Chuyên gia Trung Đông Irina Federova, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Nghiên cứu Đông phương thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga, cho biết các cuộc tấn công chung của Israel và Mỹ nhằm vào Iran xuất phát từ một âm mưu đảo chính bất thành trong mùa đông 2025-2026.
Theo bà, Washington và Tel Aviv đang tìm cách kích động người dân Cộng hòa Hồi giáo tự thay đổi chế độ.
Bà Federova nhận định, việc Mỹ tiến hành tấn công trong lúc đàm phán không phải là điều mới. Tháng 6 năm ngoái, khi Washington và Tehran đang thương lượng, Israel đã khởi động chiến sự trước vòng đàm phán thứ 6 và Mỹ cũng tham gia. Do đó, việc Mỹ ra đòn trong lúc thương lượng không có gì bất ngờ.
Theo bà, Mỹ đã tập trung một lực lượng quân sự khổng lồ quanh Iran. Vì vậy, đối với Tổng thống Donald Trump, nếu kết thúc xung đột bằng hòa ước và rút quân sẽ đồng nghĩa với việc mất uy tín. Chính vì thế, Mỹ muốn buộc Iran phải đầu hàng hoàn toàn.
Các yêu cầu không chỉ liên quan đến chương trình hạt nhân, mà còn bao gồm chương trình tên lửa, việc hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm và nhiều điều kiện khác. Tuy nhiên, đằng sau tất cả chỉ là mục tiêu thay đổi chế độ tại Iran.
Bà Federova nhấn mạnh, Mỹ và Israel hy vọng rằng bằng các cuộc tấn công, họ sẽ kích động những cuộc biểu tình quy mô lớn, để chính người dân Iran tiến hành đảo chính và thay đổi chế độ. Khi đó, Mỹ và Israel sẽ hỗ trợ nhưng không chịu trách nhiệm trực tiếp về sự thay đổi này.
Theo bà Federova, hôm 26/2, Mỹ và Israel đã tiến hành tham vấn, nhiều khả năng đạt được thỏa thuận này. Các cuộc đàm phán chỉ là vỏ bọc nhằm làm Iran mất cảnh giác và giảm khả năng sẵn sàng chiến đấu để đáp trả.
Trước đó, Bộ Quốc phòng Israel thông báo sáng 28/2, nước này đã tiến hành một cuộc tấn công phủ đầu nhằm vào Iran.
Washington đã phát động một chiến dịch quân sự quy mô lớn nhằm vào Tehran. Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo, đồng thời khẳng định mục tiêu là bảo vệ người dân Mỹ bằng cách loại bỏ “mối đe dọa” từ chính quyền Iran.
Ông Trump tuyên bố: “Iran là nhà tài trợ khủng bố lớn nhất thế giới. Họ sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân. Tôi nhắc lại, họ sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân. Chúng tôi sẽ tiêu diệt hải quân Iran. Chúng tôi phải đảm bảo rằng lực lượng ủy nhiệm của họ không còn khả năng tấn công quân đội chúng ta. Chúng tôi cam kết Iran sẽ không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân.”
Ông nhấn mạnh hành động của Iran là mối đe dọa trực tiếp đối với Mỹ, binh sĩ Mỹ và các căn cứ quân sự ở nước ngoài.
