Hành động thiếu khôn ngoan
Theo học giả Rajab Safarov, mọi bước đi mà Mỹ đã thực hiện trong cuộc xung đột với Iran cho đến nay đều làm trầm trọng thêm vị thế chiến lược của chính họ và việc phong tỏa xuất khẩu dầu mỏ của Iran cũng không phải là ngoại lệ.
"Đây là một bước đi rất ngu ngốc của Mỹ. Mỗi ngày trôi qua và mỗi bước đi, Mỹ đang làm trầm trọng thêm vị thế của chính mình và của nhiều quốc gia trên thế giới mà eo biển Hormuz là huyết mạch cho sự tồn tại kinh tế của họ", hãng Sputnik dẫn lời ông Safarov.
Học giả này cho biết thêm: "Trong khi đó, lập trường của Iran ngày càng mạnh mẽ hơn so với các nước khác theo thời gian, điều mà người Iran hiểu rất rõ".
Do đó, Iran không có động lực để đồng ý hoặc bị ép buộc vào một thỏa thuận hòa bình theo các điều khoản của Mỹ.
Ông Safarov không loại trừ khả năng Tổng thống Trump đang nhận được thông tin không chính xác về tình hình thực tế từ những người cấp dưới như Bộ trưởng Quốc phòng Hegseth. Từ đó, Tổng thống Trump đã đưa ra những tuyên bố và quyết định "không liên quan đến thực tế".
Ví dụ, nhà quan sát chỉ ra rằng ông Trump tuyên bố Hải quân Iran đã bị tiêu diệt. Nhưng chính lực lượng hải quân này hiện đang "sẵn sàng đánh chìm bất kỳ con tàu nào có thể tiến về Ấn Độ Dương mà không có sự cho phép của Iran".
"Ông ấy nói rằng công nghệ tên lửa và bệ phóng của Iran đã cạn kiệt hoặc bị phá hủy. Nhưng chúng ta thấy Iran phóng ngày càng nhiều tên lửa hơn, những tên lửa này hiện đại hơn, mạnh mẽ hơn", Safarov nói.
Theo nhận định của giới quan sát, cuối cùng Mỹ sẽ buộc phải nhượng bộ vì mặc dù việc chặn xuất khẩu dầu của Iran sẽ gây tổn hại cho nền kinh tế nước này, Iran vẫn có khả năng tồn tại.
Tác động đối với các nước xuất khẩu vùng Vịnh và các nền kinh tế phụ thuộc vào năng lượng lớn ở châu Á và các nước đang phát triển sẽ nghiêm trọng hơn nhiều. Giá dầu có thể đạt mức 150 USD/thùng vào cuối tuần này.
"Với 20% lượng dầu mỏ của thế giới bị mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư, điều đó có nghĩa là 1/5 nền kinh tế toàn cầu về cơ bản sẽ bị đình trệ. Do đó, Mỹ có nguy cơ khiến gần như toàn thế giới chống lại chính mình", Safarov kết luận.
"Cướp biển"
Phản ứng với lệnh phong tỏa của Mỹ, Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của quân đội Iran hôm 13/4 tuyên bố: "Những hạn chế do Mỹ áp đặt đối với hoạt động hàng hải và quá cảnh trên vùng biển quốc tế là bất hợp pháp và là ví dụ về hành vi cướp biển.
Nếu an ninh của các cảng thuộc Iran tại vịnh Ba Tư và biển Arab bị đe dọa, sẽ không cảng nào tại hai khu vực này được an toàn".
Hôm 12/4, Bộ tư lệnh Trung ương (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, thông báo sẽ bắt đầu chặn toàn bộ giao thông hàng hải đến và đi từ các cảng ở Iran từ 10h ngày 13/4, theo lệnh phong tỏa eo biển Hormuz được Tổng thống Donald Trump công bố trước đó.
Theo ông Trump, động thái này nhằm gỡ bỏ toàn bộ thủy lôi và mở cửa hoàn toàn eo biển.
Bình luận về tình hình Hormuz, Bộ trưởng Quốc phòng Tây Ban Nha Margarita Robles cho rằng kế hoạch phong tỏa của ông Trump vô lý.
"Đây chỉ là diễn biến khác trong vòng xoáy leo thang mà tất cả chúng ta đang bị cuốn vào", Bộ trưởng Robles cho hay.
Thủ tướng Anh Keir Starmer cho biết Anh sẽ không tham gia cuộc phong tỏa hải quân ở eo biển Hormuz mà Tổng thống Mỹ công bố. "Chúng tôi không ủng hộ phong tỏa. Anh sẽ không bị Mỹ kéo vào cuộc chiến với Iran", ông Starmer tuyên bố.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố vẫn kiểm soát eo biển Hormuz và cảnh báo "đối phương sẽ mắc kẹt trong vòng xoáy chết chóc nếu có tính toán sai lầm".