Giảm nghèo về thông tin – cách tiếp cận từ gốc
Trong tiến trình thực hiện Chương trình MTQG giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021–2025, Hải Phòng xác định, giảm nghèo không chỉ là nâng thu nhập mà cần đảm bảo cho người dân được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ xã hội cơ bản, trong đó thông tin và truyền thông là trụ cột ngày càng quan trọng.
Thực tế cho thấy, thiếu thông tin, thiếu kỹ năng tiếp cận công nghệ khiến một bộ phận người dân dù đã thoát nghèo về thu nhập vẫn đứng trước nguy cơ tụt lại phía sau. Vì vậy, Hải Phòng đã chủ động triển khai Dự án 6 – Truyền thông và giảm nghèo về thông tin như một giải pháp “đi trước một bước”, tạo nền tảng cho giảm nghèo đa chiều, bền vững.
Giai đoạn 2022–2024, ngân sách thành phố được bố trí để triển khai đồng bộ Chương trình MTQG giảm nghèo bền vững, tập trung hỗ trợ hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ mới thoát nghèo nâng cao thu nhập, cải thiện khả năng tiếp cận giáo dục, y tế, nhà ở, nước sạch, môi trường sống và đặc biệt là tiếp cận thông tin, dịch vụ viễn thông và internet.
Song song với đầu tư chính sách và hạ tầng, Hải Phòng chú trọng nâng cao năng lực đội ngũ thực thi ở cơ sở. Giai đoạn 2021–2024, hơn 2.200 cán bộ làm công tác giảm nghèo đã được tham gia 27 lớp tập huấn chuyên sâu về quản trị giảm nghèo đa chiều, truyền thông chính sách và tiếp cận nhóm yếu thế. Năm 2025, thành phố tiếp tục đào tạo khoảng 600 cán bộ, đáp ứng yêu cầu mới trong bối cảnh chuyển đổi số.
Việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực được xác định là khâu then chốt, bảo đảm chính sách đến đúng đối tượng, đúng thời điểm và đúng nhu cầu, hạn chế tình trạng “có chính sách nhưng người dân không biết hoặc không tiếp cận được”.
Nhờ cách tiếp cận toàn diện, đến cuối năm 2024, Hải Phòng đã hoàn thành trước một năm mục tiêu “không còn hộ nghèo” theo chuẩn nghèo quốc gia giai đoạn 2022-2025. Tuy nhiên, Hải Phòng cũng thẳng thắn nhìn nhận thách thức mới: khoảng 31% hộ cận nghèo trên địa bàn thành phố còn thiếu hụt tiêu chí tiếp cận dịch vụ viễn thông, nếu không được giải quyết kịp thời, có thể trở thành nguy cơ tái nghèo trong tương lai.
Thu hẹp khoảng cách số từ những việc rất cụ thể
Từ thực tiễn đó, Hải Phòng xác định giảm nghèo về thông tin phải bắt đầu từ những giải pháp cụ thể, gần dân. Khi người dân được tiếp cận thông tin, công nghệ, chính sách giảm nghèo sẽ chuyển từ hỗ trợ ngắn hạn sang tạo nền tảng tự chủ, phát triển bền vững.
Hải Phòng đã huy động đồng bộ hệ thống báo chí, phát thanh – truyền hình, loa truyền thanh cơ sở, cổng thông tin điện tử các cấp và các nền tảng số để truyền tải thông tin về chính sách giảm nghèo, pháp luật, cơ hội việc làm, đào tạo nghề.
Một điểm nhấn quan trọng là xây dựng các điểm cung cấp dịch vụ thông tin công cộng tại những địa bàn còn khó khăn. Tại đây, người dân được sử dụng máy tính kết nối Internet băng rộng, tìm kiếm thông tin thị trường, học tập trực tuyến, tiếp cận dịch vụ công, đọc báo – tạp chí miễn phí và tham gia các hoạt động truyền thông cộng đồng về an sinh xã hội, bình đẳng giới, pháp luật, chủ quyền biển đảo.
Những “cửa ngõ số” này đang từng bước đưa công nghệ trở thành một phần của đời sống thường nhật, giúp người dân tự tin hơn trong tiếp cận thông tin và dịch vụ số.
Hướng tới giảm nghèo thông tin bền vững
Thành phố đặt mục tiêu đến hết năm 2025, ít nhất 90% hộ nghèo và hộ cận nghèo có nhu cầu được tiếp cận và sử dụng dịch vụ viễn thông, Internet. Xa hơn, đến năm 2030, 100% người dân có khả năng truy nhập cáp quang tốc độ cao, 100% nhà văn hóa thôn, khu dân cư, xã, phường có wifi tốc độ cao miễn phí.
Hải Phòng cũng đang triển khai đề án ứng dụng IoT trong các lĩnh vực thương mại, y tế, nông nghiệp, giao thông và quản lý năng lượng. Đồng thời, dự kiến thành lập Trung tâm hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Hải Phòng, kết nối doanh nghiệp, nhà khoa học và startup để giải quyết các bài toán thực tiễn của thành phố... đưa tri thức và công nghệ lan tỏa sâu rộng hơn vào đời sống xã hội.
Song song với đầu tư hạ tầng, Hải Phòng tiếp tục đẩy mạnh truyền thông thay đổi nhận thức, khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường; tăng cường kiểm tra, giám sát để bảo đảm chính sách giảm nghèo về thông tin được triển khai thực chất, hiệu quả.
Từ giảm nghèo thu nhập đến giảm nghèo thông tin, Hải Phòng đang từng bước xây dựng mô hình giảm nghèo đa chiều, bao trùm, trong đó người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà là chủ thể được trao tri thức, công nghệ và cơ hội phát triển trong kỷ nguyên số.
