Cơ bản bảo đảm mục tiêu đề ra
Báo cáo tại Hội nghị Giám đốc Sở GD&ĐT năm 2026, ông Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông cho biết: Năm học 2025-2026, giáo dục phổ thông đã hoàn thành một chu trình quan trọng. Kỳ thi tốt nghiệp THPT đầu tiên theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018 được triển khai.
Cũng trong năm học này, giáo dục phổ thông đón nhận hai nghị quyết quan trọng là Nghị quyết 71 và Nghị quyết 57, với những chỉ đạo quyết liệt, cụ thể và các mục tiêu rõ ràng. Giáo dục tiếp tục được quản lý, điều hành trong bối cảnh chính quyền địa phương hai cấp. Vì vậy, giáo dục phổ thông bước vào một năm học có nhiều thay đổi, với yêu cầu vừa bảo đảm các chỉ tiêu quốc gia về giáo dục phổ thông, vừa duy trì chất lượng giáo dục.
Trên cơ sở nhận diện bối cảnh, những diễn biến mới và yêu cầu đặt ra từ các nghị quyết, dưới sự chỉ đạo của Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng, Vụ Giáo dục phổ thông đã tham mưu ban hành Công văn số 4555 hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục phổ thông năm học 2025-2026 với 5 nhiệm vụ trọng tâm, đồng thời ban hành các văn bản chuyên đề để tăng cường triển khai trong năm học vừa qua.
Đối với 5 nhiệm vụ trọng tâm của giáo dục phổ thông, bám sát chương trình và hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học, đến thời điểm này, theo báo cáo của 34 Sở GD&ĐT, các mục tiêu đề ra cơ bản được duy trì và bảo đảm. Tinh thần chung là giáo dục phổ thông tiếp tục duy trì, nâng cao các chỉ số và giữ vững chất lượng.
Về 5 nhóm giải pháp tăng cường trong bối cảnh thực hiện quản lý Nhà nước theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, ngay từ tháng 7/2025, khi triển khai mô hình này, nhiều văn bản hướng dẫn, chỉ đạo đã được ban hành nhằm bảo đảm hoạt động chuyên môn được thông suốt và thực hiện chỉ đạo của các nghị quyết.
Trong đó, về tổ chức dạy học 2 buổi/ngày, ngành Giáo dục đã tăng cường triển khai theo Chỉ thị số 17 của Thủ tướng Chính phủ.
Đối với giáo dục STEM, phát triển năng lực về trí tuệ nhân tạo (AI), năng lực số và các nội dung liên quan đến việc dạy tiếng Anh như ngôn ngữ thứ hai, ngành đã khẩn trương hoàn thiện thể chế để các địa phương triển khai thực hiện.
Như vậy, các nhóm giải pháp tăng cường đã bước đầu tạo hành lang pháp lý để triển khai những nội dung mới, đồng thời góp phần tạo ra những kết quả cụ thể, được phản ánh qua các chỉ số đánh giá.
Về kết quả giáo dục nói chung, đánh giá theo các mục tiêu quốc gia, có thể thấy dù có nhiều điều chỉnh về mạng lưới và cơ sở giáo dục, các chỉ số cơ bản vẫn được bảo đảm. Tỷ lệ học sinh tiểu học đúng độ tuổi đạt 99,7%; tỷ lệ học sinh hoàn thành chương trình tiểu học vào học trung học cơ sở đạt 98,3%; duy trì kết quả phổ cập giáo dục tiểu học, trung học cơ sở tại 100% tỉnh, thành phố. Tỷ lệ học sinh lớp 9 trúng tuyển vào lớp 10 tăng từ trên 74% trong năm học 2025-2026 lên trên 79% trong năm học 2026-2027, tương ứng tăng 310.126 chỉ tiêu tuyển sinh học sinh vào lớp 10.
Nghị quyết 71 đặt mục tiêu đến năm 2030, ít nhất 85% người trong độ tuổi hoàn thành chương trình trung học phổ thông. Ngay trong năm đầu triển khai nghị quyết, các địa phương đã vào cuộc quyết liệt, tạo ra mức tăng gần 8% trên phạm vi cả nước. Đây là áp lực nhưng cũng là cơ hội để nâng cao tỷ lệ học sinh từ lớp 9 lên học trung học phổ thông.
Xu hướng lựa chọn ngành nghề của học sinh cũng cho thấy những tín hiệu tích cực. Dữ liệu đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT năm 2026 cho thấy chuyển biến rõ nét trong lựa chọn môn học của học sinh theo hướng STEM, với tổng lượt lựa chọn nhóm môn này tăng hơn 65.000 lượt (tương đương 9,25%) so với năm 2025, trong đó Tin học, Công nghệ công nghiệp, Công nghệ nông nghiệp có tốc độ tăng cao nhất toàn hệ thống.
Về kết quả giáo dục mũi nhọn và chất lượng giáo dục trên diện rộng, qua các đánh giá như PISA và kết quả đánh giá học sinh ở các lớp 5, 9, 10, các chỉ số cơ bản tiếp tục được duy trì.
Việc triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018 tiếp tục đi vào nề nếp, thực chất hơn. Đã tổ chức rà soát, đánh giá tổng thể Chương trình sau 5 năm triển khai; kịp thời điều chỉnh nội dung một số môn học phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp; đưa nội dung trí tuệ nhân tạo vào giảng dạy thí điểm và chuẩn bị đưa môn Tiếng Anh vào dạy từ lớp 1…
Như vậy, ông Thái Văn Tài nhận định, các mục tiêu quốc gia và chất lượng giáo dục nói chung cơ bản được bảo đảm. Bên cạnh đó, ngành Giáo dục tiếp tục tăng cường giáo dục năng lực số, trí tuệ nhân tạo, tiếng Anh, giáo dục nghệ thuật và duy trì việc dạy học tiếng dân tộc. Những kết quả này cho thấy trong quá trình sắp xếp, điều chỉnh, chất lượng giáo dục phải được xác định là trọng tâm.
Dự kiến nhiệm vụ giáo dục phổ thông trong năm học mới
Năm học 2026–2027, giáo dục phổ thông cần tập trung thực hiện các yêu cầu trọng tâm: tiếp tục hoàn thiện và nâng cao chất lượng triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018; đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh; đẩy mạnh giáo dục STEM, ngoại ngữ, chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong dạy học và quản trị nhà trường; nâng cao chất lượng giáo dục mũi nhọn, giáo dục hòa nhập và giáo dục vùng đồng bào dân tộc thiểu số; tăng cường phân luồng, hướng nghiệp gắn với nhu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; đồng thời tiếp tục bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục, thu hẹp khoảng cách giữa các vùng miền và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về giáo dục.
Về nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm, ông Thái Văn Tài cho biết, năm học 2026-2027 sẽ tổ chức quán triệt và triển khai thực hiện hiệu quả nội dung về giáo dục phổ thông theo Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển GD&ĐT, gắn với Nghị quyết số 57-NQ/TW về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; tạo chuyển biến rõ nét về chất lượng, công bằng, hiệu quả và hiện đại hóa giáo dục phổ thông.
Tiếp tục thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông bảo đảm thống nhất, linh hoạt theo hướng giảm tải, tăng tính mở, tăng cường STEM, AI, Tin học và tiếng Anh gắn với hướng nghiệp và giáo dục toàn diện học sinh; tăng cường phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình.
Hoàn thành việc sắp xếp, phát triển mạng lưới cơ sở giáo dục phổ thông theo hướng tinh gọn, hợp lý, nhưng không làm giảm cơ hội học tập của người dân; ưu tiên giữ điểm trường cần thiết, phát triển trường nội trú, bán trú, trường liên cấp phù hợp và bảo đảm điều kiện học tập an toàn, thuận lợi cho học sinh.
Bảo đảm đội ngũ, thiết bị dạy học và học liệu; khắc phục tình trạng thiếu giáo viên; tăng cường bồi dưỡng giáo viên về chương trình, chuyển đổi số, STEM, ngoại ngữ và bồi dưỡng cán bộ quản lý về quản trị nhà trường.
Đổi mới quản trị giáo dục phổ thông theo hướng tăng quyền tự chủ gắn với trách nhiệm giải trình dựa trên dữ liệu, chuyển đổi số toàn diện trong quản lý, dạy học, kiểm tra, đánh giá.
Bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục, thực hiện giáo dục bắt buộc; ưu tiên vùng khó khăn, vùng dân tộc thiểu số và đối tượng học sinh khuyết tật, học sinh có hoàn cảnh đặc biệt.
