Trong tuyên bố hôm 15/2, Không quân Hà Lan cho biết đã điều gấp 2 tiêm kích tàng hình F-35 để ngăn chặn đội bay Nga áp sát không phận Ba Lan.
"Đây là lần 2 trong hai ngày liên tiếp, tiêm kích của chúng tôi phải cất cánh gấp làm nhiệm vụ bảo vệ không phận đồng minh.
Sau khi tiếp cận đủ gần, phi công trên 2 chiếc F-35 mới phát hiện đội bay là gồm 1 tiêm kích Su-27 đang hộ tống chiếc trinh sát cơ IL-20M, tất cả đều của Không quân Nga. Hai chiếc F-35 đã bay gần máy bay Nga trên một đoạn đường dài cho đến khi chúng đổi hướng và bay về căn cứ", tuyên bố có đoạn.
Trước khi tiến gần không phận Ba Lan, máy bay Nga đã cất cánh từ một căn cứ tại tỉnh Kaliningrad của Nga. Trong khi đó, cặp F-35 đã xuất phát từ Swidwin ở tây bắc Ba Lan, nơi cách Kaliningrad khoảng 410km.
Được biết, Swidwin là căn cứ của cả chục chiếc Su-22M4 do Liên Xô chế tạo đã cũ kỹ và sáu máy bay huấn luyện Su-22UM3K của Không quân Ba Lan. Những máy bay này được sử dụng để đào tạo phi công mới và cung cấp huấn luyện định kỳ cho cả lực lượng không quân truyền thống, lượng lượng đặc biệt và đơn vị phòng không của Ba Lan.
Ba Lan có kế hoạch giữ Su-22M4 trong kho vũ khí cho đến năm 2025. Từ kế hoạch vận hành Su-22M4 có thể thấy, đây là nguyên nhân khiến Ba Lan cần đến sự bảo vệ không phận nước này từ những chiếc tiêm kích thế hệ 5 của đồng minh NATO.
Sự lo lắng của Ba Lan hoàn toàn có cơ sở bởi Swidwin được cho là nằm gọn trong tầm bắn của nhiều loại tên lửa Nga, trong đó có tên lửa chiến thuật Iskander-M. Hệ thống phòng không S-400 cũng có thể tấn công mục tiêu bay tại đây ngay khi vừa rời mặt đất.
Chính vì vậy, cùng với việc nhờ cậy đồng minh bảo vệ không phận, Ba Lan cũng đã ký hợp đồng với Mỹ để mua về những chiếc F-35 của riêng mình.
Phi đội F-35 đầu tiên gồm tám chiếc Ba Lan sẽ đặt tại Căn cứ không quân chiến thuật số 32 ở thị trấn Lask thuộc miền trung nước này và được cho sẽ bàn giao vào năm 2024-2025. Hiện tại căn cứ này chứa một tiêm kích F-16C/D Block 52.
Những chiếc F-35 tiếp theo dự kiến sẽ bàn giao vào năm 2026-2027, triển khai tại căn cứ ở Swidwin. Lô F-35 này có khả năng vận hành ban đầu vào năm 2026 và một phi đội hoàn chỉnh vào năm 2030.
Theo Tướng Tod D. Wolters, Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Âu của Mỹ, đến năm 2030, NATO sẽ có 450 tiêm kích F-35, đặt tại 12 địa điểm trên khắp châu Âu nhằm tăng cường khả năng phản ứng với mối nguy hiểm tiềm tàng đến từ Nga.
