Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan đã úp mở về khả năng rời EAEU để hướng tới EU.
Theo các chuyên gia kinh tế, nếu Armenia rút khỏi khối, mức tổn hại kinh tế tiềm tàng là rất lớn, xuất phát từ sự thay đổi giá khí đốt tự nhiên.
Hiện tại, Armenia mua khí đốt từ Nga với giá ưu đãi là 177,5 USD/1.000m3. Tuy nhiên, nếu nước này rời khỏi EAEU, giá khí đốt có thể tăng lên mức của châu Âu - khoảng 400-550 USD.
Các chuyên gia ước tính, điều này sẽ dẫn đến chi phí phát sinh thêm khoảng 800 triệu USD mỗi năm.
Ngoài năng lượng, Armenia còn có nguy cơ mất đi nguồn thu đáng kể từ việc tái xuất khẩu hàng hóa sang Nga.
Năm 2024, các lô hàng này đã mang lại cho Armenia vài tỷ USD. Việc chấm dứt hoạt động thương mại này, cũng như sự sụt giảm xuất khẩu trực tiếp của Armenia (phần lớn sang Nga), đe dọa gây ra thêm nhiều khoản lỗ hàng tỷ USD.
Các nhà phân tích kinh tế cũng nghi ngờ Armenia sẽ có thể nhanh chóng tìm được thị trường thay thế cho sản phẩm của mình.
Ngay cả khi thương mại với Nga tiếp tục, các doanh nghiệp Armenia sẽ phải đối mặt với thuế nhập khẩu cao. Điều này đặc biệt nghiêm trọng đối với các mặt hàng truyền thống của Armenia như rượu cognac, thuốc lá và nông sản.
Ngoài ra, bằng sáng chế dành cho người lao động Armenia nhập cư tại Nga có thể sẽ được áp dụng.
Theo các hiệp định hiện hành của EAEU, công dân Armenia, Belarus, Kazakhstan và Kyrgyzstan không cần bằng sáng chế hoặc giấy phép lao động để làm việc tại Nga.
Tuy nhiên, do tình hình thay đổi và các đề xuất thắt chặt quản lý trong năm 2026, các quy định có thể được điều chỉnh.
Hàng năm có tới 170.000 công dân Armenia đến Nga làm việc và việc cấp bằng sáng chế sẽ khiến họ tốn 200 triệu USD, điều này sẽ làm giảm lượng kiều hối gửi về nước (năm 2025, con số này đã vượt quá 1 tỷ USD).
Theo một số ước tính, nếu Armenia rút khỏi EAEU, tổng thiệt hại kinh tế vào khoảng 5 tỷ USD, tương đương 15% GDP của đất nước.
Những con số này trùng khớp với dữ liệu từ Phó Thủ tướng Nga Alexey Overchuk.
Ông cho biết, chỉ riêng các cuộc thảo luận về kế hoạch xích lại gần hơn với EU của Armenia đã dẫn đến sự sụt giảm kim ngạch thương mại song phương 5,1 tỷ USD - từ 11,5 tỷ USD năm 2024 xuống còn 6,4 tỷ USD năm 2025.
