bè, ngồi lặng lẽ bên cây đàn hay chăm chú viết những dòng nhạc trên trang giấy cũ.
Chia sẻ với GD&TĐ, chị Bạch Dương - con gái nhạc sĩ nói rằng, điều quý giá nhất mà Thanh Tùng để lại cho gia đình chính là tình yêu. Gia đình đã mất gần ba năm để chuẩn bị cho “Legacy of Love”, mở lại từng thùng tư liệu cũ, sắp xếp những bức ảnh, bản nhạc và những dòng ký ức chưa kể. Vì thế, triển lãm không dựng lên một tượng đài xa cách, mà giống như mở cánh cửa bước vào căn phòng xưa của một nghệ sĩ.
Nhạc sĩ Thanh Tùng là một trong những tên tuổi có ảnh hưởng sâu rộng trong làng tân nhạc Việt Nam những năm 1980 đến 2000. Những ca khúc làm nên dấu ấn khó phai của người nhạc sĩ trong nền âm nhạc nước nhà phải kể tới, như: Một mình, Giọt nắng bên thềm, Lời tỏ tình của mùa xuân, Hoa tím ngoài sân, Ngôi sao cô đơn...
Âm nhạc của nhạc sĩ Thanh Tùng đến với công chúng từ rất lâu, qua những chương trình phát thanh, trên những đĩa nhạc được biết tới như món ăn tinh thần đã quá quen thuộc với nhiều thế hệ. Dấu ấn âm nhạc của ông xuất hiện đậm nét trên các sân khấu lớn và trong cả những bộ phim bất hủ.
Một đời lãng tử, một đời tình ca
Triển lãm “Thanh Tùng - Di sản của tình yêu” muốn tái hiện trọn vẹn hành trình mà Thanh Tùng gắn bó với âm nhạc. Bởi vậy, dù đã 10 năm xa cách, bạn bè vẫn nhắc về ông như một người “hồn nhiên yêu, hồn nhiên quậy”, vô cùng hào hoa, phóng khoáng, thích rong chơi và giàu năng lượng.
Nhưng phía sau vẻ lãng tử ấy lại là một trái tim rất nhạy cảm và vô vàn yêu thương. Sau khi vợ ông - bà Phạm Thị Minh qua đời năm 1990, ông ở vậy suốt phần đời còn lại để giữ lời hứa không đi bước nữa và nuôi ba người con trưởng thành. Chính khoảng trống ấy đã đi vào âm nhạc Thanh Tùng, khiến những ca khúc như “Một mình”, “Hoa tím ngoài sân” hay “Lối cũ ta về” luôn mang cảm giác vừa dịu dàng vừa cô độc.
Điều đặc biệt là sau nhiều thập niên, âm nhạc Thanh Tùng vẫn không cũ đi. Những “Giọt nắng bên thềm”, “Em và tôi”, “Trái tim không ngủ yên” hay “Chuyện tình của biển” vẫn giữ được vẻ sang trọng và thời thượng hiếm thấy. Có lẽ vì thế mà nhiều người xem Thanh Tùng như người viết “soundtrack” cho một thời Việt Nam chuyển mình cuối thập niên 1980 và 1990.
Âm nhạc của ông đi cùng ký ức về radio, băng cassette, những đêm nghe nhạc trên truyền hình hay cảm giác bâng khuâng của lớp thị dân đầu tiên trong nhịp sống đổi mới. Các ca khúc ấy không chỉ kể chuyện tình yêu, mà còn lưu giữ tâm trạng của cả một thế hệ.
Chị Bạch Dương cho biết, “Legacy of Love” sẽ không dừng ở những hoài niệm hay một triển lãm. Hai đêm ca nhạc đường phố tại khu vực Hồ Gươm và phố cổ Hà Nội vào ngày 29/5 và 7/6 tới đây, sẽ đưa âm nhạc Thanh Tùng trở lại đúng tinh thần tự do vốn có.
Không hàng rào, không khoảng cách, chỉ có tiếng đàn acoustic, những người xa lạ ngồi lại bên nhau và hát theo những ca khúc quen thuộc. Giữa phố xá đông đúc, âm nhạc sẽ trở thành một khoảng lặng dịu dàng để con người tìm thấy sự đồng cảm.
Khép lại hành trình là một Live Concert tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia vào tối 28/6, nơi các tác phẩm của Thanh Tùng sẽ được trình diễn theo phong cách Classical Crossover cùng gần 120 nghệ sĩ và dàn hợp xướng. Những giọng ca gắn bó đặc biệt với âm nhạc Thanh Tùng như: Thanh Lam, Mỹ Linh, Hà Trần, Tùng Dương cùng đại diện thế hệ trẻ là Mỹ Anh sẽ cùng nhau viết tiếp hành trình của những bản tình ca vượt qua giới hạn thời gian.
Một dấu mốc đáng chú ý của chuỗi hoạt động là sự ra đời của Thanh Tùng Foundation - dự án dài hạn hướng đến việc lưu trữ, bảo tồn và tiếp tục lan tỏa di sản âm nhạc cùng tinh thần nhân văn mà nhạc sĩ Thanh Tùng để lại. Đây là nỗ lực hiếm hoi nhằm xây dựng hệ thống lưu giữ bài bản cho một nhạc sĩ đại chúng, để âm nhạc của ông tiếp tục đồng hành cùng đời sống đương đại.
