Dự thảo Quy chế tuyển sinh trình độ đại học các ngành đào tạo và trình độ cao đẳng ngành Giáo dục Mầm non năm 2026 đề xuất điều chỉnh về điểm xét thưởng, điểm khuyến khích; trong đó điểm thành phần của từng điểm cộng (điểm xét thưởng, điểm khuyến khích) tối đa 1,50 điểm theo thang điểm 30 và tổng điểm cộng không quá 3 điểm.
Trao đổi về dự thảo này, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ GD&ĐT) – dẫn thực tế, một học sinh có nhiều năng lực, sở trường khác nhau nên công việc tuyển sinh là làm sao tuyển đúng và tuyển trúng người dự tuyển theo học ngành đào tạo mong muốn. Theo đó, Bộ đề xuất, Quy chế tuyển sinh vẫn duy trì mức điểm cộng để “thêm” vào điểm xét (điểm thi hoặc điểm học bạ) của thí sinh nhưng không vượt quá 3 điểm theo thang điểm 30.
Điểm cộng là tổng các điểm thành phần. Thứ nhất là điểm thưởng áp dụng cho thí sinh đạt danh hiệu học sinh giỏi quốc gia, đội tuyển thi olympic quốc tế. Những học sinh này được tuyển thẳng vào các ngành đào tạo theo kết quả môn thi nhưng không dùng quyền tuyển thẳng và khi đó có thể được cộng điểm thưởng từ 0 - 3 điểm (tùy theo kết quả nhất, nhì, ba) theo thang điểm 30.
Thứ hai là điểm xét thưởng áp dụng đối với thí sinh có thành tích hoặc có năng khiếu đặc biệt. Thành phần thứ ba là điểm khuyến khích đối với thí sinh có chứng chỉ ngoại ngữ hoặc có chứng chỉ quốc tế (nếu có). Điểm cộng của điểm thành phần thứ hai hoặc thứ ba nằm trong dải từ 0 – 1,5 điểm theo thang điểm 30.
Hằng năm vẫn có một tỉ lệ nhất định thí sinh sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ để xét tuyển hoặc được cộng điểm xét tuyển đại học. Theo GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, việc sử dụng các chứng chỉ ngoại ngữ trong tuyển sinh đại học bắt đầu từ năm 2017 đến nay. Ngoại ngữ là một trong những yêu cầu chuẩn đầu ra của hầu hết các chương trình đào tạo bậc đại học. Nhiều thí sinh đã không thể tốt nghiệp đại học đúng thời hạn vì không đạt được chuẩn đầu ra ngoại ngữ của chương trình đào tạo.
Trong giai đoạn hội nhập quốc tế, ngoại ngữ vẫn là một công cụ quan trọng trong học tập và mở ra cơ hội nghề nghiệp sau tốt nghiệp. Do đó, việc duy trì xét tuyển bằng chứng chỉ ngoại ngữ trong tuyển sinh đại học là yêu cầu khách quan. Dự thảo Quy chế tuyển sinh lần này điều chỉnh theo hướng khai thác được năng lực ngoại ngữ của thí sinh và bảo đảm nguyên tắc công bằng trong xét tuyển.
Tổ hợp xét tuyển sử dụng kết quả các môn thi tốt nghiệp THPT hoặc kết quả học bạ có dùng chứng chỉ ngoại ngữ thì cơ sở đào tạo quy đổi kết quả chứng chỉ ngoại ngữ thành điểm môn ngoại ngữ trong tổ hợp môn xét tuyển theo trọng số tính điểm xét môn ngoại ngữ không vượt quá 1/3 của tổng điểm theo thang điểm 30.
Chứng chỉ ngoại ngữ chỉ được dùng trong quy đổi điểm môn ngoại ngữ hoặc chỉ được sử dụng cho điểm thưởng. Từ năm 2026, Bộ GD&ĐT theo hướng dẫn quy đổi kết quả chứng chỉ ngoại ngữ thống nhất sử dụng trong toàn hệ thống. Chứng chỉ ngoại ngữ chỉ được dùng 1 lần, hoặc thay thế môn ngoại ngữ hoặc được cộng điểm tối đa 1,5.