Những năm gần đây, công việc này thu hút nhiều bạn trẻ là học sinh, sinh viên vì vừa có trải nghiệm, vừa có thêm thu nhập.
Làm nội dung từ đam mê
Hoàng Chiến Thắng, sinh viên năm 4 ngành Công nghệ thông tin, Trường Đại học Ngoại ngữ - Tin học TPHCM, bắt đầu làm video hướng dẫn sửa lỗi phần mềm, hệ điều hành máy tính từ năm nhất đại học. Thắng cho biết, từ thời học phổ thông đã yêu thích tìm hiểu công nghệ, thường tự mày mò phần mềm và xử lý các lỗi cơ bản trên máy tính.
Khi vào đại học, nam sinh tận dụng kiến thức được học để xây dựng các video ngắn hướng dẫn sử dụng phần mềm, khắc phục lỗi vặt máy tính và đăng tải lên YouTube. “Em chủ yếu muốn chia sẻ cách xử lý nhanh cho người xem nên mỗi video chỉ khoảng 3 - 5 phút. Với những nội dung phức tạp hơn, em tách thành nhiều clip để người xem dễ theo dõi”, Thắng nói.
Nhờ cách hướng dẫn trực quan, dễ hiểu, kênh YouTube của Thắng thu hút đông người theo dõi và thường xuất hiện ở nhóm kết quả tìm kiếm đầu tiên với nhiều từ khóa liên quan đến công nghệ. Sau gần 4 năm phát triển, kênh sắp đạt nút bạc - 100.000 lượt đăng ký, chủ yếu với các video ngắn.
Ngoài YouTube, Thắng còn phát triển thêm kênh TikTok để mở rộng lượng người xem trên nhiều nền tảng. Bên cạnh đó, Thắng hợp tác quảng bá sản phẩm cho một số thương hiệu máy tính và điện thoại. Theo nam sinh, doanh thu từ YouTube và hợp đồng quảng cáo nhỏ đủ để trang trải chi phí sinh hoạt và học thêm các khóa kỹ năng trước khi ra trường.
Thắng cho biết, làm kênh YouTube chủ yếu để củng cố kiến thức và thỏa đam mê sửa lỗi, không có ý định chuyển sang làm sáng tạo nội dung chuyên nghiệp. “Em vẫn tập trung cho việc học và định hướng sau này làm kỹ sư trí tuệ nhân tạo. Việc phát triển kênh nội dung chủ yếu thỏa đam mê và giúp mình có thêm khoản thu nhập lúc đi học”, Thắng nói.
Sáng tạo nội dung - content creator - chỉ những người sản xuất các nội dung bằng bài viết, hình ảnh, video… trên các phương tiện truyền thông với mục đích truyền tải thông điệp đến công chúng mục tiêu. Thuật ngữ content creator được sử dụng chủ yếu trong ngành marketing, truyền thông, quảng cáo…
Báo cáo “Kiếm tiền trong nền kinh tế sáng tạo” của hãng phần mềm Adobe công bố năm 2022 thực hiện ở nhiều quốc gia cho thấy xu hướng mới của thế hệ Gen Z - sinh từ năm 1997. Đây là thế hệ được gọi là công dân của thời đại số hóa vì sinh ra và lớn lên hoàn toàn trong thời kỳ Internet phát triển, tiếp xúc công nghệ mới từ nhỏ.
Theo Adobe, 33% số người được khảo sát đã tham gia sáng tạo nội dung bán thời gian; 77% cho biết bắt đầu kiếm tiền từ nội dung trên nền tảng trực tuyến trong năm qua và 47% nói lĩnh vực này đóng góp hơn một nửa thu nhập hàng tháng của họ. Một số công việc đem lại nguồn thu chính là chụp ảnh, quay phim, chỉnh sửa ảnh/video, tạo nội dung trên mạng xã hội, lập trình web/game…
Khảo sát của công ty công nghệ tài chính Credit Karma - Mỹ - cho thấy, khoảng 13% Gen Z cho biết đang tạo thu nhập từ các hoạt động trên mạng xã hội như sáng tạo nội dung, bán hàng trực tuyến hoặc hợp tác thương hiệu.
Báo cáo về xu hướng influencer marketing toàn cầu năm 2025 được đăng tải trên Advertising Vietnam cũng cho thấy, nhóm tuổi 18 - 24 chiếm khoảng 34% trong lực lượng sáng tạo nội dung số. Đây là nhóm tuổi sinh viên, nơi các bạn trẻ trong giai đoạn sung sức và tràn đầy nhiệt huyết.
Cần bài bản hơn
Phát triển nội dung được nhiều bạn trẻ theo đuổi bằng sự yêu thích, đam mê với một hay nhiều lĩnh vực. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, các sản phẩm sáng tạo nội dung sẽ phát triển mạnh hơn nữa khi bạn trẻ được tiếp thu các kiến thức về phát triển sản phẩm, tiếp thị, quảng cáo một cách bài bản.
Theo ThS Nguyễn Thị Diệu Anh, Phó Trưởng Khoa Công nghệ thông tin, Trường Đại học Văn Hiến, khi tham gia chương trình đào tạo về truyền thông, sinh viên sẽ được học cách xây dựng nội dung thu hút khách hàng, phân tích hành vi người dùng, xây dựng thương hiệu cá nhân.
Về góc độ kỹ thuật, sinh viên sẽ được học cách livestream, video marketing hiệu quả, ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào bán hàng, cách chạy quảng cáo trên các nền tảng số như Facebook/TikTok hiệu quả.
Ở góc độ phát triển hoạt động truyền thông trên nền tảng số, ThS Diệu Anh cho rằng, chủ shop, người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội - KOL/KOC, TikToker hay doanh nghiệp đều đang cần những người vừa hiểu truyền thông, vừa hiểu công nghệ để phát triển kinh doanh trên nền tảng số.
Ông Phạm Anh Thi - Giám đốc phát triển sản phẩm 1Creators, dẫn thống kê nền kinh tế sáng tạo nội dung trên thế giới và tại Việt Nam vẫn đang tăng trưởng mạnh, từ nay đến năm 2032, trung bình mỗi năm ngành này tăng trưởng từ 25 - 30%. Điều này cho thấy tiềm năng rất lớn của ngành trong tương lai.
Chia sẻ góc nhìn về người trẻ là học sinh, sinh viên làm sáng tạo nội dung, ông Thi cho rằng, đây là nhóm có nhiều lợi thế. Cụ thể, các bạn trẻ đang sống trong thời đại số, tiếp cận nhanh và nhạy bén với công nghệ. Ngoài ra, các bạn trẻ rất chịu khó tìm tòi các xu hướng mới trong sáng tạo nội dung để tạo ra sản phẩm thu hút công chúng. “Hiện nay, các công cụ AI sẽ hỗ trợ rất nhiều về mặt kỹ thuật, xây dựng nội dung.
Vấn đề nằm ở ý tưởng và phát triển thành sản phẩm thu hút. Do đó, ngành sáng tạo nội dung dành cho tất cả mọi người. Người trẻ có thế mạnh về xu hướng mới, nhưng những người trong nhóm lớn tuổi hơn họ có kiến thức chuyên sâu, kỹ năng truyền tải nội dung”, ông Thi nói.
Theo đại diện 1Creators, ngoài học ở trường lớp, hiện nay nhiều doanh nghiệp bên ngoài có những khóa đào tạo kỹ năng, phối hợp với các nhãn hàng xây dựng chiến dịch để phát triển hình ảnh cho những người sáng tạo nội dung, hỗ trợ tài chính…
“Chúng tôi có đối tác cung cấp hạ tầng công nghệ như điện toán đám mây, giải pháp trí tuệ nhân tạo, chữ ký số, hợp đồng điện tử, hóa đơn điện tử, sim số KOL, gói sản phẩm truyền thông… để các bạn trẻ muốn làm sáng tạo nội dung một cách bài bản”, ông Thi nói.
Theo chuyên trang Việc Làm 24h, mức thu nhập của một chuyên viên sáng tạo nội dung dao động từ 394 - 517 USD - tương đương 10,3 - 13,6 triệu đồng. Ở cấp quản lý, mức thu nhập có thể lên 700 - 1.000 USD - tương đương 18,4 - 26,3 triệu đồng. Tuy nhiên, với các content creator làm việc tự do, phát triển các kênh thuộc sở hữu của mình thì thu nhập có thể lên đến hàng trăm triệu đồng/tháng.