Theo Military Watch (MW), máy bay Khishtnik hiện đang được phát triển ở Nga, sẽ có khả năng thực hiện các nhiệm vụ trinh sát và giám sát ở độ cao lớn mà trước đây chỉ dành cho phi cơ có người lái. Khả năng của nó tương đương với chiếc MiG-25 huyền thoại, trong khi lại rẻ và an toàn hơn khi vận hành.
Ông Vladimir Tabunov - Giám đốc điều hành công ty phát triển máy bay không người lái Geron của Nga, đã công bố việc phát triển Khishtnik - một nền tảng không người lái đa chức năng hoạt động ở tầng bình lưu. Phương tiện này có khả năng thực hiện các chuyến bay tầm xa, độ cao lớn và đảm nhiệm một phần chức năng của hệ thống vệ tinh và mặt đất.
Được thiết kế cho các chuyến bay ở tốc độ cận âm thấp (Mach 0,46), thiết bị này sẽ có trần bay 15 km và tải trọng lên đến 500 kg. Nó cũng sẽ tích hợp trí tuệ nhân tạo và chế độ quét 3D, và theo ông Tabunov, sẽ có khả năng thực hiện thám hiểm không gian gần Trái đất.
"Việc phát triển Khishtnik đã kết hợp các giải pháp mà theo chúng tôi là có khả năng tạo ra tác động công nghệ đáng kể đến tiến bộ khoa học cũng như giải quyết các vấn đề liên quan đến thám hiểm không gian gần Trái đất. Điều này nghĩa là các cảm biến của nó có thể phát hiện vệ tinh và truyền dữ liệu cần thiết để tương tác với chúng".
So sánh chiếc UAV đang phát triển với máy bay trinh sát chiến lược nổi tiếng nhất của Nga, MiG-25R Foxbat, vốn phục vụ cho đến năm 2013, cho thấy sự khác biệt đáng kể trong triết lý thiết kế.
Mặc dù Khishtnik được quảng cáo là máy bay hoạt động ở độ cao lớn, nhưng trần bay của nó chỉ là 15 km, trong khi tất cả tiêm kích hiện đại đều có khả năng hoạt động ở độ cao ít nhất 16 km, và nhiều chiếc, bao gồm cả Su-27 thời Liên Xô, có thể làm việc thoải mái ở độ cao trên 20 km.
Mặt khác, MiG-25 giữ kỷ lục thế giới về độ cao (37.650 mét) và thường thực hiện các chuyến bay trinh sát chiến lược ở độ cao khoảng 22 km. Hai máy bay này cũng nằm ở hai thái cực khác nhau về tốc độ: tốc độ bay hành trình của MiG-25 là Mach 2,4, nhưng nó có khả năng tăng tốc lên Mach 3,2.
Khishtnik và MiG-25 được phát triển cách nhau hơn 60 năm, và mặc dù cả hai đều được thiết kế để trinh sát ở độ cao lớn, chúng lại sử dụng những phương pháp hoàn toàn khác.
Chiếc UAV có khả năng tiết kiệm chi phí bảo trì hơn nhiều và đủ sức thực hiện trinh sát mà không cần bay trực tiếp qua mục tiêu, nhờ sử dụng hệ thống điện tử hàng không tiên tiến.
Ngược lại, MiG-25 được thiết kế để hoạt động trong không phận bảo vệ nghiêm ngặt - một thực tế mà nó đã nhiều lần chứng minh trong các nhiệm vụ chụp ảnh trên không và trinh sát điện tử.
Việc loại biên MiG-25 vào năm 2013 chủ yếu là do cắt giảm kinh phí cho việc nâng cấp thiết bị điện tử hàng không cần thiết, và Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga (VKS) đã không thể thay thế hoàn toàn phi đội của mình trong thập kỷ tiếp theo.
Đồng thời VKS đã hiện đại hóa đáng kể khả năng trinh sát của mình bằng cách mua các máy bay không người lái của Israel, chủ yếu là Forpost, và thiết lập sản xuất theo giấy phép.
Điều này đã cho phép họ tạo ra một hệ thống trinh sát và tấn công khá hiệu quả. Tuy nhiên Không quân Nga vẫn phải đối mặt với lỗ hổng nghiêm trọng về khả năng trinh sát, đặc biệt là so với Trung Quốc và Hoa Kỳ - những quốc gia dẫn đầu thế giới trong việc phát triển máy bay không người lái cho mục đích này.
Vẫn còn khả năng đáng kể là Trung Quốc sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ chương trình Khishtnik của Nga bằng cách chuyển giao các linh kiện, bí quyết và công nghệ.
Điều này là khả thi khi cả hai nước đều duy trì lợi ích chung đáng kể trong việc bảo vệ vùng Bắc Cực trong bối cảnh hoạt động quân sự của phương Tây leo thang. Tầm hoạt động vượt trội của Khishtnik cho thấy nó sẽ trở thành trụ cột trong các hoạt động ở đây.
